Επιβεβαιώνοντας τις δημοσκοπικές προβλέψεις, ο Νικόλ Πασινιάν εξασφάλισε την περασμένη Κυριακή την επανεκλογή του στην πρωθυπουργία της Αρμενίας, την οποία είχε ωστόσο προσπαθήσει να αποτρέψει –ή, έστω, να αποδυναμώσει σημαντικά– το Κρεμλίνο.
Πρωθυπουργός της χώρας ήδη από το 2018, ο 51χρονος Πασινιάν πήρε προχθές το εισιτήριο για μια νέα –κατά σειρά τρίτη– θητεία στην εξουσία, με φόντο τη μάλλον άνετη επικράτηση του κόμματός του στην κάλπη.
Σύμφωνα με όσα είχαν ανακοινωθεί έως το απόγευμα της Δευτέρας, το «Κοινωνικό Συμβόλαιο», όπως ονομάζεται το κόμμα του Πασινιάν, συγκέντρωσε 49,8% των ψήφων, ποσοστό που εξασφαλίζει στην κυβερνώσα παράταξη 64 έδρες σε σύνολο 105. Στη δεύτερη θέση ήρθε το κόμμα «Ισχυρή Αρμενία» του φιλορώσου Σαμβέλ Καραπετιάν με 23,3% και 29 έδρες. Πιο πίσω, με 9,9% και 12 έδρες, ακολούθησε η «Συμμαχία για την Αρμενία» του πρώην προέδρου της χώρας και άλλοτε πρωθυπουργού Ρομπέρτ Κοτσαριάν, ενώ το κόμμα της «Ευημερούσας Αρμενίας» του Γκαγκίκ Τσαρουκιάν έδειχνε να χάνει για πολύ λίγο το όριο εισόδου του 4% (με 3,996%) και να μένει εκτός κοινοβουλίου.
Το εκλογικό αποτέλεσμα της Κυριακής ερμηνεύεται ως επιβεβαιωτικό της στροφής προς τη Δύση που έκανε το Ερεβάν τα τελευταία χρόνια, έπειτα από τις ήττες που υπέστησαν από τους Αζέρους οι αρμενικές δυνάμεις της Δημοκρατίας του Αρτσάχ (2020, 2023), ήττες που οδήγησαν στη διάλυση της Δημοκρατίας του Αρτσάχ (2023) και στην εκδίωξη άνω των 100.000 Αρμενίων από το Ναγκόρνο Καραμπάχ (2023).
«Το φιλοευρωπαϊκό κόμμα της Αρμενίας κερδίζει τις εκλογές και παγιώνει την απομάκρυνση από τη Ρωσία», γράφει χαρακτηριστικά ο Guardian. «Η φιλοδυτική κυβέρνηση της Αρμενίας κερδίζει τις εκλογές, παρά τις ρωσικές πιέσεις», σημειώνει το BBC.
Οπως ήταν αναμενόμενο, οι επικεφαλής των ευρωπαϊκών θεσμών (Φον ντερ Λάιεν, Κάλας κ.ά.) έσπευσαν να χαιρετίσουν το εκλογικό αποτέλεσμα της 7ης Ιουνίου, το οποίο αξιολογείται παράλληλα ως θετικό και από την Τουρκία του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, η πλευρά του οποίου έχει άλλωστε αρχίσει να αναθερμαίνει τις τουρκικές σχέσεις με την Αρμενία και να αποκαθιστά διαύλους τα τελευταία χρόνια, αφού το Ερεβάν αποφάσισε να βάλει στην άκρη το αγκάθι της Γενοκτονίας των Αρμενίων.
«Η Αρμενία επιλέγει την ειρήνη και την περιφερειακή ολοκλήρωση», γράφει χαρακτηριστικά η τουρκική Daily Sabah, καλωσορίζοντας την εκλογική νίκη του Πασινιάν.
«Μια ισχυρή νίκη του Πασινιάν μπορεί να επιταχύνει την εξομάλυνση των σχέσεων Τουρκίας – Αρμενίας, την ειρηνευτική διαδικασία Αρμενίας – Αζερμπαϊτζάν και τα σχέδια διασύνδεσης που υποστηρίζονται από τη Δύση (βλ. TRIPP κ.ά.) σε ολόκληρο τον Νότιο Καύκασο, συμπεριλαμβανομένων των διαδρομών που συνδέουν την Ευρώπη με την Ασία παρακάμπτοντας τη Ρωσία και το Ιράν», γράφει η Εζγκί Ακίν στον ιστοχώρο Al-Monitor, υπογραμμίζοντας ωστόσο ότι το στοιχείο που θα καθορίσει τις από εδώ και πέρα εξελίξεις είναι το αν το κόμμα του Πασινιάν θα έχει αρκετές έδρες στη Βουλή ώστε «να προωθήσει ένα δημοψήφισμα για την αναθεώρηση του Συντάγματος».
Μια τέτοια αναθεώρηση θα ήταν απαραίτητη, προκειμένου να προχωρήσει η ειρηνευτική διαδικασία με το Αζερμπαϊτζάν (στη βάση όσων συμφωνήθηκαν τον Αύγουστο του 2025 στην Ουάσιγκτον, παρουσία του Ντόναλντ Τραμπ). Ειρήσθω εν παρόδω, το Μπακού απαιτεί από τους Αρμένιους να αλλάξουν το Σύνταγμά τους, σβήνοντας τα σημεία εκείνα (της Διακήρυξης του 1990) τα οποία οι Αζέροι επικρίνουν ως αλυτρωτικά σε σχέση με το Ναγκόρνο Καραμπάχ. Παράλληλα ωστόσο, μια τέτοια αναθεώρηση θα ήταν απαραίτητη προκειμένου να προχωρήσει και η περαιτέρω αποκατάσταση των δεσμών της Αρμενίας με την Τουρκία. Η εν λόγω διαδικασία επαναπροσέγγισης ήδη προχωράει μέσα από μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης (βλ. τις απευθείας πτήσεις των Τουρκικών Αερογραμμών μεταξύ Κωνσταντινούπολης και Ερεβάν, την απλοποίηση στις διαδικασίες έκδοσης βίζας, τις προετοιμασίες για αποκατάσταση των διμερών τουρκοαρμενικών εμπορικών συναλλαγών, τη συμφωνία για την από κοινού αποκατάσταση της μεσαιωνικής γέφυρας του Ανι κοντά στα σύνορα των δύο χωρών στην τουρκική επαρχία του Καρς, τις προωθούμενες εργασίες αποκατάστασης στη σιδηροδρομική σύνδεση Γκιουμρί-Ακχουρίκ-Ακιάκα), πλην όμως η Αγκυρα έχει συναρτήσει την περαιτέρω προώθηση αυτής της διαδικασίας (και το άνοιγμα των τουρκοαρμενικών συνόρων που είναι κλειστά από το 1993) με τις εξελίξεις στο μέτωπο Ερεβάν – Μπακού. Με άλλα λόγια, για να προχωρήσει η προσέγγιση με την Τουρκία, πρέπει προηγουμένως να έχει προχωρήσει η ειρήνη με το Αζερμπαϊτζάν· και για να προχωρήσει η ειρήνη με το Μπακού, οι Αρμένιοι καλούνται να τροποποιήσουν το Σύνταγμά τους.
Ο Πασινιάν επικράτησε στις εκλογές της περασμένης Κυριακής με διαφορά περίπου 20 ποσοστιαίων μονάδων από τον δεύτερο, αλλά δεν εξασφάλισε αρκετές έδρες ώστε να βάλει τη χώρα σε τροχιά συνταγματικού δημοψηφίσματος.
«Αυτή είναι μια άνετη πλειοψηφία. Ωστόσο, υπολείπεται της πλειοψηφίας που απαιτείται για την προκήρυξη δημοψηφίσματος για ένα νέο Σύνταγμα, το οποίο το Αζερμπαϊτζάν έχει θέσει ως προϋπόθεση για την υπογραφή μιας συνθήκης ειρήνης. Ως εκ τούτου, παραμένει ο κίνδυνος η ειρηνευτική διαδικασία να σταματήσει ή ακόμη και να καταρρεύσει εντελώς», σημειώνει ο Οντρέι Ντιτρίχ σε ανάλυσή του στον ιστοχώρο του European Union Institute for Security Studies.
Το κόμμα του Πασινιάν φαίνεται να συγκεντρώνει έως 64 έδρες, αλλά για να φέρει ένα δημοψήφισμα για αλλαγές στο Σύνταγμα, θα χρειαζόταν τουλάχιστον 72, εξηγεί στην «Κ» ο Αρι Κ. Ντεμιρτζίογλου, Τουρκοαρμένιος αναλυτής και αρθογράφος της δίγλωσσης τουρκοαρμενικής εφημερίδας Agos.
