Παράταση του μηχανισμού έκτακτης ευελιξίας του νέου Συστήματος Εισόδου/Εξόδου (Entry/Exit System – EES) ζητούν εννέα ευρωπαϊκές χώρες –ανάμεσά τους και η Ελλάδα– εκτιμώντας ότι οι πρώτοι μήνες εφαρμογής του κατέδειξαν σημαντικές επιχειρησιακές δυσκολίες, που δεν επιτρέπουν ακόμη την πλήρη κατάργησή του.
Η κοινή επιστολή επιβεβαιώνει σχετικές πληροφορίες της «Κ» την περασμένη εβδομάδα, περί γαλλικής πρωτοβουλίας, στην οποία συμμετείχε και η Ελλάδα, για κοινή παρέμβαση προς τις Βρυξέλλες.
Συγκεκριμένα, την επιστολή με ημερομηνία 7 Ιουλίου με αποδέκτη τον επίτροπο Μάγκνους Μπρούνερ –που έχει στη διάθεσή της η «Κ»– συνυπογράφουν υπουργοί Εσωτερικών και Μετανάστευσης του Βελγίου, της Γαλλίας, της Γερμανίας, της Ελλάδας (σ.σ.: ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη Μιχάλης Χρυσοχοΐδης), της Ιταλίας, της Μάλτας, της Ολλανδίας, της Πορτογαλίας, καθώς και ο αρμόδιος ομοσπονδιακός υπουργός της Ελβετίας, η οποία συμμετέχει στη ζώνη Σένγκεν.
Στην επιστολή οι εννέα χώρες σπεύδουν εξαρχής να ξεκαθαρίσουν ότι «παραμένουν πλήρως προσηλωμένες στην ολοκληρωμένη εφαρμογή του EES», το οποίο χαρακτηρίζουν απαραίτητο για την αποτελεσματικότερη διαχείριση των εξωτερικών συνόρων και την ενίσχυση της ασφάλειας της ζώνης Σένγκεν.
Ωστόσο, επισημαίνουν ότι οι πρώτοι μήνες λειτουργίας του συστήματος ανέδειξαν «σημαντικά διδάγματα», καθώς υπό έκτακτες συνθήκες εξακολουθούν να εμφανίζονται σοβαρές δυσκολίες, οι οποίες, όπως αναφέρουν χαρακτηριστικά, «δεν πρέπει να υποτιμηθούν».
Το βασικό αίτημα δεν αφορά, πάντως, αναστολή του EES, αλλά παράταση, πέραν της 6ης Σεπτεμβρίου 2026, της δυνατότητας προσωρινής αναστολής της συλλογής βιομετρικών δεδομένων –δακτυλικών αποτυπωμάτων και φωτογραφίας προσώπου– σε αυστηρά καθορισμένες εξαιρετικές περιπτώσεις, όταν παρατηρούνται ιδιαίτερα αυξημένες πιέσεις στα εξωτερικά σύνορα.
Οι υπουργοί υπογραμμίζουν ότι η «ευελιξία» αυτή θα πρέπει να εφαρμόζεται μόνο, όπου είναι απολύτως αναγκαίο, με πλήρη διαφάνεια και χωρίς να τίθεται σε κίνδυνο η ασφάλεια.
Παράλληλα, ζητούν από την Επιτροπή να παράσχει γραπτές εγγυήσεις πριν από τις 6 Σεπτεμβρίου, ώστε να υπάρχει σαφές πλαίσιο για την περίοδο μετά τη λήξη του ισχύοντος μηχανισμού.
Ιδιαίτερη σημασία έχει ότι οι υπογράφοντες υπουργοί επαναλαμβάνουν πως θεωρούν «απολύτως αναγκαία» τη συστηματική καταγραφή όλων των υπηκόων τρίτων χωρών που υπάγονται στο EES, επιχειρώντας να καταστήσουν σαφές ότι το αίτημά τους δεν συνιστά υποχώρηση ως προς την ασφάλεια των εξωτερικών συνόρων, αλλά στοχεύει στη διασφάλιση της ομαλής λειτουργίας του συστήματος.
Σε σχετική ερώτηση της «Κ», η Κομισιόν επιβεβαίωσε ότι παρέλαβε την κοινή επιστολή των οκτώ κρατών-μελών και της μιας συνδεδεμένης χώρας Σένγκεν, χαρακτηρίζοντάς τη μέρος του διαρκούς διαλόγου με τις εθνικές αρχές για την εφαρμογή του EES.
Εκπρόσωπος της Κομισιόν δήλωσε πως οι Βρυξέλλες «χαιρετίζουν τη ρητή δέσμευση των χωρών για την πλήρη εφαρμογή του συστήματος και τη συστηματική καταγραφή όλων των πολιτών τρίτων χωρών, που εισέρχονται ή εξέρχονται από τη ζώνη Σένγκεν».
Προσώρας, ωστόσο, η Επιτροπή αποφεύγει να απαντήσει ως προς το αίτημα για παράταση της ευελιξίας μετά τις 6 Σεπτεμβρίου.
Στη σχετική ερώτηση της «Κ», υπενθυμίζει ότι η ισχύουσα νομοθεσία ήδη προβλέπει μηχανισμούς «ευελιξίας» και εναλλακτικές διαδικασίες για εξαιρετικές περιστάσεις, συμπεριλαμβανομένης της προσωρινής αναστολής της συλλογής βιομετρικών στοιχείων κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού.
Για την περίοδο –μετά το τέλος του καλοκαιριού– ο εκπρόσωπος ανέφερε μόνο ότι η Επιτροπή βρίσκεται σε «στενή και εποικοδομητική συνεργασία» με τα λίγα κράτη-μέλη που εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν δυσκολίες σε συγκεκριμένα συνοριακά σημεία διέλευσης, προσθέτοντας ότι υπάρχει «ισχυρή κοινή βούληση» ώστε το σύστημα να λειτουργήσει αποτελεσματικά παντού.
Σχετικά με το ενδεχόμενο ανάπτυξης επιπλέον προσωπικού της Frontex στην Ελλάδα ή γενικά, επιπρόσθετης τεχνικής βοήθειας, αρμόδιες πηγές στις Βρυξέλλες ανέφεραν στην «Κ» ότι δεν έχει υποβληθεί μέχρι στιγμής σχετικό αίτημα από τις ελληνικές αρχές.
Η Επιτροπή, παράλληλα, υπενθύμισε ότι πραγματοποιήθηκε αυτή την εβδομάδα τεχνική συνάντηση με τον αεροπορικό κλάδο για την αντιμετώπιση των προβλημάτων που εξακολουθούν να παρατηρούνται σε ορισμένα αεροδρόμια.
