Η Ελλάδα θα συνεχίσει να είναι πρωταθλήτρια στη μείωση χρέους στην Ευρωζώνη και τα επόμενα χρόνια, σύμφωνα με τον οίκο αξιολόγησης Scope Ratings, ο οποίος μάλιστα εκτιμά ότι έως το 2031 ο δείκτης του ελληνικού χρέους θα είναι χαμηλότερος από της Ιταλίας, της Γαλλίας και του Βελγίου και κοντά στα επίπεδα της Φινλανδίας. Αυτός είναι άλλωστε και ο στόχος του οικονομικού επιτελείου. Η Ελλάδα έτσι όχι μόνο δεν θα είναι ήδη από φέτος η πιο υπερχρεωμένη χώρα στην Ευρωζώνη, αλλά τα επόμενα χρόνια θα κινείται πολύ κοντά στον μέσο όρο.
Ειδικότερα, η Scope προβλέπει ότι το συνολικό χρέος στην Ευρωζώνη θα αυξηθεί σε περίπου 90% του ΑΕΠ έως το 2031, από 88% το 2025 και κάτω από την κορύφωση του 97% το 2020.
Ωστόσο, αυτή η σταθερή τάση συγκαλύπτει σημαντικές διαφορές μεταξύ των κρατών. Οι βασικοί κίνδυνοι για τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα του χρέους συγκεντρώνονται σε αρκετές χώρες με υψηλό επίπεδο χρέους και σε εκείνες με επιδεινούμενη δημοσιονομική δυναμική, όπου ένα αυξανόμενο μερίδιο των μελλοντικών προϋπολογισμών θα πρέπει να χρησιμοποιηθεί για την κάλυψη των αυξανόμενων πληρωμών τόκων.
Ορισμένες από τις διαρθρωτικές πιέσεις είναι πιο έντονες σε αρκετά κράτη με υψηλή αξιολόγηση, παρατηρεί ο οίκος, ενώ τα κράτη που εφάρμοσαν διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις, ιδιαίτερα μετά την κρίση της Ευρωζώνης, συνεχίζουν να βελτιώνουν τα πιστωτικά τους προφίλ.
Αυτό οδηγεί μέρος της σύγκλισης στις αξιολογήσεις, με τη Scope να προχωράει σε θετικές κινήσεις αξιολόγησης πέρυσι σε χώρες όπως η Ελλάδα, η Πορτογαλία, η Ισπανία και η Κύπρος και αρνητικές σε Φινλανδία, Γαλλία, Βέλγιο και Αυστρία.
Το αυξανόμενο κόστος τόκων είναι από τους σημαντικότερους διαρθρωτικούς κινδύνους που αντιμετωπίζουν τα πιο υπερχρεωμένα κράτη, τονίζει ο οίκος. Αυτό καθιστά ορισμένες χώρες ολοένα και πιο ευάλωτες σε μελλοντικά οικονομικά σοκ, που ενδέχεται να επιβαρύνουν περαιτέρω τα δημόσια οικονομικά. Μεταξύ των χωρών των οποίων ο δείκτης χρέους υπερβαίνει το όριο του 60% του Μάαστριχτ, οι καθαρές πληρωμές τόκων ως ποσοστό των κρατικών εσόδων αυξάνονται σημαντικά στη Γαλλία, στη Φινλανδία, στην Ιταλία, στο Βέλγιο, στη Γερμανία και τη Σλοβακία, τονίζει. Οι δημοσιονομικές πιέσεις είναι ιδιαίτερα δύσκολες για τη Γαλλία, τη Φινλανδία και το Βέλγιο, όπου οι δείκτες χρέους είναι ήδη υψηλοί και αναμένεται να καταγράψουν τη μεγαλύτερη αύξηση έως το 2031.
Σλοβακία και Αυστρία αντιμετωπίζουν παρόμοιες προκλήσεις στα δημόσια οικονομικά και τα επίμονα ελλείμματα και οι πολιτικοί περιορισμοί στην εφαρμογή επαρκούς εξυγίανσης αποτελούν βασικούς παράγοντες αξιολόγησης. Και η Γερμανία αντιμετωπίζει παρόμοιες προκλήσεις, αν και ο ακόμη συγκριτικά χαμηλός δείκτης δημοσίου χρέους (ο οποίος θα αυξηθεί κατά 15% και στο 74% του ΑΕΠ έως το 2031) επιτρέπει κάποια δημοσιονομική ευελιξία, ενώ ένα σημαντικό μέρος του κρατικού δανεισμού θα υποστηρίξει υψηλότερες εγχώριες επενδύσεις τα επόμενα χρόνια.
Η Ιταλία αντιμετωπίζει επίσης ένα αυξανόμενο μερίδιο των κρατικών εσόδων που δαπανάται για την εξυπηρέτηση του κόστους τόκων, αλλά η πρόσφατη πολιτική σταθερότητα της χώρας επέτρεψε στην κυβέρνηση να μειώσει το έλλειμμα και να προχωρήσει σε σημαντικές μεταρρυθμίσεις.
Αντιθέτως, όπως αναφέρει η Scope, κάποια κράτη εξακολουθούν να επωφελούνται από προηγούμενες μεταρρυθμίσεις. Μέχρι το 2031 η Ελλάδα αναμένεται να δει μείωση του δείκτη χρέους προς ΑΕΠ κατά 76% σε σύγκριση με τα επίπεδα πριν από την πανδημία το 2019, ενώ η Πορτογαλία και η Ισπανία συνεχίζουν επίσης να μειώνουν τα επίπεδα χρέους.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Scope, έως το 2031 ο δείκτης χρέους της Ελλάδας θα υποχωρήσει στο 107% του ΑΕΠ και θα είναι χαμηλότερος από αυτόν της Ιταλίας (135%), της Γαλλίας (127%) και του Βελγίου (120%) και πολύ κοντά σε αυτόν της Φινλανδίας (103%). Σημειώνεται ότι όλες αυτές οι χώρες, πλην της Ιταλίας, έχουν αξιολογήσεις από «Α+» έως και «ΑΑ», έναντι του «ΒΒΒ» της Ελλάδας.
Οπως καταλήγει ο οίκος, η διατήρηση της μακροπρόθεσμης βιωσιμότητας του χρέους θα απαιτήσει εφαρμογή διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων που ενισχύουν την ανάπτυξη, αντιμετώπιση των πιέσεων κόστους που σχετίζονται με τη γήρανση του πληθυσμού και συγκράτηση των δαπανών κοινωνικής πρόνοιας.
