Στα αρχεία του Λέοναρντ Κοέν υπάρχει ένας φάκελος (Poems from a room) με ποιήματα που σχετίζονται με τα χρόνια που έμεινε στην Ύδρα. Εκεί βρίσκεται και το «Days of Kindness», γραμμένο το 1985. Στους πρώτους στίχους διαβάζουμε: «Greece is a good place / to look at the moon, isn’t it / You can read by moonlight / You can read on the terrace». Κάτι που σε ελεύθερη μετάφραση θα πει: «Η Ελλάδα είναι καλό μέρος / για να κοιτάς το φεγγάρι, έτσι δεν είναι; / Μπορείς να διαβάσεις στο σεληνόφως / μπορείς να διαβάσεις στην ταράτσα».
Έτσι λοιπόν, και καθώς η ιστορία επαναλαμβάνεται με παράξενους τρόπους, το πρότζεκτ Hydra Edition της Βασιλικής Βερούση ξεκίνησε κι αυτό από μια τέτοια ταράτσα στο νησί.
«Παλαιότερα ζούσα στο Λονδίνο, όπου και διατηρούσα το merakids, έναν χώρο δημιουργίας για παιδιά από 0 έως 7 ετών. Ήταν η περίοδος της καραντίνας και κάπου ανάμεσα στις περιόδους ελεύθερων μετακινήσεων αποφασίσαμε με την τότε σύντροφό μου να επισκεφτούμε την Ύδρα. Ήταν κι η πρώτη μου φορά στο νησί και δεν σκοπεύαμε να μείνουμε πάνω από δύο μέρες. Τελικά, πέντε χρόνια αργότερα βρίσκομαι ακόμη εδώ», μου αποκαλύπτει η ίδια εν μέσω των προετοιμασιών για την τρίτη χρονιά του πρότζεκτ της. «Τη δεύτερη μέρα μου στο νησί ένιωσα την ανάγκη να ζωγραφίσω. Κάπως έτσι γεννήθηκε η ιδέα του Hydra Edition. Μετά την καραντίνα, αποφάσισα να επιστρέψω, για να δω αν τελικά μπορώ να θέσω το πρότζεκτ σε λειτουργία. Στην ταράτσα του ξενοδοχείου Douskos Port House μπήκαν οι βάσεις για τη δράση».
Σχηματίστε με το μυαλό σας την εξής εικόνα: Ένα μεγάλο τραπέζι με θέα στον Αργοσαρωνικό, πάνω στο οποίο οι καλεσμένοι δημιουργούν τα δικά τους σουβενίρ. «Το Hydra Edition είναι η τέλεια συνθήκη, όπου σου δίνονται τα εργαλεία και ο χρόνος για να δημιουργήσεις. Ουσιαστικά, πρόκειται για μια σειρά από creative workshops, τα οποία λαμβάνουν χώρα από τον Μάιο μέχρι τον Οκτώβριο, φιλοξενώντας κάθε εβδομάδα και έναν διαφορετικό καλλιτέχνη». Βασικοί άξονες του πρότζεκτ, που φέτος, στην τρίτη του χρονιά, επεκτείνεται και στο υπόλοιπο νησί, είναι η τέχνη, η κληρονομιά και η φιλοξενία.
«Πρόκειται για μια σειρά από creative workshops, τα οποία λαμβάνουν χώρα από τον Μάιο μέχρι τον Οκτώβριο, φιλοξενώντας κάθε εβδομάδα και έναν διαφορετικό καλλιτέχνη», εξηγεί η Βασιλική.
Χειροπιαστές αναμνήσεις
«Αυτό που προστίθεται είναι μια μικρογραφία του εργαστηρίου σε έναν πολύ ιδιαίτερο και αγαπημένο μου χώρο». Ο χώρος αυτός είναι το παλιό παιχνιδάδικο του νησιού, το οποίο, όπως σημειώνει η Βασιλική, έχει μείνει αναλλοίωτο μες στον χρόνο. Εκεί, από τις 19 έως τις 23 Ιουνίου, παράλληλα με τα εγκαίνια του ΔΕΣΤΕ, θα στηθεί ένα pop-up με δημιουργίες των καλλιτεχνών που συμμετέχουν στο πρότζεκτ, κι ένα μεγάλο πάρτι σε συνεργασία με το One Athens. «Όλα τα σουβενίρ έχουν να κάνουν, με τον έναν ή τον άλλο τρόπο, με το φαγητό και την ιδέα της φιλοξενίας. Ακόμα και τα διακοσμητικά των τραπεζιών είναι φαγώσιμα, ενώ τα τραπεζομάντιλα γίνονται στη συνέχεια τσάντες που μοιράζονται στα σούπερ μάρκετ του νησιού», αναφέρει η Βασιλική.
Για την ίδια, η φιλοσοφία του zero waste αλλά και η στήριξη της τοπικής κοινότητας αποτελούν τον πυρήνα του Hydra Edition. Τον υπόλοιπο χρόνο, η Βασιλική και η ομάδα της επιμελούνται δράσεις και εκθέσεις στο νησί, σε συνεργασία με μουσεία, ιδρύματα και γκαλερί. «Έχουμε γίνει πια κομμάτι της Ύδρας», θα μου πει κάποια στιγμή γελώντας, ενώ παράλληλα μου εξηγεί ότι προσπαθεί να προμηθεύεται τα υλικά της από όλα τα καταστήματα του νησιού. «Η αλήθεια είναι πως υπάρχει μεγάλη ανταπόκριση από τους ντόπιους. Μας αγκάλιασαν από την πρώτη στιγμή και τους αγκαλιάσαμε κι εμείς. Είναι πολύ όμορφο να βλέπεις την τοπική κοινότητα να συνδέεται γύρω από έναν κοινό στόχο», καταλήγει.
Η σημασία του φαγητού
Το φαγητό επανέρχεται διαρκώς στη συζήτησή μας. Την ακούω να μιλάει για τη γεύση σαν μια δημιουργική πράξη αλλά και σαν ένδειξη φροντίδας. «Μάλλον έχω κατοχικό σύνδρομο από τη γιαγιά μου», απαντά. «Πιστεύω ότι για να έχεις μια ολοκληρωμένη εμπειρία, δεν μπορεί να λείπει το φαγητό: είτε ως έναυσμα για συζήτηση είτε ως καθαρά αισθητηριακό κομμάτι της εμπειρίας, σε σταματά από το να ανοίξεις το κινητό σου· και αυτό είναι μια καλή αρχή για να δημιουργήσεις».
Κοιτώντας υλικό από τις προηγούμενες χρονιές, η πρόθεσή της επιβεβαιώνεται. Άνθρωποι όλων των ηλικιών, τουρίστες και ντόπιοι, παίρνουν τις θέσεις τους γύρω από το τραπέζι και ζωγραφίζουν ανάμεσα στα πιάτα τους. Μου θυμίζει δικές μου εικόνες, από όταν ήμουν παιδί και ζωγράφιζα στα τραπεζομάντιλα των εστιατορίων. Όταν της το λέω, γελάει. Αναγνωρίζει τη συγκεκριμένη, στερεοτυπική σχεδόν σκηνή της παιδικής ηλικίας· είναι κάτι που προσπαθεί να «αναβιώσει». Καθώς μοιράζεται τους στόχους της για φέτος, συνειδητοποιώ ότι ο ρομαντισμός αποτελεί κινητήριο μοχλό για την ίδια. «Αν κοιτάξω πίσω, θα σου πω ότι πια έχω αλλάξει κι εγώ. Την πρώτη χρονιά, ο στόχος μου ήταν να καταρρίψω την ιδέα της τελειότητας, στήνοντας ένα χάρτινο τραπέζι που ήξερα πως μέχρι το τέλος θα έχει διαλυθεί. Τη δεύτερη προσπάθησα να μην αγχώνομαι όταν ο κόσμος έφευγε από το τραπέζι. Φέτος, ελπίζω να απολαμβάνω και εγώ τα workshops και να συμμετέχω σε αυτά χωρίς το άγχος της παραγωγής», καταλήγει.
Τραγούδια, καπέλα και μεταξοτυπίες
Καθώς οι μέρες πλησιάζουν, παίρνω κι εγώ μια γεύση από όσα ετοιμάζει για φέτος. Σχεδόν αυτόματα το μάτι μου πέφτει στις μεταξοτυπίες της Χριστίνας Μανδηλάρη, η οποία βρίσκεται πίσω από το brand Naked Summers. «Για το souvenir shop θα παρουσιάσουμε δύο διαφορετικές σειρές έργων. Η πρώτη είναι μια σειρά αριθμημένων και υπογεγραμμένων μεταξοτυπιών με τίτλο Γυμνά καλοκαίρια στην Ύδρα, ενώ η δεύτερη αποτελείται από καφτάνια ζωγραφισμένα στο χέρι. Οι μεταξοτυπίες είναι μια αναδημιουργία του πόστερ-ζωγραφιάς από την πρώτη συνεργασία που κάναμε με τη Βασιλική στην Ύδρα το 2024, μια συνεργασία που ήταν η αρχή πολλών όμορφων πρότζεκτ και στιγμών που ακολούθησαν, ενώ τα ζωγραφισμένα καφτάνια φέρουν σύμβολα και στοιχεία της τέχνης μου, τα οποία συνδέονται αρμονικά με τη φιλοσοφία του Hydra Edition», σημειώνει η ίδια. Στα σχέδιά της παρατηρώ τα γνώριμα εκείνα στοιχεία του δικού της καλοκαιριού. Για τη Χριστίνα, άλλωστε, το καλοκαίρι είναι μια βουτιά στη θάλασσα, γέλια, ένα ηλιοβασίλεμα και ένας περίπατος κάτω από τα αστέρια.
«Πιστεύω ότι για να έχεις μια ολοκληρωμένη εμπειρία, δεν μπορεί να λείπει το φαγητό, είτε ως έναυσμα για συζήτηση είτε ως καθαρά αισθητηριακό κομμάτι», λέει η Βασιλική.
Στη συλλογή του pop-up εντοπίζω και τα καπέλα του brand Amphora. Η σχεδιάστριά τους, Ζήνα Αμπαριώτη, μου εξηγεί πως «γι’ αυτή τη συνεργασία επιλέξαμε ένα από τα νέα μας καπέλα και το εμπλουτίσαμε με λεπτομέρειες εμπνευσμένες από τον κόσμο του Hydra Edition. Είναι μια φυσική συνέχεια της δημιουργικής μας σύνδεσης και ένας τρόπος να ενώσουμε τις δύο αισθητικές μέσα από μια κοινή αγάπη για το ελληνικό καλοκαίρι. Για μένα, το καλοκαίρι είναι η εποχή που οι ρυθμοί χαμηλώνουν. Μέσα σε αυτή την ηρεμία, στις ώρες δίπλα στη θάλασσα και στις απλές καθημερινές στιγμές, βρίσκω ξανά την έμπνευση και τη δημιουργικότητά μου».
Στους φετινούς συντελεστές συναντώ και δύο ιδιαίτερες προσθήκες: τον σχεδιασμό της ταυτότητας υπογράφει ο Τζωρτζ Μπέλμαν, ενώ τη μουσική ο Ermis μαζί με τον Θοδωρή Ξηντάρη. Τους ρωτώ για την έμπνευσή τους. «Για μένα ήταν ο ήλιος, η θάλασσα και οι άνεμοι που ανήκουν στην Ύδρα», μου απαντά ο Τζωρτζ και ο Ermis συμπληρώνει: «Η μυρωδιά από το μελισσοκέρι με γυρίζει στην τελευταία φορά που συναντηθήκαμε. Έτσι και η ηχογράφηση από το τραπέζι μας και η μελωδία που φτιάξαμε με τον Θοδωρή πάνω στο κύμα της Υδρονέτας». Σκέφτομαι τον δίσκο του Καλοκαίρι από το 2021· τα τζιτζίκια, τον ήχο της θάλασσας κι εκείνο το γλυκό πιάνο. Σκέφτομαι ότι τελικά, έστω και αν δεν ήταν αυτή η πρόθεσή της, η Βασιλική αναβιώνει με τον δικό της τρόπο την Ύδρα του Κοέν.
Το pop-up θα διαρκέσει από τις 19 έως τις 23 Ιουνίου, ενώ τα εργαστήρια θα συνεχιστούν μέχρι τον Σεπτέμβριο. Περισσότερα στο @hydra.edition
