Ο ΟΔΗΓΟΣ κοιτούσε με απελπισία τα βομβαρδισμένα κτίρια και τις έρημες πόλεις που προσπερνούσαμε. Για αρκετή ώρα ήμασταν το μοναδικό αυτοκίνητο που κυκλοφορούσε στον κεντρικό αυτοκινητόδρομο του Νοτίου Λίβανου. Λίγο πριν φτάσουμε στον προορισμό μας, μου δείχνει το τελευταίο φυλάκιο του λιβανικού στρατού πριν από τα σύνορα με το Ισραήλ. «Από εδώ ξεκινάει το Μαρζαγιούν. Μην κινηματογραφείτε άλλο», λέει σε σπαστά αγγλικά.
Η είσοδος του Μαρζαγιούν, ενός χριστιανικού χωριού περίπου 1.000 κατοίκων, απέχει μόλις πέντε χιλιόμετρα από την «κίτρινη γραμμή», οι οικισμοί εντός της οποίας βομβαρδίζονται ανηλεώς από τις ισραηλινές δυνάμεις από τις 2 Μαρτίου. Παρά την επικινδυνότητα όμως, οι κάτοικοι του Μαρζαγιούν αρνήθηκαν να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους.
Είμαστε από τους ελάχιστους δημοσιογράφους που έχουν καταφέρει να επισκεφθούν τη μικρή κοινότητα και να καταγράψουν την καθημερινότητα των ανθρώπων που ζουν εδώ. Στον δρόμο περπατούν λίγοι άνθρωποι, οι περισσότεροι από τους οποίους μπαίνουν βιαστικά στο σούπερ μάρκετ για να αγοράσουν τα απαραίτητα και να επιστρέψουν σπίτι τους.
«Είναι επικίνδυνα. Μένω συνέχεια κλεισμένη σπίτι. Είναι καταθλιπτικό μετά από τόσες ημέρες. Βγαίνω μόνο για να συναντήσω τον ιερέα», μας λέει η Χοάντ. Την ακολουθούμε στο πνευματικό κέντρο της κοινότητας όπου μας υποδέχεται ο πατέρας Φίλιπ Χαμπίμπ αλ Οκλα. Κάθε λίγα λεπτά ακούγονται βομβαρδισμοί. «Αυτό είναι το soundtrack μας πια», σχολιάζει ο ιερέας. «Περάσαμε εδώ τις 45 περίπου ημέρες του πολέμου. Ακόμα υποφέρουμε από τις συνέπειές του: την απώλεια των ανθρώπων μας, των αγαπημένων μας προσώπων και ολόκληρης της περιοχής γύρω μας», συνεχίζει.
«ΘΑ ΜΕΙΝΟΥΜΕ ΕΔΩ»
Στον πρώτο πόλεμο με το Ισραήλ, το φθινόπωρο του 2024, οι περισσότεροι κάτοικοι είχαν επιλέξει να φύγουν και να μετακινηθούν είτε στη Βηρυτό είτε σε πλησιέστερες ασφαλείς πόλεις. Αυτή τη φορά αποφάσισαν να μην επαναλάβουν το ίδιο. «Τότε οι άνθρωποι ήταν γεμάτοι φόβο και αγωνία, και βίωσαν την πίκρα του εκτοπισμού και των κακουχιών – τόσο σωματικών όσο και ψυχικών. Ετσι, αυτή τη φορά οι περισσότεροι επέλεξαν να παραμείνουν. Ο βασικός λόγος είναι το δέσιμο με τη γη τους, τα σπίτια τους και τις οικογένειές τους» εξηγεί ο ιερέας. Ο δεύτερος λόγος, συνέχισε, είναι οικονομικός καθώς όσοι δεν είχαν την ευχέρεια να φύγουν και να νοικιάσουν ένα σπίτι στην πρωτεύουσα, θα έπρεπε να μείνουν σε σκηνές μέσα σε σχολεία ή σε γήπεδα. Επιπλέον, ήλπιζαν πως με την παρουσία τους θα μπορέσουν να προστατεύουν τον τόπο τους.
Αγαπούμε αυτή τη γη, είναι ιερή για εμάς. Εδώ είναι οι αναμνήσεις μας, το σπίτι των προγόνων μας.
«Αν φεύγαμε, θα μας κατέστρεφαν τα σπίτια. Δεν είναι ωραίο να φεύγεις. Αγαπούμε αυτή τη γη, είναι ιερή για εμάς. Εδώ είναι οι αναμνήσεις μας, το σπίτι των προγόνων μας. Δεν μπορούμε να την παραδώσουμε σε κάποιον άλλον. Πήραμε τη σωστή απόφαση. Δεν ξαναφεύγουμε. Οποιες και να είναι οι συνθήκες, θα μείνουμε, θα μείνουμε, θα μείνουμε», λέει ο ιερέας χτυπώντας το χέρι στο τραπέζι. Παρότι γεννήθηκε στη Βηρυτό, ζει στο Μαρζαγιούν τα τελευταία 32 χρόνια και το θεωρεί πλέον πατρίδα του.
ΘΕΑ ΣΤΗΝ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ
Η πλειοψηφία όσων κατοίκων παρέμειναν εντός και πέριξ της κίτρινης γραμμής είναι Χριστιανοί. Παρότι ωστόσο τα χριστιανικά χωριά στην περιοχή έγιναν ελάχιστες φορές στόχος από τον ισραηλινό στρατό, το Μαρζαγιούν δέχθηκε χτυπήματα την ημέρα που βομβαρδίστηκε το διπλανό χωριό, Ντεμπίν, με αποτέλεσμα να υποστούν ζημιές τέσσερα σπίτια αλλά και να καταστραφούν οι εγκαταστάσεις της υδροδότησης. Εξαιρετικά δύσκολη ήταν τις ημέρες του πολέμου και η πρόσβαση σε ιατρική φροντίδα και φάρμακα. Ωστόσο, όπως περιγράφει ο ιερέας, στο χωριό έμειναν περίπου τέσσερις γιατροί και ανθρωπιστικές οργανώσει ανέλαβαν την αποστολή φαρμάκων και τροφίμων. Μετά την κατάπαυση του πυρός, η πρόσβαση σε όλα τα βασικά αγαθά έχει βελτιωθεί. Η περιοχή ωστόσο υποφέρει ακόμα καθώς η εκεχειρία παραβιάζεται συνεχώς.
Από το μπαλκόνι του πνευματικού κέντρου φαίνονται τα χωριά που εμφανίζονται στον χάρτη που δημοσίευσε ο ισραηλινός στρατός εντός της λεγόμενης κίτρινης γραμμής που εκτείνεται από 5 έως 10 χιλιόμετρα εντός λιβανικού εδάφους. Αναλυτές που έχουν μελετήσει δορυφορικές εικόνες και βίντεο που έχουν δημοσιευθεί αναφέρουν ότι οι ισραηλινές δυνάμεις έχουν ισοπεδώσει ολόκληρες γειτονιές. Οι κάτοικοι του Μαρζαγιούν γίνονται μάρτυρες της καταστροφής αυτής. «Δεν μπορούμε να πάμε εκεί. Βλέπουμε όμως από εδώ πάρα πολλά σπίτια και κτίρια να καταστρέφονται. Ολοι οι κάτοικοι έφυγαν από τα χωριά αυτά. Μας πληγώνει αυτό. Οι περισσότεροι είναι Μουσουλμάνοι. Εχουμε όμως πολύ καλές σχέσεις. Είναι γείτονες μας. Ελπίζουμε να μπορέσουν να ξαναγυρίσουν και να ξαναχτίσουν τα σπίτια τους».
ΚΑΤΑΦΥΓΙΟ
Κάποια από τους κατοίκους των γύρω οικισμών που καταστράφηκαν έχουν βρει καταφύγιο στΟ Μαρζαγιούν και τα προάστιά του. Ανάμεσα τους είναι η Μίλια με τον σύζυγο της που ζούσε στον Ντιμπίν. Το σπίτι της απέχει μόλις 4 λεπτά με το αυτοκίνητο από την κωμόπολη. «Μπορώ να δω το χωριό μου, αλλά δεν μπορώ να πλησιάσω. Είναι πολύ σκληρό. Στο σπίτι αυτό έμεναν οι παππούδες και οι γονείς μου. Ακόμα και παλάτι να μου προσέφεραν, θα προτιμούσα να επιστρέψω στο ταπεινό μου δωμάτιο. Είναι η ζωή μου». Στη γυναίκα επιτράπηκε να επισκεφθεί το σπίτι της για λίγη ώρα μετά την πρώτη συμφωνία για κατάπαυση του πυρός. Μου δείχνει στο κινητό της φωτογραφίες από τις καταστροφές που έχει υποστεί. Οσο μιλάμε, ακούγεται μια ακόμα έκρηξη. Η γυναίκα είναι αναγκασμένη να βλέπει και να ακούει τις αεροπορικές επιδρομές που έχουν στόχο το χωριό της. Μόνο την προηγούμενη ημέρα, είπε, βομβάρδισαν δύο φορές το Ντιμπίν.
Ο πατέρας Φίλιπ Χαμπίμπ αλ Οκλα λέει πως πρόκειται για έναν πόλεμο κυρίως μεταξύ Ισραήλ και Ιράν, στον οποίο οι Χριστιανοί βρέθηκαν εν μέσω των πυρών. Καμιά θρησκευτική ομάδα ωστόσο δεν φαίνεται την παρούσα στιγμή να έχει μείνει στο απυρόβλητο. Στον Λίβανο έχουν σκοτωθεί Χριστιανοί και έχουν καταστραφεί χριστιανικά μνημεία και χωριά, ενώ μεγάλη ανησυχία έχει προκαλέσει η πρόσφατη επίθεση Ισραηλινού κατά Γαλλίδας μοναχής στην Ιερουσαλήμ καθώς και οι παλαιότερες εικόνες ισραηλινού στρατιώτη να βανδαλίζει το άγαλμα του Ιησού. «Εμείς αυτό που μπορούμε να κάνουμε είναι να προσευχηθούμε. Το Πάσχα κατάφερα να φέρω με τη συνοδεία του στρατού το Αγιο Φως και κάναμε κανονικά τη λειτουργία. Προσευχηθήκαμε να έρθει η ειρήνη και να μην χάσουμε την ελπίδα μας».
