Ντέιβιντ Κάμερον, Τερέζα Μέι, Μπόρις –ω Μπόρις!– Τζόνσον, Λιζ Τρας, Ρίσι Σούνακ. Και τώρα, μήπως ήρθε η σειρά του Κιρ Στάρμερ; Πέντε πρωθυπουργοί των Συντηρητικών έπεσαν στη δίνη που το κόμμα τους προκάλεσε, υποκύπτοντας στον λαϊκιστικό πυρετό του Brexit. Η επιστροφή των Εργατικών, με ένα μετριοπαθή πρωθυπουργό, προβαλλόταν ως προσγείωση στη σταθερότητα. Ο Στάρμερ δεν έχει ακόμη συμπληρώσει δύο χρόνια στην πρωθυπουργία, κι έχει ήδη απέναντί του δεκάδες βουλευτές. Βλέπει υπουργούς του να παραιτούνται ζητώντας του να αποχωρήσει. Ακούει άλλους να του ζητούν να ορίσει την ημερομηνία του πολιτικού του θανάτου.
Μπορεί κανείς να βυθιστεί στο παραπολιτικό σύμπαν του Λονδίνου. Μπορεί να απολαύσει τις μηχανορραφίες που πάνε να στηθούν στους κόλπους του Εργατικού Κόμματος, προκειμένου να επιτευχθεί η εκπαραθύρωση του απονομιμοποιημένου αρχηγού.
Φταίει όμως μόνο η κακιά στιγμή – μιας ήττας στις τοπικές εκλογές; Φταίνε μόνο τα πρόσωπα; Πώς είναι δυνατόν επί μία ολόκληρη δεκαετία να μην έχει καταφέρει να σταθεί καμία ηγεσία, μετρημένη ή τραμπίζουσα, Δεξιά ή λιγότερο Δεξιά, του ενός ή του άλλου κόμματος;
Ολοι συμφωνούν πως ακόμη κι όταν ο Στάρμερ φύγει –ακόμη κι όταν σταματήσει να παραπαίει στη σκηνή σαν σφαγμένο κοτόπουλο– το πρόβλημα του Ηνωμένου Βασιλείου δεν θα έχει λυθεί. Η αναιμική ανάπτυξη σε συνδυασμό με το υψηλό χρέος δεν επιδέχονται μαγικές λύσεις. Ιδίως όταν στον ορίζοντα αυτός που καραδοκεί ως «εναλλακτική» στο σύστημα, είναι ένας τύπος σαν τον Νάιτζελ Φάρατζ.
Πώς απλώνεται στον χάρτη η «μη διακυβερνησιμότητα».
Διαβάζει κανείς ολοένα και συχνότερα τη διαπίστωση ότι, μετά το Brexit, η διακυβέρνηση της Βρετανίας είναι μάλλον ανέφικτη. Αυτό το δημοκρατικό βραχυκύκλωμα δεν είναι βρετανική εξαίρεση. Είναι ο δυτικός κανόνας. Οι ΗΠΑ έχουν πέσει εδώ και καιρό σε αυτοκαταστροφικό ίλιγγο. Στη Γαλλία και τη Γερμανία η ιστορικώς χαμηλή αποδοχή των ηγεσιών δεν έχει ακόμη εξελιχθεί σε παραλυτική πολιτική κρίση, λόγω των δομικών δικλίδων ασφαλείας που διαθέτουν τα δύο συστήματα. Ποιος ξέρει όμως αν οι δικλίδες θα αντέξουν στις γαλλικές προεδρικές εκλογές, σε έντεκα μήνες από σήμερα;
Η θεώρηση του πολιτικού χάρτη βοηθάει για να ζυγίσει κανείς τις εγχώριες αγωνίες περί σταθερότητας. Προεξοφλείται ότι η Ελλάδα έχει ήδη καταστεί «μη διακυβερνήσιμη». Απομένει απλώς η ετυμηγορία να εκδοθεί στις επικείμενες κάλπες, οι οποίες θα ανοίξουν σαν κουτί της Πανδώρας.
Είναι η «μη διακυβερνησιμότητα» μοίρα, στην οποία μια δυτική κοινωνία σήμερα είναι καταδικασμένη να υποκύψει; Υπάρχει τρόπος να αποφευχθεί η πτώση στην πολιτική άβυσσο στους μήνες που απομένουν μέχρι τους εκλογικούς κρημνούς;
Το κλισέ λέει ότι στη δημοκρατία δεν υπάρχουν αδιέξοδα. Υπάρχει όμως αδιέξοδη ψυχολογία. Εκείνη που σε εμποδίζει να δεις τον γκρεμό και να στρίψεις.
