Τον Νοέμβριο του 1028, ο αυτοκράτορας Κωνσταντίνος Η΄ αρρώστησε βαριά και αναγκάστηκε να ρυθμίσει το ζήτημα της διαδοχής του. Ο ίδιος είχες τρεις κόρες, την Ευδοκία, η οποία εκάρη μοναχή, τη Ζωή και τη Θεοδώρα. Επιδιώκοντας να εξασφαλίσει μια ομαλή διαδοχή της εξουσίας, ύστερα από αρκετές δεκαετίες ομαλού πολιτικού βίου υπό την εξουσία του αδερφού του Βασιλείου Β΄ και στη συνέχεια του ίδιου, ο Κωνσταντίνος επέλεξε να παντρέψει τη Ζωή με τον έπαρχο της Κωνσταντινούπολης Ρωμανό Αργυρό.
Το σημαντικότερο πρόβλημα που αντιμετώπιζε ο αυτοκράτορας ήταν βέβαια το γεγονός ότι ο Ρωμανός Αργυρός ήταν ήδη νυμφευμένος. Αρνούμενος να αποδεχθεί κάποιον άλλο υποψήφιο, ο Κωνσταντίνος Η΄ υποχρέωσε τον Ρωμανό να διαζευχθεί τη σύζυγό του και να παντρευτεί τη Ζωή στις 12 Δεκεμβρίου 1028.
Λίγες ημέρες αργότερα, ο Κωνσταντίνος άφησε την τελευταία του πνοή.
Ο Ρωμανός Γ΄ καταγόταν από παλαιά αριστοκρατική οικογένεια και σταδιοδρόμησε στο παλάτι ως κρατικός αξιωματούχος, φθάνοντας έως το υψηλότατο αξίωμα του επάρχου της πόλης. Σύμφωνα με τις πηγές, ο νέος αυτοκράτορας ήταν ματαιόδοξος και αφελής άνθρωπος, ο οποίος προσπαθούσε να αναδείξει τον εαυτό του ως έναν νέο Μάρκο Αυρήλιο, πραγματοποιώντας μακρές φιλοσοφικές συζητήσεις και αναλαμβάνοντας ο ίδιος την αρχηγία του στρατεύματος στις εκστρατείες. Οι ικανότητές του στη μάχη, ωστόσο αποδείχθηκαν εξαιρετικά ανεπαρκείς· μάλιστα, το 1030 ηττήθηκε ολοκληρωτικά από τους Αραβες της Συρίας.
Στις 11 Απριλίου 1034 ο Ρωμανός Γ΄ άφησε την τελευταία του πνοή ενώ έπαιρνε το λουτρό του. Σύμφωνα με κάποιες πηγές, ο αυτοκράτορας δολοφονήθηκε. Το ίδιο κιόλας βράδυ η Ζωή παντρεύτηκε τον εραστή της Μιχαήλ Παφλαγόνα, τον οποίο ανέβασε στον αυτοκρατορικό θρόνο. Ο νέος Βυζαντινός αυτοκράτορας προερχόταν από τον επιχειρηματικό κόσμο της πρωτεύουσας, ήταν νέος, γοητευτικός και διέθετε αξιόλογο πολιτικό αισθητήριο.
Αμέσως, έβαλε ανθρώπους να παρακολουθούν την κάθε κίνηση της συζύγου του, επιθυμώντας να αποτρέψει την ανατροπή του από τον θρόνο. Ωστόσο, αντιμετώπιζε μια ανίατη ασθένεια, η οποία δεν του επέτρεψε να ασκήσει για πολύ καιρό τα καθήκοντά του. Κατά την περίοδο της Αρχής του Μιχαήλ Δ΄, την πραγματική εξουσία είχε στα χέρια του ο ευνούχος αδερφός του Ιωάννης Ορφανοτρόφος.
Το 1041 ο Μιχαήλ Δ΄ πραγματοποίησε εκστρατεία στα Βαλκάνια για την καταστολή κάποιων εξεγέρσεων. Οταν επέστρεψε θριαμβευτής στην πρωτεύουσα, η κατάσταση της υγείας του ήταν πολύ άσχημη. Βλέποντας το τέλος του να πλησιάζει, συμφώνησε με τη Ζωή να υιοθετήσει τον συνονόματο ανιψιό του και να του απονείμει τον τίτλο του καίσαρα, διευκολύνοντας με αυτόν τον τρόπο τη διαδοχή του. Ο Μιχαήλ Δ΄ έφυγε από τη ζωή στις 10 Δεκεμβρίου 1041.
Στον θρόνο ανέβηκε ο ανιψιός του Μιχαήλ Ε΄. Η περίοδος της Αρχής του υπήρξε εξαιρετικά σύντομη. Τέσσερις μήνες μετά την άνοδό του στον θρόνο, τον Απρίλιο του 1042, ο Μιχαήλ έδωσε εντολή για τη σύλληψη και την εξορία της αυτοκράτειρας Ζωής με την κατηγορία ότι σχεδίαζε να τον δολοφονήσει. Οταν όμως ανήγγειλε την καθαίρεση της Ζωής, ο λαός της Κωνσταντινούπολης εξεγέρθηκε εναντίον του, εισέβαλε στο παλάτι και απαίτησε την επαναφορά της αυτοκράτειρας. Ο ίδιος διέφυγε από το παλάτι και βρήκε καταφύγιο στη Μονή Στουδίου.
Οταν επανήλθαν στον θρόνο η Ζωή και η Θεοδώρα, διέταξαν τη σύλληψη του Μιχαήλ Ε΄ και την τύφλωσή του. Οι δύο γυναίκες κράτησαν μόλις για μερικούς μήνες τα ηνία της αυτοκρατορίας. Το γεγονός, όμως, ότι δεν διέθεταν εμπειρία στη διοίκηση και η αμοιβαία τους έχθρα τις ανάγκασαν να αναζητήσουν ένα πρόσωπο για να αναλάβει την εξουσία στην αυτοκρατορία. Στις 11 Ιουνίου 1042 η Ζωή παντρεύτηκε τον Κωνσταντίνο Μονομάχο, εξ αγχιστείας συγγενή του Ρωμανού Γ΄ Αργυρού και γόνου μιας από τις επιφανέστερες οικογένειες της αυτοκρατορίας.
Σύμφωνα με τις πηγές, ο Κωνσταντίνος Θ΄ ήταν ένας γοητευτικός άνδρας, με καλούς τρόπους, ο οποίος κέρδιζε αμέσως την εμπιστοσύνη των συνομιλητών του. Ηταν πάντοτε γελαστός και μετέδιδε στον κύκλο του τη θετική διάθεσή του.
Επιμέλεια στήλης: Μυρτώ Κατσίγερα, Βασίλης Μηνακάκης, Αντιγόνη-Δέσποινα Ποιμενίδου, Αθανάσιος Συροπλάκης

