Συχνά είναι το τελευταίο διάστημα τα περιστατικά με οδηγούς που «πιάνονται» στο τιμόνι ενώ δεν διαθέτουν δίπλωμα. Σύμφωνα με στοιχεία της αστυνομίας που έχει στη διάθεσή της η «Κ», έπειτα από ελέγχους της Τροχαίας, περίπου 19.060 παραβάσεις αφορούν στέρηση ικανότητας άδειας οδηγού για διαφόρους λόγους σε όλη την επικράτεια κατά το πρώτο πεντάμηνο του 2026, έναντι 19.211 το αντίστοιχο διάστημα του 2025 και 32.272 το πεντάμηνο του 2024.
Η αύξηση των παραβάσεων που καταγράφονται στην Αττική το φετινό πεντάμηνο σε σχέση με πέρυσι οφείλεται και στην εντατικοποίηση των ελέγχων από την Τροχαία.
Στην Αττική, οι παραβάσεις ανήλθαν το φετινό πεντάμηνο σε 9.180 έναντι 6.861 πέρυσι και 12.374 το πεντάμηνο του 2024. Κάπως καλύτερη είναι η εικόνα στη Θεσσαλονίκη, με τον αριθμό να μειώνεται από 3.011 το πρώτο πεντάμηνο του 2024 σε 1.124 το αντίστοιχο φετινό διάστημα. Η αύξηση που καταγράφεται στην Αττική το φετινό πεντάμηνο σε σχέση με πέρυσι οφείλεται και στην εντατικοποίηση των ελέγχων.
Το προφίλ
Ποιο είναι το προφίλ όσων οδηγούν χωρίς δίπλωμα; Οταν πρόκειται για νεαρές ηλικίες, ειδικοί επισημαίνουν πως πίσω από αυτή τη συμπεριφορά κρύβονται η «μαγκιά», η ανάγκη εντυπωσιασμού ή ακόμη και η ψευδαίσθηση πως ξέρουν να πιάνουν τιμόνι. «Το να έχεις πρόσβαση σε ένα αυτοκίνητο ή μια μηχανή σε κάνει αυτόματα μάγκα και δημοφιλή στην παρέα», εξηγεί ο Αρης Ζωγράφος, πρόεδρος του Πανελληνίου Συλλόγου Εκπαιδευτών Οδήγησης και Κυκλοφοριακής Αγωγής.
«Από τη μια είναι όσοι δεν απέκτησαν ποτέ δίπλωμα και οδηγούν χωρίς την απαιτούμενη εκπαίδευση. Αυτοί, ακόμη και εάν οδηγούν πολλά χρόνια και θα μπορούσε να πει κανείς ότι διαθέτουν εμπειρία, εξακολουθούν να είναι επικίνδυνοι. Από την άλλη πλευρά είναι όσοι έχασαν το δίπλωμά τους εξαιτίας κάποιας παράβασης, αλλά συνεχίζουν να οδηγούν. Λίγο – πολύ εξακολουθούν και σε αυτή την περίπτωση να μη σέβονται τους κανόνες και τους άλλους», τονίζει στην «Κ» ο Γιώργος Γιαννής, καθηγητής του ΕΜΠ, διευθυντής του Τομέα Μεταφορών και Συγκοινωνιακής Υποδομής.
Ο πέλεκυς είναι βαρύς για όσους παρανομούν. Ενδεικτικά, σύμφωνα με τον νέο ΚΟΚ, σε όσους «πιάνονται» να οδηγούν αυτοκίνητο χωρίς άδεια ή χωρίς την κατάλληλη άδεια οδήγησης επιβάλλεται πρόστιμο 700 ευρώ, επιτόπου αφαίρεση της άδειας οδήγησης για ένα έτος, εφόσον υπάρχει, και αφαίρεση πινακίδων για 30 ημέρες. Επίσης, όποιος οδηγεί όχημα ενώ η άδεια οδήγησής του έχει αφαιρεθεί, τιμωρείται με ποινή φυλάκισης έως ένα έτος και πρόστιμο τουλάχιστον 2.000 ευρώ. Η νέα φιλοσοφία του ΚΟΚ στηρίζεται στην εφαρμογή του νόμου χωρίς καμία έκπτωση. Δεν έχει να κάνει μόνο με απλή αυστηροποίηση, αλλά με μετάβαση σε ένα μοντέλο ουσιαστικής λογοδοσίας, όπου κάθε οδηγική συμπεριφορά έχει συνέπειες.
Κατά τον κ. Ζωγράφο υπάρχουν αρκετές περιπτώσεις ατόμων που δεν διαθέτουν δίπλωμα οδήγησης. «Πρόκειται για άτομα που δεν μπορούν ή δεν δικαιούνται να βγάλουν δίπλωμα οδήγησης διότι δεν έχουν τις αντίστοιχες πιστοποιήσεις ή δεν έχουν τον αντίστοιχο χρόνο παραμονής στην Ελλάδα», τονίζει. «Παράλληλα υπάρχουν μετανάστες που μπορούν να βγάλουν δίπλωμα, με την προϋπόθεση πως γνωρίζουν ελληνικά, αγγλικά, αλβανικά ή ρωσικά, όπως απαιτεί το σύστημα εξετάσεων», εξηγεί.
Αγροτικά οχήματα
Η συζήτηση περιστρέφεται και γύρω από τις νεότερες ηλικίες. Οπως σημειώνουν ειδικοί, είναι σύνηθες το φαινόμενο, κυρίως στην επαρχία, άτομα μικρής ηλικίας να οδηγούν ακόμη και αγροτικά οχήματα. «Κυρίως σε νησιά κυκλοφορούν αρκετοί χωρίς δίπλωμα με 50άρια δίκυκλα», σχολιάζει ο κ. Ζωγράφος. Ευθύνες έχουν και οι γονείς. «Υπάρχουν πολλές περιπτώσεις στην Ελλάδα που η ευθύνη ξεκινάει από το σπίτι, γονείς που δίνουν με ευκολία τα κλειδιά στο παιδί για να πεταχτεί κάπου κοντά. Αυτή η στάση νομιμοποιεί στον έφηβο την παρανομία», τονίζει.
