Δεν θα είναι πια μια κορνίζα στον τοίχο. Θα είναι νόμος. Η «Γαλάζια Πατρίδα» δεν θα ανήκει πια μόνο στη σφαίρα της ρητορικής του τουρκικού μεγαλοϊδεατισμού. Μεθοδεύεται να γίνει και νόμος του κράτους.
Ε, και; Νομοθετημένες ή όχι, οι αξιώσεις αυτές θα παραμείνουν εξαγγελίες για εσωτερική κατανάλωση, χωρίς ισχύ για κανέναν εκτός Τουρκίας. Το ποιος έχει δικαιώματα στη θάλασσα και μέχρι πού, δεν το αποφασίζεις μόνος σου. Το ορίζουν το διεθνές δίκαιο και οι συμφωνίες που συνάπτεις με τους γείτονες, με τους οποίους μοιράζεσαι τη θάλασσα.
Ο επαρχιωτισμός της τελετουργικής θέσπισης διεκδικήσεων είναι νομικά άσφαιρος. Αλλά πολιτικά δεν είναι χωρίς συνέπειες. Η Τουρκία δεν θα κατοχυρώσει έτσι δικαιώματα. Θα επισημοποιούσε, όμως, μια απειλή. Θα επισημοποιούσε την ατζέντα βάσει της οποίας προκαλεί ήδη σπασμωδικά εντάσεις στο πεδίο. Ούτε το λιβυκό μνημόνιο είχε νομική ισχύ. Η ύπαρξή του, ωστόσο, είναι αρκετή για να δημιουργήσει μια de facto ένταση, που χρειάζεται κάτι πολύ περισσότερο από διπλωματικό κόπο για να ξεπεραστεί.
Τι νόημα έχει να νομοθετήσεις εσωτερικά τις εξωτερικές διεκδικήσεις σου;
Τώρα, η Αγκυρα ετοιμάζεται να κηρύξει με τον πιο εμφατικό τρόπο ότι πρέπει να ζητείται η άδειά της για κάθε ενέργεια στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο. Στη Μαύρη Θάλασσα και στην Ανατολική Μεσόγειο λένε ότι θα «δώσει» στον εαυτό της δώδεκα μίλια. Στο Αιγαίο έξι.
Γιατί τώρα; Το εγχείρημα δεν μπορεί να είναι ασύνδετο με την κινητικότητα που επέδειξε η Ελλάδα μέσα στο περιβάλλον του πολέμου κατά του Ιράν. Στα τουρκικά μάτια, η Ελλάδα «απλώθηκε» μέχρι την Κύπρο. Ενεργοποίησε τις δυνατότητές της στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ στην Κάρπαθο και στη Λήμνο. Εμβάθυνε πανηγυρικά τη συμμαχία της με τη Γαλλία – με τον πρόεδρο της Γαλλικής Δημοκρατίας να στέλνει «ξερό» μήνυμα από την Αθήνα προς την άλλη πλευρά του Αιγαίου.
Εναντι αυτών των κινήσεων, το κυοφορούμενο νομοσχέδιο της «Γαλάζιας Πατρίδας» μπορεί να διαβαστεί και ως άμυνα σε αυτό που η Τουρκία αντιλαμβάνεται σαν απόπειρα για περικύκλωσή της. Δεν είναι μόνο η συμμαχία με τη Γαλλία. Είναι κυρίως η συμμαχία της Ελλάδας και της Κύπρου με το Ισραήλ, που πυροδοτεί τις φοβίες πως εξυφαίνεται ένα σχέδιο αποκλεισμού της Τουρκίας από την Ανατολική Μεσόγειο, πίσω από το οποίο κρύβεται ο δαίμων Νετανιάχου. Οι εγκέφαλοι της Αγκυρας μοιάζουν έτσι να έχουν πέσει θύματα της καμπάνιας δαιμονοποίησης του Ισραήλ που οι ίδιοι έχουν καταστρώσει.
Η αλήθεια είναι ότι η Τουρκία έχει πολύ πιο σημαντικές γεωπολιτικές εκκρεμότητες στα ανατολικά της –στα σύνορά της με τη Συρία και με το Ιράν– παρά στα δυτικά της, όπου δεν την απειλεί κανείς. Η υπεραντίδραση του νομοσχεδίου φαίνεται να είναι έκφραση ανασφάλειας. Το ότι η ανασφάλεια είναι προϊόν στρατηγικής σύγχυσης δεν την καθιστά λιγότερο υπαρκτή. Ούτε λιγότερο επικίνδυνη.
