Ο Α΄ Σινοϊαπωνικός Πόλεμος, ο οποίος σηματοδότησε την ανάδειξη της Ιαπωνίας ως σημαντικής παγκόσμιας δύναμης και ταυτόχρονα κατέδειξε την αδυναμία της κινεζικής αυτοκρατορίας, προέκυψε από τον ανταγωνισμό για την κυριαρχία στην Κορέα. Η στρατηγική θέση της τελευταίας και οι φυσικοί της πόροι σε άνθρακα και σίδηρο είχαν προσελκύσει το ενδιαφέρον των Ιαπώνων ήδη από το 1875, με αποτέλεσμα να πιέσουν για την ανεξαρτησία της Κορέας από την Κίνα όσον αφορά τις εξωτερικές της σχέσεις.
Η Ιαπωνία σε σύντομο χρονικό διάστημα ταυτίστηκε με τις πιο ριζοσπαστικές δυνάμεις εκσυγχρονισμού εντός της κορεατικής κυβέρνησης, ενώ η Κίνα συνέχιζε να υποστηρίζει τους συντηρητικούς αξιωματούχους που κινούνταν γύρω από τη βασιλική οικογένεια. Το 1884 μια ομάδα φιλοϊαπώνων μεταρρυθμιστών επιχείρησε να ανατρέψει την κορεατική κυβέρνηση, αλλά κινεζικά στρατεύματα έσωσαν τον βασιλιά, σκοτώνοντας αρκετούς Ιάπωνες φρουρούς της πρεσβείας κατά τη διάρκεια της σχετικής επιχείρησης. Στη φάση αυτή ο πόλεμος μεταξύ των δύο πλευρών αποφεύχθηκε με την υπογραφή της Σύμβασης Λι – Ιτό, βάσει της οποίας και οι δύο χώρες συμφώνησαν να αποσύρουν τα στρατεύματά τους από την Κορέα.
Δέκα χρόνια αργότερα, ωστόσο, η Ιαπωνία, χάρη στην ολοένα και αυξανόμενη επιρροή της στις νεότερες γενιές στην κορεατική χερσόνησο, δεν ήταν πλέον διατεθειμένη να κάνει άλλους συμβιβασμούς. Θρυαλλίδα νέων εξελίξεων υπήρξε η δολοφονία του ηγέτη του πραξικοπήματος του 1884 Κιμ Οκ-Κιον, πιθανώς από πράκτορες, ενώ βρισκόταν στη Σαγκάη. Η σoρός του στάλθηκε με πλοίο στην Κορέα, όπου και εκτέθηκε σε δημόσια θέα ως προειδοποίηση προς όσους διέκειντο φιλικά προς την Ιαπωνία. Η ιαπωνική κυβέρνηση, από πλευράς της, θεώρησε το γεγονός άμεση προσβολή και πρόκληση.
Η κατάσταση εντάθηκε περισσότερο, όταν αργότερα μέσα στο έτος, με το ξέσπασμα της Εξέγερσης Τονγκχάκ –μιας σημαντικής αγροτικής εξέγερσης με θρησκευτικό, κοινωνικό και εθνικιστικό χαρακτήρα–, η Κίνα έστειλε δυνάμεις της στην Κορέα, κατόπιν αιτήματος του Κορεάτη βασιλιά. Η κίνηση αυτή θεωρήθηκε από τους Ιάπωνες παραβίαση της Σύμβασης Λι – Ιτό, με αποτέλεσμα να στείλουν και αυτοί οκτώ χιλιάδες στρατιώτες στην Κορέα. Οι Κινέζοι αμέσως προσπάθησαν να ενισχύσουν τις δικές τους δυνάμεις, αλλά οι Ιάπωνες βύθισαν το ατμόπλοιο που μετέφερε τις ενισχύσεις αυτές, με συνέπεια την περαιτέρω επιδείνωση της κατάστασης.
Επίσημα, ο πόλεμος κηρύχθηκε την 1η Αυγούστου 1894. Παρότι η Κίνα υπερίσχυε αριθμητικά, γεγονός που για πολλούς της έδινε σημαντικό προβάδισμα για την τελική επικράτηση, φάνηκε σύντομα πως τόσο ο εκσυγχρονισμός των ιαπωνικών δυνάμεων όσο και η προετοιμασία τους ήταν καλύτεροι.
Τα ιαπωνικά στρατεύματα σημείωσαν συντριπτικές νίκες τόσο στην ξηρά όσο και στη θάλασσα. Μέχρι τον Μάρτιο του 1895, οι Ιάπωνες είχαν φτάσει με επιτυχία στην επαρχία Σαντόνγκ και τη Μαντζουρία, ενώ ταυτόχρονα είχαν πετύχει την κατάληψη οχυρωμένων θέσεων για τον έλεγχο των θαλάσσιων περασμάτων προς το Πεκίνο. Υστερα από αυτές τις εξελίξεις, οι Κινέζοι αναγκάστηκαν να ζητήσουν ειρήνη.
Στις 17 Απριλίου 1895, υπογράφτηκε η Συνθήκη του Σιμονοσέκι, με την οποία τερματίστηκε η σύγκρουση. Η Κίνα αναγνώρισε την ανεξαρτησία της Κορέας και παραχώρησε την Ταϊβάν, τα παρακείμενα Πεσκαδόρες και τη χερσόνησο Λιαοντόνγκ στη Μαντζουρία. Συμφώνησε ακόμα να καταβάλει μεγάλη αποζημίωση στην Ιαπωνία και να της παραχωρήσει σημαντικά εμπορικά προνόμια.
Παράλληλα, η ήττα της Κίνας στον πόλεμο αυτό ενθάρρυνε τις δυτικές δυνάμεις να αυξήσουν, με τη σειρά τους, τις απαιτήσεις τους προς την κινεζική κυβέρνηση, ενώ στο εσωτερικό του κινεζικού κράτους επηρέασε σε έναν σημαντικό βαθμό και την έναρξη επαναστατικής δραστηριότητας εναντίον των ηγεμόνων της δυναστείας Τσινγκ.
