Ένα πιάτο ζουμερά, λαδερά φασολάκια, μόλις χλιαρά, ένα κομμάτι φέτα και λίγο ψωμί με προζύμι, να το καλύτερο φαγητό για ένα ζεστό καλοκαιρινό μεσημέρι. Γυφτοφάσουλα, αμπελοφάσουλα, αραποφάσουλα, βελονάκια (Κέρκυρα), σμυρναίικα φασολάκια, μαυρομάτικα, ροβίτσες λοιπόν ή ακόμη τσαουλιά, αυτά με τους κυλινδρικούς λοβούς, και μπαρμπούνια, αυτά με τους πεπλατυσμένους, πράσινα, κιτρινοπράσινα, κίτρινα με στίγματα, αυτοί είναι θερινοί πρωταγωνιστές. Ας δούμε, όμως, τα είδη και τις ποικιλίες πιο αναλυτικά.
Η μεγάλη οικογένεια των φασολιών
Το φασόλι ανήκει στην βοτανική οικογένεια των ψυχανθών. Από τα 150 είδη της μόνο τα 11 καλλιεργούνται σχεδόν σε όλο τον κόσμο για τους καρπούς τους. Από αυτά, ενδιαφέρον για την ανθρώπινη κατανάλωση έχει κυρίως το κοινό φασόλι. Καμία σχέση, βέβαια, δεν έχει με τον φασίολον των αρχαίων Ελλήνων, που, όπως αναφέρεται, καταναλωνόταν ωμό από τους Λακεδαιμόνιους. Μάλλον επρόκειτο για το λευκό λούπινο, το οποίο μπορεί να καταναλωθεί και ωμό ύστερα από αποπίκρανση (ενώ το φασόλι δεν μπορεί να καταναλωθεί ωμό). Στοιχείο που πιθανόν επιβεβαιώνει αυτήν την άποψη είναι ότι μέχρι και σήμερα το λούπινο καλλιεργείται ακόμη σε πολλές περιοχές της Λακωνίας και της Μεσσηνίας. Το κοινό φασόλι είναι σήμερα αυτό που καλλιεργείται περισσότερο σε όλες τις ηπείρους. Οι ποικιλίες που καλλιεργούνται, ανάλογα με το στάδιο της συγκομιδής τους, χωρίζονται σε φρέσκα φασολάκια και σε ξερά φασόλια. Στην Ελλάδα καλλιεργούνται περισσότερα από 100.000 στρέμματα με φρέσκο φασολάκι, έκταση που όμως έχει μειωθεί αισθητά τα τελευταία 10 χρόνια, λόγω των εισαγωγών κατεψυγμένων από Βουλγαρία, Σερβία, Ουγγαρία και άλλες βόρειες χώρες. Οι ποικιλίες/υβρίδια φρέσκων φασολιών είναι πάρα πολλές, αλλά κάποιες από τις παραδοσιακές είναι τα κίτρινα καναρινιά, τα άσπρα βουτυράτα, τα Καρατζόβας, τα άσπρα τσαουλιά, τα πολίτικα, τα μελιτζανιά Αντριώτικα, τα σοκολατιά τσαουλιά, κ.λπ. Στην ίδια οικογένεια των ψυχανθών αλλά σε διαφορετικό γένος ανήκουν και οι δόλιχοι, τα γνωστά μας μαυρομάτικα φασόλια.
Διαβάστε ολόκληρο το άρθρο στον Γαστρονόμο
