Στην ενδοχώρα της Ισπανίας, «ξεχασμένα» χωριά στέκουν άδεια εδώ και δεκαετίες, καθώς οι νεότεροι φεύγουν και οι μεγαλύτερες γενιές πεθαίνουν. Σε πολλά από αυτά, οι συγκοινωνίες έχουν διακοπεί, τα σχολεία έχουν κλείσει και η πρόσβαση σε γιατρούς καθίσταται όλο και πιο δύσκολη. Με φόντο το πρόβλημα αυτής της ερημοποίησης από τη μία πλευρά και την αυξανόμενη πίεση που ασκείται στις ισπανικές πόλεις από τις αφίξεις μεταναστών από την άλλη, η ισπανική κυβέρνηση του σοσιαλιστή πρωθυπουργού Πέδρο Σάντσεθ ευελπιστεί τώρα, αφενός, να «γεμίσει» εκ νέου τις αγροτικές περιοχές και, αφετέρου, να αποσυμπιέσει τις πόλεις ενθαρρύνοντας τους μετανάστες να εγκατασταθούν σε «ξεχασμένα» χωριά της υπαίθρου.
«Χωρίς τους μετανάστες, το μέλλον της αγροτικής Ισπανίας προβλέπεται εξαιρετικά δύσκολο», δηλώνει ο Φρανθές Μπουαγιά, ο οποίος είναι αρμόδιος για τη δημογραφική πολιτική της Ισπανίας καθώς και για την εθνική στρατηγική για την καταπολέμηση της ερημοποίησης.
Μέσα σε λιγότερο από 25 χρόνια, ο πληθυσμός της Ισπανίας που γεννήθηκε στο εξωτερικό έχει αυξηθεί από έναν στους 20 κατοίκους σε σχεδόν έναν στους πέντε, ποσοστό υψηλότερο ακόμη και από αυτό των ΗΠΑ. Μετανάστες, κυρίως από χώρες της Λατινικής Αμερικής, έχουν συμβάλει στη μετατροπή της Ισπανίας στην ταχύτερα αναπτυσσόμενη προηγμένη οικονομία στον κόσμο τα τελευταία δύο χρόνια, αναφέρουν οι Financial Times.
Ανάπτυξη
Η οικονομική ανάπτυξη της μεσογειακής χώρας, όμως, έχει και αυτή το τίμημά της, αφού αυξάνει το κόστος στέγασης και επιβαρύνει τις υποδομές και τις δημόσιες υπηρεσίες στις μεγάλες πόλεις – παράπονα που εκμεταλλεύεται το ισπανικό ακροδεξιό κόμμα Vox.
Οι πολιτικές που προτρέπουν τους μετανάστες να εγκατασταθούν στην ύπαιθρο αποτελούν μέρος της ευρύτερης στάσης «ανοιχτών θυρών» που έχει υιοθετήσει και προωθεί ο Πέδρο Σάντσεθ, ως απάντηση στη γήρανση του πληθυσμού της Ισπανίας, στην πτώση των γεννήσεων, αλλά και στην αντιμεταναστευτική στροφή της Ευρώπης, όπως σημειώνουν οι FT.
Στην οκτάχρονη θητεία του, το ισπανικό σοσιαλιστικό κόμμα έχει δεχθεί πυρά από το ακροδεξιό Vox και την αντιπολίτευση για τη «χαλαρή» πολιτική του γύρω από την παράνομη μετανάστευση. Η πρόσφατη αμνηστία της ισπανικής κυβέρνησης, που δίνει σε τουλάχιστον μισό εκατομμύριο παράνομους μετανάστες την ευκαιρία να αποκτήσουν άδεια παραμονής και εργασίας, κορύφωσε αυτήν την κριτική.
Το ακροδεξιό κόμμα, που έχει δεσμευθεί να εφαρμόσει πολιτικές «εθνικής προτεραιότητας», που θέτουν τους Ισπανούς «πάνω απ’ όλα», αναδείχθηκε ρυθμιστής στις πρόσφατες περιφερειακές εκλογές στην Ανδαλουσία, την πολυπληθέστερη αυτόνομη κοινότητα της Ισπανίας, εξασφαλίζοντας την ευκαιρία να ενταχθεί σε μια κυβέρνηση συνασπισμού με το συντηρητικό Λαϊκό Κόμμα (PP).
Νέα στρατηγική
Τον Φεβρουάριο, η κεντρική ισπανική κυβέρνηση υπό την ηγεσία των Σοσιαλιστών παρουσίασε τη νέα εθνική στρατηγική για τις αγροτικές περιοχές, που στοχεύει στη μείωση των ανισοτήτων αναφορικά με την πρόσβαση σε υπηρεσίες, υποδομές και οικονομικές ευκαιρίες. Στο πλαίσιο αυτής χρηματοδοτούνται πρωτοβουλίες που έχουν ως στόχο την προσέλκυση μεταναστών και την παροχή βοήθειας, υπό τη μορφή μαθημάτων της ισπανικής γλώσσας και συμβουλευτικής για ζητήματα υγείας και διαβίωσης.
Ο Μπουαγιά επισημαίνει το παράδειγμα του Βιγιαγκατόν, ενός δήμου με λίγο περισσότερους από 600 κατοίκους στην περιοχή Καστίλλη και Λεόν, στα βορειοδυτικά της Ισπανίας. Εκεί, ένα εργοστάσιο κατασκευής ομπρελών και φραχτών απασχολεί εργατικό δυναμικό αποτελούμενο κατά 80% από μετανάστες από τη Σενεγάλη, την Γκάμπια και την Κολομβία.
Η χώρα καταγράφει το χαμηλότερο ποσοστό γεννήσεων μετά τη Μάλτα, που ανέρχεται σε 1,1 γεννήσεις ανά γυναίκα, ενώ έχει το υψηλότερο προσδόκιμο ζωής στην Ε.Ε., στα 84 έτη.
Οι επιχορηγήσεις της ισπανικής κυβέρνησης για πολιτικές κατά της ερημοποίησης ανήλθαν πέρυσι σε 52 εκατ. ευρώ, ποσό που ο Σάντσεθ έχει δηλώσει ότι φέτος θα αυξηθεί σε τουλάχιστον 80 εκατ. ευρώ, αναφέρουν οι Financial Times. Η κεντρική κυβέρνηση δεν μπορεί να παρέχει φορολογικά κίνητρα για να μετακινηθούν οι άνθρωποι σε αγροτικές περιοχές, αλλά οι περιφερειακές κυβερνήσεις της Ισπανίας μπορούν.
