Σε ένα απαιτητικό μακροοικονομικό περιβάλλον, που εξακολουθεί να χαρακτηρίζεται από επίμονες πληθωριστικές τάσεις και παρατεταμένη αβεβαιότητα στον ευρύτερο ευρωπαϊκό τομέα των μεταφορών, η τελική εικόνα που διαμορφώνεται για τις τιμές των ακτοπλοϊκών εισιτηρίων στις ελληνικές θάλασσες κατά την τρέχουσα θερινή περίοδο είναι θετική. Τουλάχιστον για τους επιβάτες.
Με βάση τους τιμοκαταλόγους των ακτοπλοϊκών εταιρειών, προκύπτει ότι το απλό εισιτήριο επιβάτη οικονομικής θέσης (είτε αφορά το κατάστρωμα είτε το εσωτερικό σαλόνι) διατηρείται σε γενικές γραμμές σε σταθερά επίπεδα σε σχέση με την αντίστοιχη περυσινή περίοδο, αλλά και συγκριτικά με τη θερινή σεζόν του 2024.
Ωστόσο, αυτή η εικόνα αντανακλά τη μία όψη του νομίσματος, μια και αρκετές ακτοπλοϊκές επιχειρήσεις, ιδίως οι μικρότερες, εμφανίζεται να λειτουργούν με έντονα πιεσμένα περιθώρια ή και ζημίες, όπως άλλωστε έδειξαν και τα στοιχεία δημοσιευμένων ισολογισμών για τη χρήση του 2025. Αυτό συμβαίνει διότι οι τιμές των καυσίμων, που καλύπτουν το μισό και πλέον των λειτουργικών εξόδων τους, έχουν αυξηθεί σημαντικά, ανεβάζοντας την επιβάρυνση στα λειτουργικά αποτελέσματα σε δυσθεώρητα επίπεδα.
Το παρασκήνιο της συγκράτησης των ναύλων, οι αυξήσεις στις καμπίνες, η κρατική «ένεση» ρευστότητας και οι προοπτικές για τους επόμενους μήνες.
Επισημαίνεται όμως ότι η σταθερότητα των τιμών αφορά κυρίως την οικονομική θέση, ενώ έχουν σημειωθεί κάποιες στοχευμένες ανατιμήσεις στις υψηλότερες κατηγορίες, όπως στις τιμές για τις καμπίνες συγκεκριμένων –κυρίως μακρινών– δρομολογίων. Παράλληλα, εντοπίζονται και μεταβολές στα προγράμματα πιστότητας (loyalty programs) των συχνών επιβατών. Σε ορισμένες περιπτώσεις το ποσοστό της παρεχόμενης έκπτωσης περιορίστηκε από το 20% στο 10%.
Η συγκράτηση των τιμών στην απλή οικονομική θέση αποτελεί αφενός επιχειρηματική απόφαση των ακτοπλοϊκών εταιρειών και αφετέρου αποτέλεσμα έμμεσων «παραινέσεων» της κυβέρνησης, με επισπεύδον το υπουργείο Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής. Το υπουργείο, προκειμένου να παράσχει μια έμμεση αλλά σαφή στήριξη στις ακτοπλοϊκές, ώστε να μην αναγκαστούν να προχωρήσουν σε γενικευμένες αυξήσεις, δρομολόγησε παρεμβάσεις: ζήτησε πέρυσι –και έγινε δεκτή– τη μείωση των λιμενικών τελών κατά 50% από τους οργανισμούς λιμένων. Νωρίτερα φέτος συμφώνησε έπειτα από χρόνια να καταβάλει και την αναλογούσα αποζημίωση των εταιρειών για τις υποχρεωτικές εκπτώσεις που έχει νομοθετήσει διαχρονικά η πολιτεία (για μια ευρεία γκάμα κατηγοριών επιβατών). Το τελευταίο μέτρο αντιστοιχεί σε αποζημιώσεις ύψους 55 έως 57 εκατ. ευρώ ετησίως.
Παράλληλα, το υπουργείο συνεχίζει να χρηματοδοτεί το μέτρο του Μεταφορικού Ισοδύναμου για επιβάτες και επιχειρήσεις, επιδοτώντας ουσιαστικά μέρος του κόστους μετακίνησης και μεταφοράς για τους κατοίκους των νησιών. Την Τετάρτη, μάλιστα, άνοιξε η πλατφόρμα για τις αιτήσεις πληρωμών των νησιωτικών επιχειρήσεων. Το Μεταφορικό Ισοδύναμο για τις επιχειρήσεις έχει συνολικό ετήσιο προϋπολογισμό 40 εκατ. ευρώ και κατανέμεται σε επιμέρους ανώτατα όρια ανά κατηγορία νησιού, ενώ η δράση ισχύει μέχρι την εξάντληση των αντίστοιχων διαθέσιμων πόρων.
Σε κάθε περίπτωση, η απουσία γενικευμένων αυξήσεων στην παρούσα φάση δεν προδικάζει τη μελλοντική εξέλιξη. Οι διεθνείς τιμές του πετρελαίου εξακολουθούν να ασκούν μεγάλη πίεση στα λειτουργικά έξοδα των ακτοπλοϊκών, με τον οικονομικό αντίκτυπο να είναι εντονότερος για τις μικρότερες εταιρείες. Υπό το βάρος αυτής της πίεσης, βρίσκονται σε εξέλιξη επαφές μεταξύ του Συνδέσμου Επιχειρήσεων Επιβατηγού Ναυτιλίας (ΣΕΕΝ) και των συναρμόδιων υπουργείων, με επισπεύδον ξανά το υπουργείο Ναυτιλίας. Στόχος είναι η ανεύρεση θεσμικών τρόπων στήριξης, ώστε οι ακτοπλοϊκές εταιρείες να μπορέσουν να απορροφήσουν τους ισχυρούς κραδασμούς και να μην προβούν σε ανατιμήσεις στα εισιτήρια των επιβατών, ακόμη κι αν το κόστος των ναυτιλιακών καυσίμων παραμείνει εγκλωβισμένο σε αυτά τα υψηλά επίπεδα.
