Τη φορολόγηση των κερδών από κρυπτονομίσματα σχεδιάζει η κυβέρνηση και στα τέλη του πρώτου εξαμήνου αναμένεται να κατατεθεί στη Βουλή το σχετικό νομοσχέδιο. Οι αρμόδιες υπηρεσίες του υπουργείου βρίσκονται στην τελική επεξεργασία των διατάξεων του σχεδίου νόμου, με τον συντελεστή φορολόγησής τους να παραμένει ανοιχτός.
Σύμφωνα με πληροφορίες, το επικρατέστερο σενάριο προβλέπει την επιβολή φόρου υπεραξίας με έναν συντελεστή μεταξύ 15% και 20% στα κέρδη από τα κρυπτονομίσματα, προκειμένου τα κεφάλαια που έχουν επενδυθεί να αναγνωρίζονται από την εφορία. Ο νόμος θα έχει αναδρομική ισχύ, δηλαδή όσοι έχουν ήδη κέρδη από την πώληση κρυπτονομισμάτων θα μπορούν να τα χρησιμοποιήσουν εφόσον βέβαια προσκομισθούν τα απαραίτητα δικαιολογητικά και αποδεικτικά που θα ορίζουν οι διατάξεις του νόμου στη φορολογική διοίκηση. Ο νέος νόμος εστιάζει στα εξής:
• Δημιουργία κανονιστικού πλαισίου για τη λειτουργία και την παρακολούθηση των κρυπτονομισμάτων και των άλλων ψηφιακών περιουσιακών στοιχείων.
• Θέσπιση φορολογικού πλαισίου για τη φορολογική μεταχείριση των κρυπτονομισμάτων, που είναι μια μορφή επένδυσης, λαμβάνοντας υπόψη βέλτιστες διεθνείς πρακτικές.
• Ανάπτυξη του πλαισίου ελέγχου των κρυπτονομισμάτων και της καταπολέμησης της χρήσης τους για παράνομες δραστηριότητες.
Τι συμβαίνει στην Ευρώπη
Σε πολλές χώρες της Ευρωπαϊκής Ενωσης έχει ήδη επιβληθεί ή προβλέπεται να επιβληθεί φορολογία στα κρυπτονομίσματα, κυρίως στα κέρδη που προκύπτουν από πωλήσεις ή άλλες συναλλαγές. Για παράδειγμα, στη Γαλλία επιβάλλεται ενιαίος (flat) φόρος 30% στα κέρδη από πώληση κρυπτονομισμάτων για ιδιώτες. Στην Ιταλία εφαρμόζεται φόρος κεφαλαιουχικών κερδών 26% για κέρδη από cryptos που υπερβαίνουν συγκεκριμένο όριο. Στην Ισπανία τα κέρδη φορολογούνται με προοδευτικό συντελεστή κεφαλαιουχικών κερδών, περίπου από 19% έως 28%. Στη Δανία τα κέρδη αντιμετωπίζονται ως εισόδημα και φορολογούνται με υψηλούς συντελεστές, ενώ έχουν υπάρξει και προτάσεις για φορολόγηση ακόμη και ανείσπρακτων κερδών. Στη Σουηδία εφαρμόζεται συντελεστής 30% στα κέρδη από κρυπτονομίσματα.
Το σχετικό νομοσχέδιο αναμένεται να κατατεθεί στα τέλη του πρώτου εξαμήνου στη Βουλή.
Συνολικά, σε πολλές χώρες της Ε.Ε. τα κέρδη από κρυπτονομίσματα φορολογούνται ήδη είτε ως κεφαλαιουχικά κέρδη είτε ως εισόδημα, με συντελεστές που κυμαίνονται περίπου από 15% έως και πάνω από 30%. Σε ορισμένα κράτη προβλέπονται εξαιρέσεις ή ελαφρύνσεις, όπως φορολόγηση μόνο εφόσον η πώληση γίνει μέσα σε συγκεκριμένο χρονικό διάστημα.
Σημειώνεται ότι η κυβέρνηση έχει ήδη ξεκινήσει τη θέσπιση κανόνων για τα κρυπτονομίσματα αλλά και την υποχρεωτική αυτόματη ανταλλαγή πληροφοριών από δηλούντες παρόχους υπηρεσιών κρυπτοστοιχείων, δηλαδή υπηρεσίες και πλατφόρμες που διαμεσολαβούν ή εξυπηρετούν συναλλαγές σχετικές με crypto-assets.
Τι ισχύει σήμερα
Σύμφωνα με το σχέδιο νόμου που συζητείται στη Βουλή, στο πλαίσιο της δέουσας επιμέλειας, οι πάροχοι που δραστηριοποιούνται στην Ελλάδα υποχρεούνται να υποβάλλουν στην ΑΑΔΕ λεπτομερή δεδομένα για κάθε δηλωτέο πρόσωπο, τα οποία στη συνέχεια διαβιβάζονται αυτόματα στις φορολογικές αρχές των κρατών-μελών. Στα στοιχεία αυτά περιλαμβάνονται βασικά προσωπικά και φορολογικά δεδομένα, όπως ονοματεπώνυμο, διεύθυνση, χώρα κατοικίας και ΑΦΜ, αλλά και πληροφορίες για ελέγχοντα πρόσωπα σε περιπτώσεις νομικών οντοτήτων, με πλήρη καταγραφή της σχέσης τους.
Ειδική πρόβλεψη υπάρχει για περιπτώσεις όπου η ταυτοποίηση πραγματοποιείται μέσω ευρωπαϊκών ή εθνικών υπηρεσιών ψηφιακής ταυτοποίησης. Σε αυτές τις περιπτώσεις, διαβιβάζονται ο αναγνωριστικός κωδικός της υπηρεσίας και το κράτος έκδοσης, μαζί με τα απαραίτητα στοιχεία ταυτότητας και ρόλου του δηλωτέου προσώπου. Παράλληλα, καθιερώνεται εκτεταμένη καταγραφή των συναλλαγών ανά είδος κρυπτοστοιχείου.
Οι πάροχοι θα υποβάλλουν στοιχεία για τα συνολικά ποσά που καταβλήθηκαν ή εισπράχθηκαν, τον αριθμό μονάδων και συναλλαγών, είτε πρόκειται για αγορές και πωλήσεις έναντι παραστατικού νομίσματος είτε για ανταλλαγές μεταξύ κρυπτοστοιχείων. Στο πεδίο των υποχρεώσεων εντάσσονται και οι πληρωμές λιανικής, καθώς και μεταβιβάσεις προς και από χρήστες, με καταγραφή της εμπορικής αξίας και, όπου είναι εφικτό, του τύπου μεταφοράς.
Ολα τα δεδομένα θα υποβάλλονται μέσω τυποποιημένου ηλεκτρονικού εντύπου εντός εννέα μηνών από τη λήξη κάθε φορολογικού έτους, με την έναρξη εφαρμογής να τοποθετείται εντός του 2026. Το ίδιο νομοθετικό πλαίσιο επεκτείνει την αυτόματη ανταλλαγή πληροφοριών και σε άλλες κρίσιμες φορολογικές κατηγορίες, όπως οι εκ των προτέρων διασυνοριακές αποφάσεις, οι συμφωνίες ενδοομιλικής τιμολόγησης και συγκεκριμένες διασυνοριακές ρυθμίσεις. Παράλληλα, εισάγεται αναγνωριστικός κωδικός για υπηρεσίες ταυτοποίησης, ενισχύοντας τη διαφάνεια.
