Αυξημένα είναι τα κρούσματα του ιού του Δυτικού Νείλου στη χώρα μας φέτος σε σχέση με το 2025, σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία του ΕΟΔΥ. Ωστόσο, σύμφωνα με τους ειδικούς, παραμένουν χαμηλότερα από αυτά του 2018.
Την τελευταία εβδομάδα διαγνώστηκαν 21 κρούσματα του ιού, ανεβάζοντας σε 42 τον συνολικό αριθμό για το 2026. Από τον ιό του Δυτικού Νείλου έχουν πεθάνει φέτος τέσσερα άτομα, όλα άνω των 65 ετών. Τα περισσότερα κρούσματα έχουν καταγραφεί στον Δήμο Σπάτων-Αρτέμιδας, όπου έχουν προσβληθεί εννέα άτομα, ενώ, με τέσσερα κρούσματα έκαστος, ακολουθούν οι Δήμοι Παλλήνης και Μαρκοπούλου-Μεσογαίας.
Περιοχές υψηλού κινδύνου
Στην κατηγορία «υψηλού κινδύνου» για τον ιό μπαίνουν οι Δήμοι Αμαρουσίου, Χαλανδρίου, Φιλοθέης-Ψυχικού, Ραφήνας-Πικερμίου και η 1η και η 4η Δημοτική Κοινότητα του Δήμου Αθηναίων, μολονότι ακόμη δεν έχει εντοπιστεί κρούσμα σε κάποιον από τους κατοίκους τους τη φετινή περίοδο. Στις περιοχές αυτές, σύμφωνα με τον ΕΟΔΥ, συνδυάζονται παράγοντες κινδύνου για επικείμενη μετάδοση του ιού σε ανθρώπους και καταγραφή κρουσμάτων, όπως η εγγύτητα σε επηρεαζόμενους δήμους, τα γεωμορφολογικά δεδομένα και τα τρέχοντα και ιστορικά επιδημιολογικά δεδομένα της λοίμωξης. Ως εκ τούτου, απαιτείται ενισχυμένη επιτήρηση της ασφάλειας του αίματος.
Οι Αμερικανοί τον αποκαλούν «αιώνιο έφηβο» ως ασθένεια, γιατί είναι απρόβλεπτος.
Ο προϊστάμενος του Εργαστηρίου Εντόμων και Παρασίτων Υγειονομικής Σημασίας, στο Μπενάκειο Φυτοπαθολογικό Ινστιτούτο, Αντώνιος Μιχαηλάκης, λέει στην «Κ» ότι ο ιός του Δυτικού Νείλου δεν προσφέρεται για εύκολες απαντήσεις ως προς το ποιες περιοχές θα χτυπήσει. «Οι Αμερικανοί τον αποκαλούν “αιώνιο έφηβο” ως ασθένεια, γιατί είναι απρόβλεπτος», σημειώνει χαρακτηριστικά.
O κ. Μιχαηλάκης επισημαίνει ότι ο ιός του Δυτικού Νείλου θα μεταφερθεί τυχαία στον άνθρωπο, καθώς πρόκειται για ιό που κατά κανόνα μεταδίδεται μεταξύ πτηνών και κουνουπιών. Γι’ αυτό τον λόγο δεν μπορούν να εντοπιστούν με ακρίβεια οι αιτίες που τα περισσότερα κρούσματα σε μια δεδομένη στιγμή επικεντρώνονται σε κάποια συγκεκριμένη περιοχή. «Ενδεχομένως θα έπρεπε να εξετάσει κάποιος τι γίνεται και με τα πτηνά στις πόλεις. Παρακολουθώντας το φαινόμενο, πάντως, δεν έχουμε καταγράψει αύξηση του πληθυσμού των κουνουπιών που να δικαιολογεί την εξάπλωση του ιού», λέει.
Οπως εξηγεί, το ζήτημα της κατηγοριοποίησης των περιοχών ανάλογα με τα κρούσματα και τον κίνδυνο να προσβληθούν οι κάτοικοί τους από τον ιό δεν σχετίζεται με τη μετάδοση από άνθρωπο σε άνθρωπο. «Ενας άνθρωπος που έχει κολλήσει τον ιό δεν μπορεί να τον μεταδώσει σε άλλο άνθρωπο μέσω κουνουπιού. Αλλά ο ιός του Δυτικού Νείλου μπορεί να μεταδοθεί μέσω της αιμοδοσίας. Γι’ αυτό μας απασχολούν οι περιοχές και, σύμφωνα με Εθνικό Σχέδιο Δράσης, γίνεται κατηγοριοποίηση των δήμων ανάλογα με τα κρούσματα».
Κρούσματα έως την Αλσατία
Αφού επισημαίνει ότι υπεύθυνο για τον ιό του Δυτικού Νείλου είναι το κοινό κουνούπι και όχι το ασιατικό κουνούπι τίγρης, όπως πιστεύουν οι περισσότεροι, ο κ. Μιχαηλάκης λέει ότι το έντομο είναι δραστήριο -και θετικό στον ιό- και κατά τη διάρκεια του χειμώνα, ακόμα και σε περιοχές της Ευρώπης που δεν περίμεναν οι επιστήμονες ότι θα το εντόπιζαν.
«Πέρυσι καταγράφηκε κρούσμα στην Αλσατία. Ηταν κάτι που δεν περιμέναμε σε τέτοιο υψόμετρο», αναφέρει και προσθέτει ότι οι μελέτες που έχουν εκπονηθεί από το Μπενάκειο σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής και το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας δείχνουν ότι το κοινό κουνούπι καταφέρνει εδώ και κάποια χρόνια να είναι δραστήριο όλη την περίοδο του έτους. «Από τις δειγματοληψίες διαπιστώνουμε ότι το κουνούπι προσαρμόζεται στους ήπιους χειμώνες και μπορεί να είναι θετικό στον ιό».
Οι πιο αποτελεσματικές λύσεις που έχουν οι πολίτες για να αποφύγουν τα κουνούπια, καταλήγει ο κ. Μιχαηλάκης, είναι οι γνωστές σε όλους εδώ και χρόνια. «Πρέπει να πραγματοποιούνται ολοκληρωμένα προγράμματα διαχείρισης των κουνουπιών από δήμους και Περιφέρειες καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. Ο πολίτης θα πρέπει να φροντίσει να μην υπάρχει στάσιμο νερό στους κήπους και τα μπαλκόνια, να χρησιμοποιεί εντομοαπωθητικά που είναι εγκεκριμένα από το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, κλιματιστικά και ανεμιστήρες».
