Από την 1η Οκτωβρίου μπαίνουν στο καθεστώς της υποχρεωτικής ηλεκτρονικής τιμολόγησης και οι μικρές επιχειρήσεις με ετήσιο τζίρο έως 1 εκατ. ευρώ, σηματοδοτώντας την ολοκλήρωση της σταδιακής εφαρμογής του μέτρου. Μετά την ένταξη των μεγαλύτερων επιχειρήσεων, η φορολογική διοίκηση επεκτείνει πλέον το σύστημα στο σύνολο της αγοράς, με στόχο την ενίσχυση της διαφάνειας στις συναλλαγές, τον αποτελεσματικότερο φορολογικό έλεγχο και τον περιορισμό της έκδοσης εικονικών τιμολογίων. Από την ημερομηνία αυτή οι μικρές επιχειρήσεις θα πρέπει να εκδίδουν ηλεκτρονικά τιμολόγια μέσω πιστοποιημένου παρόχου, ενώ προβλέπεται μεταβατική περίοδος σχεδόν τριών μηνών για την ομαλή προσαρμογή τους στο νέο καθεστώς.
Η νέα υποχρέωση καλύπτει όλες τις συναλλαγές μεταξύ επιχειρήσεων που πραγματοποιούνται στην Ελλάδα, καθώς και τις πωλήσεις αγαθών και τις παροχές υπηρεσιών προς επιχειρήσεις εγκατεστημένες σε τρίτες χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ενωσης. Αντίθετα, για τις συναλλαγές με επιχειρήσεις κρατών-μελών της Ε.Ε. η ηλεκτρονική τιμολόγηση παραμένει, προς το παρόν, προαιρετική. Σε περίπτωση που ο αλλοδαπός πελάτης δεν μπορεί ή δεν επιθυμεί να παραλάβει ηλεκτρονικό τιμολόγιο, το παραστατικό θα μπορεί να διαβιβάζεται και με εναλλακτικό τρόπο, σύμφωνα με τις ισχύουσες διαδικασίες.
Για τις συναλλαγές μεταξύ ημεδαπών επιχειρήσεων, η αποδοχή των ηλεκτρονικών τιμολογίων από τη λήπτρια επιχείρηση είναι υποχρεωτική. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό της ΑΑΔΕ κάθε επιχείρηση μπορεί να εκπληρώσει την υποχρέωση αυτή επιλέγοντας είτε:
• Υπηρεσίες παρόχου ηλεκτρονικής έκδοσης στοιχείων.
• Τη δωρεάν εφαρμογή της ΑΑΔΕ, timologio, και τη δωρεάν εφαρμογή για κινητές συσκευές myDATAapp, οι οποίες προσφέρουν ισοδύναμη λύση και καλύπτουν, χωρίς κόστος, και τις περιπτώσεις έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων που αφορούν δημόσιες συμβάσεις.
Η μετάβαση στην ηλεκτρονική τιμολόγηση έχει μπει σε αυστηρότερο πλαίσιο, με σαφείς κανόνες, κυρώσεις και πρόστιμα που φθάνουν έως και 2.500 ευρώ για όσους δεν συμμορφώνονται. Η φορολογική διοίκηση ξεκαθαρίζει τι ισχύει, ποιοι υποχρεούνται να εφαρμόσουν το μέτρο και ποιες είναι οι συνέπειες σε περίπτωση παράβασης.
Συγκεκριμένα, παραλείψεις ή παραβάσεις στη διαδικασία έκδοσης και διαβίβασης ηλεκτρονικών τιμολογίων επιφέρουν πρόστιμα από 250 έως 2.500 ευρώ, τα οποία αυξάνονται σε περίπτωση υποτροπής.
Σύμφωνα με την εγκύκλιο, οι επιχειρήσεις υποχρεούνται να εκδίδουν ηλεκτρονικά κάθε τιμολόγιο για πώληση αγαθών ή παροχή υπηρεσιών. Η έκδοση πρέπει να γίνεται αποκλειστικά:
Προβλέπεται μεταβατική περίοδος σχεδόν τριών μηνών – Κυρώσεις και πρόστιμα έως 2.500 ευρώ για όσους δεν συμμορφώνονται.
• Είτε μέσω παρόχου ηλεκτρονικής έκδοσης στοιχείων.
• Είτε μέσω της ειδικής εφαρμογής της ΑΑΔΕ (timologio).
Η έκδοση με χειρόγραφο τρόπο ή με άλλο τεχνικό μέσο (όπως εμπορικό ή λογιστικό πρόγραμμα ERP), εκτός από περιπτώσεις ανωτέρας βίας –π.χ. διακοπή ρεύματος ή απώλεια σύνδεσης στο Διαδίκτυο– θεωρείται ως μη έκδοση τιμολογίου. Σε αυτές τις περιπτώσεις επιβάλλονται τα αντίστοιχα πρόστιμα. Οι κυρώσεις ισχύουν για όλους όσοι εντάσσονται στην υποχρεωτική ηλεκτρονική τιμολόγηση από τη στιγμή που τίθενται σε εφαρμογή οι σχετικές διατάξεις και δεν τηρούν τις προβλεπόμενες διαδικασίες.
Το ύψος των προστίμων διαφοροποιείται για υπόχρεους που τηρούν απλογραφικά ή διπλογραφικά βιβλία και αν υπάγονται ή όχι στον ΦΠΑ, αλλά σε κάθε περίπτωση είναι απαγορευτικό για λάθη, καθώς έχουν υψηλό κόστος και συγκεκριμένα:
• Σε πρόσωπο που ασκεί επιχειρηματική δραστηριότητα και δεν εκδίδει λογιστικά αρχεία ή εκδίδει ή λαμβάνει ανακριβή λογιστικά αρχεία (παραστατικά), για πράξεις που δεν επιβαρύνονται με φόρο προστιθέμενης αξίας (ΦΠΑ), επιβάλλεται πρόστιμο 500 ευρώ ανά φορολογικό έλεγχο, αν είναι υπόχρεο τήρησης απλογραφικού λογιστικού συστήματος.
• Αν ο φορολογούμενος είναι υπόχρεος τήρησης διπλογραφικού λογιστικού συστήματος το πρόστιμο ανέρχεται σε 1.000 ευρώ ανά φορολογικό έλεγχο.
• Ειδικά σε πρόσωπο που δεν υποβάλλει ή υποβάλλει ανακριβή στοιχεία αναφορικά με τις υποχρεώσεις του, επιβάλλεται πρόστιμο 2.500 ευρώ.
• Σε πρόσωπο που ασκεί επιχειρηματική δραστηριότητα και δεν εκδίδει παραστατικά πώλησης (φορολογικά στοιχεία) ή εκδίδει ή λαμβάνει ανακριβή στοιχεία για πράξεις που επιβαρύνονται με ΦΠΑ, επιβάλλεται πρόστιμο ίσο με το 50% επί του φόρου που θα προέκυπτε από το μη εκδοθέν στοιχείο ή επί της διαφοράς, αντίστοιχα. Το πρόστιμο αυτό δεν μπορεί να είναι κατώτερο, αθροιστικά ανά φορολογικό έλεγχο, των 250 ευρώ, σε περίπτωση που ο φορολογούμενος είναι υπόχρεος τήρησης απλογραφικού λογιστικού συστήματος, και των 500 ευρώ, σε περίπτωση που ο φορολογούμενος είναι υπόχρεος τήρησης διπλογραφικού λογιστικού συστήματος.
• Σε περίπτωση υποτροπής επιβάλλεται πρόστιμο σε ποσοστό 100% επί του φόρου που θα προέκυπτε από το μη εκδοθέν στοιχείο ή επί της διαφοράς, αντίστοιχα, το οποίο δεν μπορεί να είναι κατώτερο, αθροιστικά ανά φορολογικό έλεγχο, των 500 ευρώ, αν ο φορολογούμενος είναι υπόχρεος τήρησης απλογραφικού λογιστικού συστήματος και των 1.000 ευρώ, σε περίπτωση που ο φορολογούμενος είναι υπόχρεος τήρησης διπλογραφικού λογιστικού συστήματος.
