Τη στάση τους έναντι του Ισραήλ και ενδεχόμενα μέτρα πίεσης αναμένεται να εξετάσουν εκ νέου σήμερα οι υπουργοί Εξωτερικών της Ευρωπαϊκής Ενωσης, που συνεδριάζουν στο Λουξεμβούργο. Στο επίκεντρο της σημερινής συζήτησης βρίσκεται ουσιαστικά το αίτημα της Ισπανίας, με τη στήριξη της Σλοβενίας και της Ιρλανδίας, για επανεξέταση και ενδεχόμενη αναστολή της συμφωνίας σύνδεσης Ε.Ε.-Ισραήλ, με αιχμή τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τη ρήτρα σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ έχει προχωρήσει ακόμη περισσότερο, καλώντας ανοιχτά σε τερματισμό της συμφωνίας, υποστηρίζοντας ότι χώρες που παραβιάζουν το διεθνές δίκαιο δεν μπορούν να αποτελούν εταίρους της Ενωσης.
Ωστόσο, η προοπτική πλήρους αναστολής της συμφωνίας παραμένει περιορισμένη, καθώς απαιτεί ομοφωνία – κάτι που προσκρούει στην αντίθεση κρατών όπως η Γερμανία, ενώ και άλλες χώρες εμφανίζονται επιφυλακτικές, επικαλούμενες τον κίνδυνο διακοπής των διπλωματικών διαύλων.
Σύμφωνα με ευρωπαϊκές διπλωματικές πηγές, πιο ρεαλιστικό θεωρείται το ενδεχόμενο μερικής αναστολής, ιδίως του εμπορικού σκέλους της συμφωνίας, που θα μπορούσε να εγκριθεί με ειδική πλειοψηφία. Σε αυτό το σενάριο, καθοριστικός παράγοντας θεωρείται η στάση της Ιταλίας, η οποία το τελευταίο διάστημα φαίνεται να απομακρύνεται από την έως πρότινος φιλοϊσραηλινή γραμμή της.
Παράλληλα, στο τραπέζι βρίσκονται εναλλακτικές προτάσεις πίεσης. Για παράδειγμα, η Γαλλία και η Σουηδία έχουν καταθέσει κοινό έγγραφο με το οποίο ζητούν την υιοθέτηση στοχευμένων μέτρων κατά των Ισραηλινών εποίκων στα κατεχόμενα εδάφη. Συγκεκριμένα, προτείνουν την επιβολή δασμών σε προϊόντα που προέρχονται από εκεί, καθώς και περιορισμούς στις εισαγωγές μέσω συστημάτων αδειοδότησης εξαγωγών, με στόχο την ενίσχυση της πίεσης προς το Ισραήλ να τερματίσει την πολιτική εποικισμού.
Πάντως, η σημερινή συζήτηση διεξάγεται σε ένα μεταβαλλόμενο πολιτικό περιβάλλον εντός της Ε.Ε., καθώς η πρόσφατη απομάκρυνση της κυβέρνησης του Βίκτορ Ορμπαν στην Ουγγαρία ενδέχεται να άρει ένα σημαντικό εμπόδιο, δεδομένου ότι η Βουδαπέστη είχε επανειλημμένα μπλοκάρει κυρώσεις κατά βίαιων εποίκων. Παρά ταύτα, Ευρωπαίοι διπλωμάτες εμφανίζονται συγκρατημένοι ως προς το κατά πόσο έχει διαμορφωθεί πραγματική δυναμική για ριζικά μέτρα.
Σύμφωνα με την επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Κάγια Κάλας η σημερινή συνεδρίαση θα επικεντρωθεί κυρίως στην αποτίμηση των διαθέσιμων επιλογών, χωρίς προειλημμένες αποφάσεις. Οπως σημείωσε, το κατά πόσο μπορούν να εφαρμοστούν συγκεκριμένα μέτρα θα εξαρτηθεί από την πολιτική βούληση των κρατών-μελών.
Παρά την αυξανόμενη πίεση και τη σκλήρυνση της ρητορικής από ορισμένες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες –εν μέσω και της ευρύτερης περιφερειακής έντασης στη Μέση Ανατολή–, το πιθανότερο, πάντως, αποτέλεσμα της σημερινής συνόδου είναι να μην υπάρξει άμεση απόφαση για αναστολή της συμφωνίας σύνδεσης. Αντίθετα, αναμένεται να συνεχιστεί η διαβούλευση, με έμφαση σε πιο στοχευμένα και σταδιακά μέτρα πίεσης, όπως αυτά που προτείνουν Παρίσι και Στοκχόλμη.
