Κατά το πρώτο μισό του 19ου αιώνα, το μυθιστόρημα και το διήγημα εδραιώθηκαν ως τα κατεξοχήν εκφραστικά μέσα της ανερχόμενης αστικής τάξης, αντανακλώντας αφενός τις βαθιές κοινωνικές και οικονομικές μεταβολές τις οποίες επέφερε η Βιομηχανική Επανάσταση, και αφετέρου τη διεύρυνση του αναγνωστικού κοινού.
Παρότι ο ρομαντισμός κυριαρχούσε ακόμα στη λογοτεχνία, άρχισαν να αναδύονται σταδιακά τάσεις οι οποίες προοιώνιζαν τη στροφή προς τον ρεαλισμό. Στο επίκεντρο αρκετών λογοτεχνών άρχισε να βρίσκεται η καθημερινότητα των ανθρώπων και η απεικόνιση της ζωής των κατοίκων των πόλεων.
Παράλληλα, ιδιαίτερη απήχηση είχαν τα έργα που εντάσσονταν στη γοτθική λογοτεχνική παράδοση, με το κοινό να επιδεικνύει έντονο ενδιαφέρον για το μυστήριο, το έγκλημα και το ανεξήγητο. Το ενδιαφέρον του κοινού για τέτοιες ιστορίες σχετιζόταν φυσικά και με την αυξανόμενη διάδοση των εφημερίδων και των περιοδικών, στις σελίδες των οποίων συναντούσε κανείς εκτενή ρεπορτάζ σχετικά με εγκλήματα και δικαστικές υποθέσεις.
Στις 20 Απριλίου 1841 ο Εντγκαρ Αλαν Πόε δημοσίευσε στο Graham’s Magazine που εκδιδόταν στη Φιλαδέλφεια των ΗΠΑ ένα διήγημα, το οποίο έμελλε να εισαγάγει τους αναγνώστες σε ένα νέο λογοτεχνικό είδος, αυτό των αστυνομικών διηγημάτων/μυθιστορημάτων.
Σε αντίθεση με την έως τότε λογοτεχνική παράδοση, στο διήγημα «Οι φόνοι της οδού Μοργκ», ο Πόε δεν παρουσίασε το έγκλημα απλώς ως ένα γεγονός το οποίο προκαλεί τρόμο ή αποστροφή, αλλά ως ένα πρόβλημα το οποίο είναι δυνατόν να επιλυθεί μέσω της λογικής ανάλυσης του πρωταγωνιστή.
Κεντρικός ήρωας του διηγήματος είναι ο Ογκύστ Ντυπέν, ένας εκκεντρικός, ιδιοφυής ερασιτέχνης ερευνητής, ο οποίος χρησιμοποιεί την παρατήρηση, τη λογική και τη συνδυαστική ικανότητα του μυαλού του για να διαλευκάνει μια φαινομενικά ανεξήγητη υπόθεση. Πρόκειται για τον πρώτο τέτοιου τύπου ντετέκτιβ που συναντά κανείς στη λογοτεχνία, αποτελώντας το πρότυπο για πολλούς άλλους κεντρικούς ήρωες του αστυνομικού μυθιστορήματος, μεταξύ των οποίων τον Σέρλοκ Χολμς και τον Ηρακλή Πουαρό.
Η υπόθεση των «Φόνων της οδού Μοργκ» εκτυλίσσεται στο Παρίσι και αφορά τη διαλεύκανση της δολοφονίας δύο γυναικών, μιας ηλικιωμένης γυναίκας και της κόρης της. Αντιλαμβανόμενος τη δημοφιλία του ήρωα που δημιούργησε, ο Πόε χρησιμοποίησε τον Ντυπέν και σε δύο ακόμη έργα του, στο «Μυστήριο της Μαρί Ροζέ» του 1842 και στο «Κλεμμένο γράμμα» του 1844.
Επιμέλεια στήλης: Μυρτώ Κατσίγερα, Βασίλης Μηνακάκης, Αντιγόνη-Δέσποινα Ποιμενίδου, Αθανάσιος Συροπλάκης
