Η υψηλή δημοτικότητα είναι μια μεγάλη, αόριστη υπόσχεση. Τα πρόσωπα που απολαμβάνουν τη δημοτικότητα ενσαρκώνουν την υπόσχεση, επιτρέποντας όμως στους γύρω τους να την οικειοποιηθούν και να της προσδώσουν ό,τι περιεχόμενο θέλουν. Αυτός είναι και ο λόγος που όσο η Μαρία Καρυστιανού λογιζόταν ως «μάνα των Τεμπών» προσείλκυσε τόσο πολλούς θαυμαστές από τόσο διαφορετικούς χώρους: από μουσικοσυνθέτες σε αναζήτηση χειροκροτήματος μέχρι απλούς πολίτες με συσσωρευμένο θυμό προς εκτόνωση. Η αποχώρηση στελεχών από τη νεοσύστατη Ελπίδα για τη Δημοκρατία είναι η απόδειξη ότι ακόμα και η κορυφαία δημοτικότητα φθείρεται όταν πια γίνεται σαφές πως η αόριστη υπόσχεσή της είναι αδύνατον να πραγματοποιηθεί: Ποιον να πρωτοϊκανοποιήσει το κόμμα ενός προσώπου που μέχρι πρόσφατα δεν είχε την παραμικρή σχέση με την οργανωμένη πολιτική; Εκείνον που εντάχθηκε σ’ αυτό πιστεύοντας ότι οι αποφάσεις θα λαμβάνονται διά βοής, κατά το αμεσοδημοκρατικό πρότυπο της πλατείας; Ή μήπως τον άλλο, που πίστεψε ότι μια παιδίατρος (κβαντική, βέβαια) θα καταστρώσει σχέδιο για την εξωτερική πολιτική της χώρας; Αυτοί που με καμάρι διαδήλωναν εναντίον των επαγγελματιών πολιτικών συνειδητοποιούν τώρα ότι η πολιτική είναι πράγματι επάγγελμα κι ότι αυτό δεν είναι καθόλου κακό· κακοί είναι οι επαγγελματίες που δεν ξέρουν τη δουλειά.
Ποιος θυμάται τα Τέμπη;
Προάγγελος των απωλειών του κόμματος (σε ποσοστά, στελέχη, αξιοπιστία) ήταν βέβαια η απώλεια του αριστερού κοινού της προέδρου. Αρκεί να εξετάσει κανείς τα βασικά πεδία σύγκλισης Αριστεράς και Καρυστιανού για να αντιληφθεί τη διάσταση που έχει επέλθει: Ποιος ασχολείται πλέον με τα Τέμπη; Ποιος παρακολουθεί τη δίκη; Γιατί σταμάτησαν να αναπτύσσονται δημοσίως οι θεωρίες περί συγκάλυψης και παράνομου φορτίου; Ολα δείχνουν ότι το ενδιαφέρον για το θέμα που επηρέασε το πολιτικό σκηνικό της χώρας όσο τίποτα άλλο τα τελευταία χρόνια έχει μειωθεί σημαντικά, αν δεν έχει εξανεμιστεί κιόλας. Φταίει ασφαλώς η κόπωση της συναισθηματικής μονοκαλλιέργειας (κανείς δεν μπορεί να οδύρεται ασταμάτητα για το ίδιο ζήτημα), φταίει όμως και η αλλαγή καριέρας της Μαρίας Καρυστιανού. Η μετάβασή της από την ιδιότητα της μητέρας θύματος και υπερδιαδηλώτριας-συμβόλου στην ιδιότητα της πολιτικού ακύρωσε τη χρησιμότητά της ως αντικειμένου προς πολιτική εκμετάλλευση. Οταν κάποιος αυτονομείται πολιτικά, πώς να τον χρησιμοποιήσεις προς όφελός σου; Η αδιαφορία όμως προς ό,τι η Καρυστιανού εκπροσωπούσε δεν οφείλεται ως προς την ουσία της στη νέα πολιτικό και στις επιλογές της. Στο κάτω κάτω, οι ιδέες είναι μεγαλύτερες από τα άτομα. Οφείλεται στο ότι το αρχικό, μαζικό ενδιαφέρον δεν ήταν ποτέ γνήσιο· αν ήταν, θα είχε επιβιώσει κοινωνικά και πολιτικά – δεν θα μας το θύμιζε μόνο η Ζωή Κωνσταντοπούλου στις συνεντεύξεις της.
Επιλογή κατεύθυνσης
Η Ελπίδα για τη Δημοκρατία θα αποδυναμωθεί κι άλλο, όχι επειδή δεν έχει την οργανωτική δομή ενός κλασικού κόμματος (είδαμε και τον ΣΥΡΙΖΑ πόσο τον βοήθησε η γραφειοκρατία του), αλλά επειδή όσοι προσέφυγαν σ’ αυτήν το έκαναν ο καθένας για τους δικούς του, αυθαίρετους λόγους, με αποτέλεσμα από τον σχηματισμό να λείπουν η συνοχή και το κοινό όραμα. Είναι αυτονόητο λοιπόν ότι πολλοί ακόμα θα απογοητευτούν μόλις διαπιστώσουν ότι η προσωπική τους ελπίδα δεν αντιστοιχεί στο brand της Ελπίδας· όταν καταλάβουν ότι ακολούθησαν κάτι συναισθηματικά, προτού μάθουν σε τι συνίσταται πολιτικά. Η Καρυστιανού βέβαια δεν σταματά να υποδεικνύει την κατεύθυνση που θέλει να δώσει στο δημιούργημά της· διαφωνεί, ας πούμε, με τη νομική τυποποίηση της γυναικοκτονίας, γνωρίζοντας πολύ καλά ποιους κερδίζει και ποιους χάνει με αυτή τη δήλωση. Εχει διαλέξει κατά κάποιον τρόπο τους οπαδούς της γιατί αντιλαμβάνεται πλέον πως όταν μεγαλώνει ο πολιτικός, αναγκαστικά μικραίνει μέσα του ο αγκιτάτορας γενικής απεύθυνσης. Ομως η «σμίκρυνση» της προέδρου δεν εκθέτει την ίδια· εκθέτει εκείνους που την αποθέωναν όσο ακόμα ήταν «μεγάλη». Εκείνους που σήμερα υψώνουν το δάχτυλο και με στόμφο μας ενημερώνουν πόσο λάθος κάνει· με άλλα λόγια, πόσο λάθος έκαναν οι ίδιοι.
