Νούμερα που δεν ισχύουν στην πραγματικότητα φαίνεται πως βλέπουν οι Βρετανοί σε σχέση με τη μετανάστευση στη χώρα τους, με τη συζήτηση γύρω από το ζήτημα να διαμορφώνεται σε «λανθασμένες» αντιλήψεις, όπως υπογραμμίζει ο Guardian.
Σύμφωνα με δημοσίευμα της βρετανικής εφημερίδας, μελέτη που δημοσιεύθηκε με φόντο την έκδοση των πιο πρόσφατων στοιχείων για τη μετανάστευση δείχνει ότι οι Βρετανοί ψηφοφόροι, από όλο το πολιτικό φάσμα, φαίνεται να πιστεύουν ότι το μεταναστευτικό επιδεινώνεται. Ωστόσο, τα επίσημα στοιχεία δείχνουν το ακριβώς αντίθετο.
Τα κόμματα φαίνεται να επενδύουν σε ένα αίσθημα δυσπιστίας σε σχέση με το μεταναστευτικό, σύμφωνα με το British Future.
Η έρευνα της δεξαμενής σκέψης British Future αναδεικνύει το χάσμα που έχει ανοίξει ανάμεσα στις εντυπώσεις που έχουν οι Βρετανοί πολίτες για την πορεία του μεταναστευτικού και στα στοιχεία που σχετίζονται με το λεγόμενο καθαρό μεταναστευτικό ισοζύγιο. Ως καθαρή μετανάστευση ορίζεται η διαφορά μεταξύ του αριθμού των ατόμων που εισέρχονται ως μετανάστες σε μια χώρα και του αριθμού των ατόμων που την εγκαταλείπουν σε συγκεκριμένη χρονική περίοδο.
Οπως σημειώνεται, ένα σημαντικό μέρος του κοινού φαίνεται να πιστεύει ότι η διαφορά μεταξύ όσων έρχονται και όσων φεύγουν από τη χώρα μεγαλώνει υπέρ των πρώτων, παρά την απότομη πτώση που παρατηρείται με βάση τα επίσημα στοιχεία.
Κορύφωση το 2023
Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα βρετανικά κυβερνητικά δεδομένα, το καθαρό ισοζύγιο αναχωρήσεων – αφίξεων κορυφώθηκε τον Μάρτιο του 2023, με την πληθυσμιακή αύξηση να φτάνει στους 944.000 μετανάστες την περίοδο μεταξύ Μαρτίου 2022 και Μαρτίου 2023, ενώ ο αντίστοιχος αριθμός μειώθηκε σε 204.000 την περίοδο μεταξύ Ιουνίου 2024 και Ιουνίου 2025.
Το British Future συνεργάστηκε με τη Number Cruncher Politics, συμβουλευτική ιστοσελίδα πολιτικής ανάλυσης και δημοσκοπήσεων, η οποία διεξήγαγε έρευνα σε δείγμα 3.003 ενηλίκων σε όλη τη Μεγάλη Βρετανία στα τέλη Μαρτίου.
Το 67% όσων αντιμετωπίζουν με προβληματισμό τη μετανάστευση βλέπει αύξηση στο ισοζύγιο αναχωρήσεων – αφίξεων για το 2025, ενώ μεταξύ όσων διάκεινται πιο θετικά απέναντι στη μετανάστευση το αντίστοιχο ποσοστό υποχωρεί στο 37%.
Διαπιστώθηκε επίσης ότι έξι στους δέκα από όσους θα ήθελαν να δουν τη μετανάστευση να μειώνεται, πιστεύουν ότι οι αριθμοί εξακολουθούν να αυξάνονται. Μόνο το 15% προβλέπει μείωση στο ισοζύγιο τον επόμενο χρόνο.
Το ζήτημα είναι καθοριστικής σημασίας, αφού το χάσμα γύρω από τα ποσοστά μετανάστευσης διαμορφώνει ευρύτερα την πολιτική της χώρας, όπως επισημαίνει ο διευθυντής της δεξαμενή σκέψης British Future, Σούντερ Κατουάλα. «Δεν είναι περίεργο που οι ψηφοφόροι πιστεύουν ότι η μετανάστευση αυξάνεται, όταν η μόνη συζήτηση που έχουμε είναι για το πώς να τη μειώσουμε», τονίζει.
Η πόλωση γύρω από το μεταναστευτικό έχει οξυνθεί, ιδιαίτερα μετά το Brexit. Μία δεκαετία μετά, το σύνθημα «Σταματήστε τις βάρκες» και οι πολυάριθμες δεσμεύσεις των πολιτικών για πάταξη όσων διασχίζουν παράτυπα το κανάλι της Μάγχης έχουν διαμορφώσει τη στάση των Βρετανών γύρω από τη μετανάστευση.
Εχθρική ρητορική
Ο Guardian σημειώνει πως, αν και τα νούμερα υποχωρούν, βουλευτές των Εργατικών αλλά και των Συντηρητικών έχουν υιοθετήσει αμφότεροι αρκετά εχθρική ρητορική γύρω από το ζήτημα. Τα κόμματα φαίνεται πως μοιράζονται το αίσθημα δυσπιστίας σε σχέση με το μεταναστευτικό, σύμφωνα με το British Future.
Το κυβερνών κόμμα των Εργατικών, που πρότεινε αλλαγές για τις διαδικασίες εγκατάστασης στη χώρα και την απόκτηση υπηκοότητας, παραδέχθηκε ότι υπήρξε μείωση κατά 69% του μεταναστευτικού ισοζυγίου για τους 12 μήνες έως τον Ιούνιο του 2025, το χαμηλότερο ετήσιο ποσοστό από το 2021.
Εν τω μεταξύ, το εθνικολαϊκιστικό κόμμα Reform έχει δεσμευθεί να «μηδενίσει» το μεταναστευτικό ισοζύγιο, με τον ηγέτη της παράταξης, Νάιτζελ Φάρατζ, να αποδίδει ψευδώς την πτώση που παρουσιάζουν τα στοιχεία στους Βρετανούς που εγκαταλείπουν τη χώρα.
Το μεταναστευτικό αποτελεί το τρίτο πιο σοβαρό ζήτημα για τη βρετανική κοινή γνώμη, αμέσως μετά το κόστος διαβίωσης και το Εθνικό Σύστημα Υγείας. Ειδικοί, τους οποίους επικαλείται ο Guardian, σημειώνουν ότι η παρανόηση γύρω από τους αριθμούς των μεταναστών οφείλεται εν μέρει στις φωτογραφίες και στα βίντεο στα social media, με τους ανθρώπους που φτάνουν με μικρά σκάφη στις βρετανικές ακτές, καθώς και στα ξενοδοχεία ασύλου που ανοίγουν σε διάφορες πόλεις προκαλώντας εντονότερες αντιδράσεις. Ωστόσο, όπως επισημαίνουν, οι ανησυχίες των Βρετανών έχουν τις ρίζες τους σε ευρύτερα ζητήματα ασφάλειας και σταθερότητας σε έναν ολοένα και πιο αβέβαιο κόσμο.
Ο «βασιλιάς του Βορρά», φαβορί για την πρωθυπουργία
Οι μέρες του Κιρ Στάρμερ στην κεφαλή του κυβερνώντος Εργατικού Κόμματος και στον πρωθυπουργικό θώκο του Ηνωμένου Βασιλείου φαίνεται πια πως είναι μετρημένες. Τα «ατοπήματα» της κυβέρνησης Στάρμερ (όπως η υπόθεση Πίτερ Μάντελσον) είχαν εδώ και καιρό προκαλέσει εσωκομματική δυσαρέσκεια, ωστόσο το ποτήρι φαίνεται ότι ξεχείλισε μετά τις καταστροφικές αποδόσεις του κόμματος στις τοπικές εκλογές στις αρχές Μαΐου. Αλλωστε, οι Εργατικοί φαίνεται πως έχουν ήδη βρει τον πιθανό διάδοχο του Στάρμερ στο πρόσωπο του δημάρχου του Μάντσεστερ, Αντι Μπέρναμ.
Ο δημοφιλής Βρετανός δήμαρχος θεωρείται από τους υποστηρικτές του η επικρατέστερη επιλογή για να αναλάβει τα ηνία των Εργατικών καθώς η παράταξη οδεύει προς το ετήσιο συνέδριό της τον ερχόμενο Σεπτέμβριο. Ο ίδιος ο Μπέρναμ φαίνεται πρόθυμος να διεκδικήσει την ηγεσία, ενώ ανακοίνωσε και την πρόθεσή του να κερδίσει μια κοινοβουλευτική έδρα στις επερχόμενες επαναληπτικές εκλογές στο Αστον-ιν-Μέικερφιλντ, που αναμένονται τον ερχόμενο Ιούνιο.
Η συντριπτική δυναμική των Εργατικών στις βρετανικές εκλογές του 2024, που τους επανέφερε στην εξουσία ύστερα από δεκατέσσερα χρόνια, έχει πια εξανεμιστεί. Ετσι, στην προσπάθειά τους να ανακάμψουν, πολλοί Εργατικοί επενδύουν τώρα στον «βασιλιά του Βορρά», όπως αποκαλεί τον Αντι Μπέρναμ ο βρετανικός Τύπος, έναν ήπιο αριστερό υποψήφιο που δεν ανήκει στην πολιτική ελίτ του Λονδίνου.
Πλεονέκτημα
Αυτό που δίνει το προβάδισμα στον δήμαρχο της βιομηχανικής μητρόπολης του αγγλικού Βορρά είναι, σύμφωνα με τους αναλυτές, η απόστασή του από την καλούμενη «φούσκα του Γουέστμινστερ», όπως αναφέρει σε ανάλυσή του το δίκτυο Al Jazeera. Ο ίδιος ο Μπέρναμ βασίζεται στο προφίλ του ως αουτσάιντερ, ωστόσο έχει βρεθεί στην πρώτη γραμμή του κόμματος των Εργατικών. Προτού εκλεγεί δήμαρχος στο Μάντσεστερ, το 2017, διετέλεσε γενικός γραμματέας του υπουργείου Οικονομικών και αργότερα υπουργός Υγείας υπό τον Γκόρντον Μπράουν, θέσεις που τον έφεραν στο προσκήνιο της διαχείρισης της χρηματοπιστωτικής κρίσης του 2008 και της μεταρρύθμισης του Βρετανικού Συστήματος Υγείας (NHS). Παρότι η θητεία του ως υπουργού Πολιτισμού το 2009 δεν θεωρήθηκε το ίδιο επιτυχημένη, η μετέπειτα ανάληψη της δημαρχίας του Μάντσεστερ το 2017 τόνωσε τη δημοτικότητά του, όχι μόνο στην περιοχή του Μάντσεστερ αλλά ευρύτερα. Διόλου τυχαία, ο Μπέρναμ επανεξελέγη στη δημαρχία το 2021 και το 2024, διεκδικώντας την επέκταση των αποκεντρωμένων εξουσιών της περιφέρειας.
Ο δημοφιλής δήμαρχος του Μάντσεστερ φαντάζει ως η καλύτερη επιλογή των Εργατικών για τη θέση του Κιρ Στάρμερ.
Η προσωνυμία «βασιλιάς του Βορρά» του δόθηκε όταν συγκρούστηκε με το Γουέστμινστερ κατά τη διάρκεια της πανδημίας COVID-19, σχετικά με τη χρηματοδότηση των τοπικών περιοριστικών μέτρων. Η περίοδος της πανδημίας δεν ήταν η μοναδική φορά που ύψωσε το ανάστημά του. Οταν στα τέλη Οκτωβρίου του 2023 η πλειονότητα του Εργατικού Κόμματος υποστήριζε το Ισραήλ, ο Μπέρναμ ζητούσε κατάπαυση του πυρός στη Γάζα.
Ο δήμαρχος του Μάντσεστερ είχε παλαιότερα ασκήσει σκληρή κριτική στην ισραηλινή εποικιστική δραστηριότητα και προσωπικά στον Νετανιάχου. Ως υποστηρικτής του παραδοσιακού δικτύου συμμαχιών της Βρετανίας, ο ίδιος στηρίζει το ΝΑΤΟ, ενώ ως επικριτής του Brexit έχει κατακρίνει το κόμμα των Εργατικών επειδή, κατά την άποψή του, απέτυχε να «καταγγείλει» την οικονομική ζημία που αυτό έχει προκαλέσει.
