Η νοστιμιά στις αθλητικές διοργανώσεις είναι οι εκπλήξεις, ό,τι πάει κόντρα στο «λογικώς αναμενόμενο»: μια μπαλιά διαβήτης με εξωτερικό φάλτσο, ένα εννιάμετρο τρίποντο, ένα σουτ πίσω από την πλάτη στο πόλο, ένα ράλι στο βόλεϊ, με την μπάλα να μη λέει να πέσει κάτω· όπως στις θερινές ρακέτες, το μοναδικό παιχνίδι που είχε κάποτε συναγωνιστικό χαρακτήρα και όχι ανταγωνιστικό, ώσπου υιοθέτησε και αυτό την τενιστική λογική επικράτησης. Ή πάλι η ισοπαλία ή η νίκη που αποσπά από το φαβορί μια ομάδα που οι επαγγελματίες των προγνώσεων τη μετράνε παρακατιανή, λόγω μπάτζετ, απειρίας ή πληθυσμιακού μεγέθους.
Στο φετινό Κύπελλο ενός πλανητάρχη που πολύ θα χαιρόταν αν ο υποτακτικός του Τζιάνι Ινφαντίνο μετονόμαζε το Μουντιάλ σε Τραμπιάλ, οι εκπλήξεις άρχισαν νωρίς. Ηχηρότερη η λευκή ισοπαλία του Κάπο Βέρντε με την Ισπανία, και μάλιστα με τους «αδύναμους» Αφρικανούς να κάνουν ένα μόνο φάουλ σε ολόκληρο ματς. Οχι, η συμπάθειά μου η Αϊτή, που νιώθω ότι της χρωστάω κατιτίς προσωπικά και πως της χρωστάμε και όλοι μαζί, από το 1822, οπότε αναγνώρισε πρώτη την ανεξαρτησία της Ελλάδας, δεν τα κατάφερε με τη Σκωτία. Οπως δεν κατάφερε, στη διάρκεια του 2021, να τιμηθεί από την πανηγυρίζουσα ελληνική πολιτεία όπως της αξίζει. Κάποιες χιλιάδες ευρώ σε αϊτινό κρατικό λογαριασμό δεν ήταν ό,τι πιο σοφό και ευαίσθητο θα μπορούσε να πράξει η «ανταμειπτική» Ελλάδα. Η συνθήκη της πανδημίας δεν μπορεί να τα εξηγήσει όλα, και να τα συγχωρήσει κι αποπάνω.
Δεν τα κατάφερε επίσης το λιλιπούτιο Κουρασάο. Του έτυχε αντίπαλος η Εθνική Γερμανίας, που δεν κάνει ποτέ κράτει στο σκοράρισμα, όσο αδύναμος κι αν είναι ο αντίπαλος. Το λένε «σεβασμό στο ποδόσφαιρο», αλλά δεν είμαι σίγουρος πως όντως είναι. Αλλη μια έκκληση εδώ, μάταιη, αν κρίνω από το γεγονός ότι το ανυπόστατο «εντός πεδιάς» πανηγύριζε στην οθόνη την τραγελαφικότητά του σε όλη τη διάρκεια των τελικών του μπάσκετ μεταξύ ΟΣΦΠ και ΠΑΟ.
Παρακαλώ λοιπόν, άλλη μια φορά, ας μη γίνει και φέτος λόγος από τους σπορτκάστερ και τους σχολιαστές μας για τα «πάντσερ» που σαρώνουν. Ας αφήσει επιτέλους η όρεξή μας για παρομοιώσεις και μεταφορές στην εντάφια σκουριά τους τα φονικά άρματα μάχης της Βέρμαχτ. Εχουμε χιλιάδες άλλους λόγους και τρόπους για να θυμόμαστε και να μνημονεύουμε τη ναζιστική θηριωδία.
Η σιωπή των Γερμανών…
Την ίδια την ποδοσφαιρική Εθνική Γερμανίας, άλλωστε, έχουμε λόγο να τη θυμόμαστε για μία από τις ωραιότερες γηπεδικές εκπλήξεις του προηγούμενου Μουντιάλ, στο Κατάρ. Στο πρώτο τους παιχνίδι, με την Ιαπωνία, οι Γερμανοί είχαν κρατήσει κλειστό το στόμα τους ενόσω έβγαινε η εθιμική φωτογραφία των ομάδων, λίγο πριν ακουστεί το εναρκτήριο σφύριγμα. Ηθελαν να διαμαρτυρηθούν, με τον τρόπο της ηχηρής σιωπής, για την καταπάτηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην οικοδέσποινα χώρα, όπου, για να προκόψουν τα έργα, θυσιάστηκαν ανελέητα εκατοντάδες μετανάστες, Ασιάτες κυρίως, από τα φτηνότερα «φτηνά εργατικά χέρια». Να ενοχλήθηκαν οι σεΐχηδες από τη στάση των Γερμανών, που χρειαζόταν άλλωστε εξήγηση, οπότε και χανόταν το μισό αυθόρμητο μήνυμα; Πιθανό. Να συγκινήθηκαν, να ‘βαλαν νου και γνώση; Των απιθάνων απίθανο.
Παρακαλώ, άλλη μια φορά, ας μη γίνει και φέτος λόγος από τους σπορτκάστερ και τους σχολιαστές μας για τα «πάντσερ» που σαρώνουν. Ας αφήσει επιτέλους η όρεξή μας για παρομοιώσεις και μεταφορές στην εντάφια σκουριά τους τα φονικά άρματα μάχης της Βέρμαχτ.
«Ντροπή, πολιτικοποιούν το ποδόσφαιρο», ακούγονται πάντως τα αναθέματα. Θαρρείς και υπάρχει κάτι πολιτικότερο από το ποδόσφαιρο, το ασυναγώνιστα λαϊκότερο άθλημα, που δίνει στους πάσης φύσεως τυχοδιώκτες τη δυνατότητα επηρεασμού τεράστιων πληθυσμών. Μήπως άραγε δεν είναι άμεση απόρροια πολιτικών σχεδιασμών και ιδεολογικών αντιλήψεων τα ετσιθελικά απαγορευτικά μέτρα που επέβαλαν οι ΗΠΑ εναντίον στοχευμένων εθνικών συγκροτημάτων, προπονητών, διαιτητών και φιλάθλων; Και μάλιστα χωρίς την παραμικρή ένσταση της υποκριτικότατης FIFA, που ομνύει εκ παραδόσεως στον νόμο του Βεσπασιανού: «Τα χρήματα δεν μυρίζουν».
Για τους άρχοντες εκεί ψηλά, πολιτικούς, οικονομικούς, μιντιακούς και ιδεολογικούς, πολιτικώς απαγορευτέα δεν είναι τα πάντα αλλά όσα αντιβαίνουν στον κανόνα βίου και στις «αξίες» που οι ίδιοι έχουν επιβάλει. Τώρα η Εθνική του Ιράν αντιμετωπίζεται εκδικητικά, με εξουθενωτικά γραφειοκρατικά μαρτύρια, οι δε καρφίτσες με τον αριθμό 168 που φορούσαν οι ποδοσφαιριστές της όταν έφτασαν στην Τιχουάνα του Μεξικού καταγγέλθηκαν σαν απρεπείς, εθνικιστικές, λαϊκιστικές κτλ. Λογικό ήταν να μη θέλουν οι συνδιοργανωτές Αμερικανοί να θυμηθούν τα οικεία τους κακά. Τα οικεία τους εγκλήματα εν προκειμένω. Την εξολόθρευση δηλαδή από αμερικανικό πύραυλο 168 μαθητριών και μαθητών του δημοτικού, στην περσική πόλη Μινάμπ, στις 28.2.2026.
…και των Ιρανών
Πού ο φαρισαϊσμός; Πάνω κάτω οι ίδιοι που τώρα αναθεματίζουν τους Ιρανούς παίκτες, τους αποθέωναν το 2022, όταν, στον πρώτο τους αγώνα στο Παγκόσμιο Κύπελλο, με την Αγγλία, ριψοκινδύνευσαν παραμένοντας σιωπηλοί όσο ακουγόταν ο εθνικός ύμνος της χώρας τους, αρνούμενοι να ταυτιστούν με μιαν ανελεύθερη, τυραννική πατρίδα. Σωστά, θαρραλέα και πατριωτικά, είχαν πράξει τότε οι Ιρανοί ποδοσφαιριστές, που μίλησαν διά της σιωπής τους. Σωστά, θαρραλέα και πατριωτικά, πράττουν και τώρα, υπενθυμίζοντας τη βαρβαρότητα του πολέμου. Πάνω κάτω, άλλωστε, οι ίδιοι είναι τώρα και τότε. Και τέλος πάντων, ίδιος, μέλος της ιρανικής Εθνικής και το 2022 και τώρα, είναι ο Μεχντί Ταρέμι του Ολυμπιακού, η πίστη του οποίου για τα ανθρώπινα συμπυκνώνεται στο απλό μήνυμα που ανάρτησε προ τριμήνου στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης: «Κανένα παιδί δεν πρέπει να είναι θύμα του πολέμου. Ούτε στο Ιράν ούτε πουθενά. Είναι αθώα και αξίζουν την ειρήνη».
Το μοναδικό πεδίο στο οποίο δεν παρατηρήθηκε η παραμικρή έκπληξη είναι το περιβαλλοντικό. Εκεί τα πράγματα πήγαν σύμφωνα με το τραμπικώς αναμενόμενο. Εφόσον για τον πλανητάρχη δεν υπάρχει καν κλιματική κρίση και περιβαλλοντική φθορά, δεν χρειαζόταν να ληφθεί καμία μέριμνα. Και δεν ελήφθη. Κι έτσι το Μουντιάλ του 2026 χαρακτηρίστηκε το οικολογικά σκοτεινότερο της Ιστορίας πριν καν ξεκινήσει. Η μεγάλη διασπορά του και οι πολλές συμμετοχές αύξησαν κατακόρυφα τα αεροπορικά ταξίδια ομάδων και οπαδών, με βαρύ το οικολογικό αποτύπωμα, ενώ λόγω της κλιματικής κρίσης πολλοί αγώνες θα γίνουν σε ασφυκτικές θερμοκρασίες.
Και; Η λύση βρέθηκε: «Τρίλεπτα ενυδάτωσης». Από έγνοια για τους παίκτες; Ισως. Οταν όμως τα μικροδιαλείμματα είναι υποχρεωτικά, ακόμα κι αν η θερμοκρασία δεν ξεπερνάει τους 20 βαθμούς, αναδεικνύεται η πραγματική έγνοια: η τηλεπροβολή διαφημίσεων, εξαιρετικά φθοροποιός του ψυχικού και του φυσικού περιβάλλοντος.
