«Αιχμαλωσία». Για τον Ανδρέα Λοβέρδο η αποχή του ΠΑΣΟΚ από τις κυβερνητικές ευθύνες δεν είναι μια αγρανάπαυση – ένας ασφαλής τρόπος για να αποφεύγει το κόμμα το κόστος και να μπορεί υγιεινώς να κλωσήσει το κεφάλαιό του στην αντιπολίτευση. Αντιθέτως. Η αποχή από τον στίβο της διακυβέρνησης είναι για τον παλαιό βουλευτή «αιχμαλωσία».
Γιατί; Διότι, όπως εξήγησε, όσο το ΠΑΣΟΚ δεν κυβερνά, επιτρέπει τη λεηλασία των στελεχών του, που στρατολογούνται από τους αντιπάλους. Των στελεχών που, ακόμη κι όταν είναι νεότεροι από τη χρυσή εποχή του κόμματος, είναι γαλουχημένοι για να πράττουν. Οχι για να απέχουν.
Πρόκειται για μια αντίληψη του κομματικού συμφέροντος ριζικά διαφορετική από εκείνη που εκπροσώπησαν και εφάρμοσαν οι ηγεσίες του ΠΑΣΟΚ, από το 2015, που βρίσκεται εκτός εξουσίας.
Σύμφωνα με μια άποψη, η αποχή δεν είναι μόνο αντίθετη στη διαπαιδαγώγηση των στελεχών. Είναι ξένη και προς την κουλτούρα της πασοκικής βάσης, που είναι προσανατολισμένη στη χρήσιμη ψήφο. Στην ψήφο ως πράξη αλλαγής – όχι ως δήλωση δυσφορίας ή σκέτη διακήρυξη αυτονομίας.
Η συζήτηση αυτή –για το αν το ΠΑΣΟΚ, ανεξαρτήτως του μεγέθους του, οφείλει να πολιτεύεται σαν κόμμα εξουσίας– είναι πλέον παράκαιρη. Λίγα εικοσιτετράωρα πριν από τις εκλογές, θεωρείται απίθανο ότι η επόμενη κυβέρνηση θα έχει ως συνιστώσα της το ΠΑΣΟΚ. Οχι επειδή αποκλείουν αυτό το ενδεχόμενο τα δημοσκοπικά δεδομένα. Αλλά επειδή η στρατηγική του μοιάζει να έχει καταστρωθεί για την αποφυγή, όχι για την ανάληψη της ευθύνης.
Μπορεί το μικρό ΠΑΣΟΚ να πολιτεύεται ως κόμμα εξουσίας;
Αντιπολιτευτικά το ΠΑΣΟΚ δεν έχει υστερήσει. Η αντιπολίτευσή του όμως προς τη μητσοτακική διακυβέρνηση δεν βρίσκει διέξοδο σε μια βιώσιμη πρόταση για την επόμενη ημέρα. Δεν προσφέρεται το κόμμα για να αντιρροπίσει τις τάσεις της εξουσίας που καταγγέλλει. Προσφέρεται μόνο για να τις καταγγέλλει.
Αυτή τη στάση εκμεταλλεύεται και ο Κυριάκος Μητσοτάκης, στο τελευταίο του διά-βημα πριν από τις κάλπες. «Καίει» προληπτικά το σενάριο συνεργασίας με το ΠΑΣΟΚ, χρεώνοντας από τώρα την ευθύνη στον Ανδρουλάκη, και ταυτίζοντας τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ με τον ΣΥΡΙΖΑ. Αντί να καταφέρει η αντιπολίτευση να ενωθεί σε ένα αντιδεξιό, αντιμητσοτακικό μέτωπο, δοκιμάζει ο Μητσοτάκης να την τσουβαλιάσει ως «αχταρμά» ακυβερνησίας.
Μετά την εκλογική ετυμηγορία θα φανεί αν η Ν.Δ. κατάφερε να μονοπωλήσει τη χρήσιμη ψήφο – ή αν έχουν δίκιο όσοι τώρα υπολογίζουν ότι η δεξαμενή της αντικυβερνητικής διαμαρτυρίας αρκεί για να τους δώσει ένα «ισχυρό διψήφιο».
Αν πάντως ο Μητσοτάκης επιβληθεί ως μόνη εναλλακτική, δεν θα τα έχει καταφέρει μόνος του. Θα τον έχουν πριμοδοτήσει και οι αδρανείς εναλλακτικές. Οι «αιχμάλωτες» του μικρομεγαλισμού.

