Κώστας Λεονταρίδης

Οπισθοδρομώντας χρονικά, έως το 1821 ας πούμε, μετράς κρίκους της αλυσίδας που διαμόρφωσαν το νεοελληνικό κράτος. 

Μία από τις πολλές ελκυστικές στήλες που φιλοξενούνται στην «Καθημερινή» τιτλοφορείται 500 ΛΕΞΕΙΣ και τη διαβάζουμε κάθε Κυριακή στην ενότητα πολιτισμού «Τέχνες και Γράμματα». 

Ποδοσφαιριστές και ηθοποιοί, μεταξύ άλλων συμπαθών τάξεων εργαζομένων, ακροβατούν με τον κίνδυνο να συντριβούν σπρωγμένοι από τη χλεύη του φιλοθεάμονος κοινού.

Κήνσωρ και Κήνσορες, από τις πολλές λέξεις που εισέβαλαν στο γλωσσάρι του ελληνικού κατήφορου. Μιλάμε για τους Ρωμαίους «Τιμητές», που όπως αντιγράφω και μεταφέρω, βέβαιος ότι ενδιαφέρει όλους, ήσαν εκλεγμένοι άρχοντες με υψηλές αρμοδιότητες.

Λέρος: από τον «συνωστισμό» ασθενών τα πρώτα χρόνια έως τις –μετά πολλών εμποδίων– προσπά-θειες αποϊδρυματοποίησης, τις τελευταίες δεκαετίες.

Αρχετυπικό λεξιλόγιο έκφρασης θυμού, πού αλλού; Ομήρου Ιλιάδα. Ενδεικτικές ψηφίδες διδακτικού υβρεολογίου: «Κερδοσκόπε», «μεθύστακα», «σκυλομάτη»· ήταν η εν μέρει εικόνα του Αχιλλέα για τον συμπολεμιστή αρχιστράτηγο Αγαμέμνονα.

​Εάν ο όρκος (θρησκευτικός, πολιτικός, στρατιωτικός, ερωτικός) αποτελούσε τεκμήριο εμπιστοσύνης, δεν θα υπήρχαν ψευδομάρτυρες («ορκίζομαι να είπω την αλήθεια»), προδότες, πάσης φύσεως απατεώνες και επί παντός αναξιόπιστοι.

O​​​​υδείς αναντικατάστατος». Βρίσκει πολλούς υπέρμαχους το αξίωμα, μάλιστα και μεταξύ αυτών που ομνύουν παράλληλα σε αξιοκρατία και αριστεία αποδεχόμενοι έτσι τη διαφορετικότητα και βάζοντας στο ζύγι προσοντολόγια των εκάστοτε κρινομένων. 

Η καπατσοσύνη χρόνια δεν κοιτά. Διαχρονικός μάρτυρας ο Τομ Σόγερ, ορφανοπαίδι, του οποίου η τύχη στην ενηλικίωση θα αγνοείται για πάντα. Ανακαλώ από μνήμης παραβολή από αυτό το παιδικό ευαγγέλιο.

Γελά ο μωρός καν τι μη γελοίον η; Είναι συστατικό συνταγής σε τηλεοπτικές κωμικές σειρές, όπου σε κάθε ατάκα πρωταγωνιστών επιστρατεύεται κατά ριπάς γέλιο-κονσέρβα για να πεισθούν οι θεατές ότι κάτι, πράγματι, αστείο ακούστηκε.

«Ο πόλεμος δεν είναι υπόθεση όπλων όσο οικονομικών μέσων […]. Ας τα βρούμε λοιπόν πρώτα αυτά και ας μην παρασυρόμαστε πρόωρα από τα λόγια των συμμάχων». Θουκυδίδη απόφανση, 2.500 χρόνια πριν, αντιγράφω πριν από τα προλεγόμενα στο βιβλίο του ιστορικού Γ.Β. Δερτιλή «Επτά πόλεμοι, τέσσερις εμφύλιοι, επτά πτωχεύσεις 1821-2016».

Πρόκειται για έργο που θα διαφωτίσει όσους αναγνώστες αναζητούν να εμπλακούν στην κοινωνική ζωή.