Προοριζόταν να λάμψει. Και έλαμψε. Ηταν ωραία στο μαύρο φόρεμά της με την πράσινη φόδρα η Κέιτ Μπλάνσετ. Κι έκανε, με το τόσο μελετημένο της στυλ, όλες τις πασιφιστικές καρδιές να σκιρτήσουν – παρότι η ίδια δεν έχει ακόμη δώσει φωνή στη φόδρα. Δεν έχει αρθρώσει σε λόγια το άρρητο μήνυμα που τα ευαίσθητα βλέμματα διέγνωσαν στην αντίστιξη της τουαλέτας της με το κόκκινο χαλί.
Μόνο μια παλιά της δήλωση μας δίνει μια ιδέα για τα φρονήματά της: «Δεν είμαι από το Ισραήλ ή από την Παλαιστίνη. Δεν είμαι πολιτικός. Δεν είμαι καν διανοούμενη. Αλλά είμαι αυτόπτης μάρτυρας, και έχω δει το ανθρώπινο κόστος του πολέμου, και δεν μπορώ να κάνω πως δεν βλέπω».
Η σταρ αναπαράγει μια αντανακλαστική σκέψη την οποία ακούει κανείς πολύ συχνά από ανθρώπους που προσπαθούν να δικαιολογήσουν τη θέση τους για τη Μέση Ανατολή: «Εγώ δεν ξέρω, δεν είμαι ειδικός… Αλλά είμαι με τους Παλαιστινίους».
Αναγνωρίζουν ότι η πραγματικότητα είναι πολύ σύνθετη για να μπορεί κανείς εύκολα να τοποθετηθεί απέναντί της με απόλυτους όρους. Εκδηλώνουν όμως ταυτόχρονα και την ενστικτώδη ηθική τους κλίση υπέρ του αδυνάμου. Ωσάν μόνη η αδυναμία του ανίσχυρου αρκεί για να τον δικαιώσει. Ωσάν να μην μπορούσαν και οι μικροί να είναι κακοί – να σφάζουν αμάχους, να τους αιχμαλωτίζουν και να βιντεοσκοπούν τα βασανιστήριά τους. Ωσάν να μπορούσε η αδικία που έχουν υποστεί να νομιμοποιήσει τον σαδισμό τους.
Τι ήθελε να μας πει η πράσινη φόδρα στο κόκκινο χαλί;
Την ίδια –και οξύτερη– ηθική παραζάλη προκαλεί η πρόταση του εισαγγελέα του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου για εντάλματα κατά του ηγέτη της Χαμάς και του Ισραηλινού πρωθυπουργού. Πώς εξισώνονται, ρωτούν οι επικριτές, ο αρχηγός μιας τρομοκρατικής οργάνωσης –η οποία καταπιέζει πρώτους τους «υπηκόους» της ως θεοκρατική μίνι δικτατορία στη Γάζα– με τον εκλεγμένο πρωθυπουργό μιας δημοκρατίας;
Εδώ, όμως, δεν κρίνεται η θεσμική ακεραιότητα των αντιμαχόμενων καθεστώτων, αλλά η ατομική ευθύνη των προσώπων. Κρίνεται από έναν ατελή θεσμό, που δεν μπορεί να εγγυηθεί καν την εκτέλεση των αποφάσεών του.
Αλλά αν δεν είναι ούτε αυτός κατάλληλος να κρίνει, τότε ποιος θα σταθμίσει στον πόλεμο το δίκαιο και το άδικο; Ποιος θα ξεχωρίσει τη νόμιμη άμυνα από τη γενοκτονία; Οι μόδιστροι των σταρ; Ή, μήπως, οι φοιτητές των ελίτ πανεπιστημίων, που είχαν κάνει τη μαντίλα μόδα, προτού αναλάβουν οι μόδιστροι να την εξευγενίσουν με ακτιβιστική ραπτική;
Τόσο στο γρασίδι των campus, όσο και στο κόκκινο χάλι, η Δύση προσπαθεί να προσαρμόσει την άγρια πραγματικότητα του πολέμου στα πατρόν των καλλιεργημένων ευαισθησιών της. Η καταφυγή της στην «περισπούδαστη» πόζα δεν είναι τίποτε περισσότερο από εξεζητημένη αμηχανία. Στυλιζάρει ό,τι απαιτεί προσπάθεια κατανόησης. Δεν σκέφτεται, άρα ποζάρει.
