Σε «συμφωνία κυρίων» για την καταπολέμηση της ακρίβειας κατέληξαν κυβέρνηση και φορείς της αγοράς κατά τη σύσκεψη που πραγματοποιήθηκε χθες το μεσημέρι στο Μέγαρο Μαξίμου υπό τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη. Πρόκειται για συμφωνία η οποία θα εφαρμοστεί σε δύο φάσεις, με την πρώτη να ξεκινάει στην ουσία από αύριο 1η Ιουλίου και να διαρκεί μέχρι τον Σεπτέμβριο και η δεύτερη να ξεκινάει από τις αρχές του φθινοπώρου.
Ωστόσο, αρκετά σημεία της συμφωνίας που ανακοινώθηκε χθες από τον υπουργό Ανάπτυξης Τάκη Θεοδωρικάκο παραμένουν προς διευκρίνιση, καθώς στην ουσία αυτό που έγινε χθες στη μισή ώρα που διήρκεσε η σύσκεψη ήταν μια αποτίμηση της έως τώρα κατάστασης και η ανάληψη εκατέρωθεν δεσμεύσεων. Στη σύσκεψη, εκτός από τον πρωθυπουργό, συμμετείχαν ακόμη ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης, ο υπουργός Ανάπτυξης Τάκης Θεοδωρικάκος, η διοικήτρια της Ανεξάρτητης Αρχής Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή Δέσποινα Τσαγγάρη, ο πρόεδρος του Συνδέσμου Επιχειρήσεων και Βιομηχανιών (ΣΕΒ) Σπύρος Θεοδωρόπουλος, ο πρόεδρος του Συνδέσμου Ελληνικών Βιομηχανιών Τροφίμων (ΣΕΒΤ) Ιωάννης Γιώτης, ενώ την Ενωση Σούπερ Μάρκετ Ελλάδας (ΕΣΕ) εκπροσώπησε ο γενικός της διευθυντής Απόστολος Πεταλάς.
Το πλαφόν στο περιθώριο μεικτού κέρδους το οποίο είχε επιβληθεί σε 63 κατηγορίες προϊόντων δεν παρατείνεται.
Κατ’ αρχάς, το πλαφόν στο περιθώριο μεικτού κέρδους το οποίο είχε επιβληθεί σε 63 κατηγορίες προϊόντων με την πράξη νομοθετικού περιεχομένου της 11ης Μαρτίου 2026 δεν θα παραταθεί. Κάτι που δείχνει ότι επικράτησε τελικά η πιο φιλελεύθερη λογική που υπήρχε το τελευταίο διάστημα στο Μέγαρο Μαξίμου, με την κατάργησή του να αποτελεί εν πολλοίς το «αντάλλαγμα» προς προμηθευτές και λιανεμπόρους προκειμένου να αναλάβουν τη δέσμευση για συγκράτηση των τιμών και σε επόμενη φάση για μείωση σε συγκεκριμένες κατηγορίες προϊόντων.
Αξίζει να σημειωθεί ότι αν και μέχρι πριν από λίγες ημέρες ο υπουργός Ανάπτυξης υπεραμυνόταν του πλαφόν, υποστηρίζοντας ότι εάν δεν υπήρχε αυτό ο πληθωρισμός θα ήταν τριπλάσιος, χθες ο ίδιος χαρακτήρισε το εν λόγω μέτρο «αγρίως παρεμβατικό και σοσιαλιστικό». Μάλιστα, ο κ. Θεοδωρικάκος υποστήριξε: «Αυτό που θέλαμε να πάρουμε από το πλαφόν, το πήραμε. Δεν ξανανεβαίνουν οι τιμές».
Από την πλευρά τους οι εκπρόσωποι της αγοράς δεσμεύτηκαν για «πάγωμα» των τιμών μέχρι τον Σεπτέμβριο, με τον κ. Θεοδωρικάκο να ανακοινώνει χθες ότι σε αυτή τη δέσμευση περιλαμβάνονται και οι περίπου 2.000 κωδικοί προϊόντων για τους οποίους επετεύχθη μείωση τιμών το προηγούμενο διάστημα, ως αποτέλεσμα της επιβολής του πλαφόν. Ακριβώς για να υπάρξουν τα απαραίτητα νομοθετικά εργαλεία για τον έλεγχο των ανατιμήσεων, το υπουργείο Ανάπτυξης, σύμφωνα με απολύτως ασφαλείς πληροφορίες της «Καθημερινής», θα παρατείνει μέχρι τις 30 Σεπτεμβρίου 2026 τα ακόλουθα μέτρα:
• Την υποχρέωση ανακοίνωσης των ανατιμήσεων.
• Την απαγόρευση διενέργειας προσφορών για τρεις μήνες, εάν έχουν γίνει προηγουμένως ανατιμήσεις.
• Την ανακοίνωση ενδεικτικών τιμών λιανικής πώλησης οπωροκηπευτικών προϊόντων. Τα παραπάνω μέτρα είχαν παραταθεί με τον νόμο 5255/2025 μέχρι σήμερα, 30 Ιουνίου. Η νέα παράταση μέχρι και το τέλος Σεπτεμβρίου αναμένεται να περιληφθεί σε άρθρο του νομοσχεδίου του υπουργείου Ανάπτυξης για το πλαφόν στις χρεώσεις των καταναλωτικών δανείων και τις συμβάσεις από απόσταση. Η δημόσια διαβούλευση του εν λόγω νομοσχεδίου ολοκληρώθηκε χθες το βράδυ και τις επόμενες ημέρες αναμένεται να εισαχθεί προς ψήφιση στη Βουλή.
Το δεύτερο μέρος της «εθνικής κοινωνικής συμφωνίας», όπως ονομάζει την παρούσα «συμφωνία κυρίων» η κυβέρνηση, προβλέπει τη μείωση τιμών σε βασικές κατηγορίες προϊόντων. Ο σχεδιασμός προβλέπει ότι το επόμενο διάστημα οι φορείς της αγοράς σε συνεργασία με την Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς θα συνδιαμορφώσουν τον κατάλογο με τις κατηγορίες και τους συγκεκριμένους κωδικούς βασικών ειδών τροφίμων και άλλων ειδών νοικοκυριού, στους οποίους θα γίνει η μείωση τιμών.
Σε αντίθεση με τις παλαιότερες πρωτοβουλίες της «μείωσης τιμών», που η επιλογή των κωδικών ήταν σε καθαρά προαιρετική βάση από την πλευρά της βιομηχανίας και των αλυσίδων σούπερ μάρκετ, αυτή τη φορά θα γίνει προσπάθεια να επιλεγούν οι κωδικοί με τη μεγαλύτερη εμπορευσιμότητα (π.χ. οι top 5 κωδικοί ανά κατηγορία) που έχουν μεγάλη βαρύτητα στο «καλάθι του νοικοκυριού». Στόχος είναι να έχει ολοκληρωθεί αυτή η διαδικασία μέχρι το τέλος του καλοκαιριού έτσι ώστε από τον Σεπτέμβριο να τεθεί σε εφαρμογή η μείωση τιμών.
Eρωτηθείς χθες ο υπουργός Ανάπτυξης μετά τη σύσκεψη για το ύψος των μειώσεων, απάντησε ότι δεν υπάρχει συγκεκριμένος στόχος. Αγνωστη, ακόμη, παραμένει η διάρκεια των μειώσεων, με τον υπουργό να απαντάει ότι αυτή θα καθοριστεί όταν ανακοινωθούν. Καθοριστικό ρόλο, βεβαίως, θα διαδραματίσει τόσο η πορεία των τιμών, δεδομένου ότι η συμφωνία εκεχειρίας ΗΠΑ – Ιράν παραμένει εξαιρετικά εύθραυστη, όσο και ο χρόνος διεξαγωγής των εθνικών εκλογών.
