Μια αύξηση των επιτοκίων από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα είναι το πιο πιθανό σενάριο πλέον, διαμηνύουν στην «Κ» ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος Γιάννης Στουρνάρας και ο Λετονός κεντρικός τραπεζίτης Μάρτινς Κάζακς, καθώς η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή και η άνοδος των τιμών της ενέργειας αποδείχθηκαν πιο παρατεταμένες, κάτι το οποίο υποστήριξε και το μέλος του διοικητικού συμβουλίου της ΕΚΤ, Ιζαμπελ Σνάμπελ. Συνεπώς, όπως δείχνουν τα πράγματα, ακόμη και να τελειώσει ο πόλεμος αμέσως, η ΕΚΤ οδηγείται προς αύξηση του επιτοκίου καταθέσεων στο 2,25% στις 11 Ιουνίου, από 2% σήμερα, η οποία θα συνοδευθεί και με αύξηση των προβλέψεων για τον πληθωρισμό.
Η ΕΚΤ έχει διατηρήσει τα επιτόκια σταθερά εδώ και περίπου ένα χρόνο, ωστόσο μια πιθανή αύξηση τέθηκε στο «τραπέζι» του Δ.Σ. τον περασμένο μήνα, καθώς η απότομη άνοδος του κόστους ενέργειας έχει ωθήσει τον πληθωρισμό στην Ευρωζώνη πολύ πάνω από τον στόχο του 2%, φτάνοντας στο 3,0% σε ετήσια βάση τον Απρίλιο, από 2,6% τον Μάρτιο. Οι αγορές προβλέπουν δύο αυξήσεις επιτοκίων από την ΕΚΤ φέτος και δίνουν πιθανότητα περίπου 50% για μια τρίτη κίνηση μέσα στο επόμενο έτος, ενώ πολλοί υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής έχουν σηματοδοτήσει τις τελευταίες ημέρες την ανάγκη για δράση.
Υπέρ μιας προσαρμογής της νομισματικής πολιτικής προς πιο περιοριστική κατεύθυνση τάσσονται η Ιζαμπελ Σνάμπελ και ο Λετονός κεντρικός τραπεζίτης Μάρτινς Κάζακς.
«Η πιθανότερη εξέλιξη είναι αύξηση των επιτοκίων τον Ιούνιο», σημειώνει στην «Κ» ο Γιάννης Στουρνάρας. Ο Ελληνας κεντρικός τραπεζίτης τόνισε άλλωστε αυτή την εβδομάδα ότι οι εξελίξεις στο γεωπολιτικό και στο εμπορικό μέτωπο έχουν εντείνει τους κινδύνους στασιμοπληθωριστικών πιέσεων. «Η συγκυρία αυτή διαμορφώνει μια εξαιρετικά λεπτή ισορροπία για τη νομισματική πολιτική», υπογράμμισε, και «αν υπάρχει σημαντική αλλά παροδική υπέρβαση του πληθωριστικού στόχου, η απάντηση θα πρέπει να είναι ισορροπημένη». Κατά τον κ. Στουρνάρα, «μια προσεκτική προσαρμογή της νομισματικής πολιτικής προς πιο περιοριστική κατεύθυνση είναι ικανή να περιορίσει την ένταση των δευτερογενών επιδράσεων, χωρίς να πλήξει δυσανάλογα την οικονομική δραστηριότητα».
Από την πλευρά της, η Ιζαμπελ Σνάμπελ δήλωσε σε συνέντευξή της στο Reuters χθες ότι η ΕΚΤ θα πρέπει να αυξήσει τα επιτόκια τον Ιούνιο, ακόμη και αν οι ειρηνευτικές συνομιλίες με το Ιράν οδηγήσουν σε συμφωνία. «Δεδομένων του μεγέθους και της επιμονής του τρέχοντος σοκ, η διερεύνηση της κατάστασης δεν αποτελεί πλέον επιλογή, κατά την άποψή μου. Από τη σημερινή οπτική γωνία, πιστεύω ότι θα χρειαστεί αύξηση των επιτοκίων τον Ιούνιο», τόνισε. Αν και οι ΗΠΑ έχουν σηματοδοτήσει πρόοδο στις συνομιλίες με το Ιράν, η Σνάμπελ επισήμανε ότι η ΕΚΤ μπορεί να έχει ξεπεράσει ένα σημείο χωρίς επιστροφή, επειδή οι ενεργειακές υποδομές έχουν υποστεί ζημιές και οι υψηλές τιμές ενέργειας επηρεάζουν την ευρύτερη οικονομία. «Ακόμη και αν ο πόλεμος τελείωνε σήμερα, έχουν ήδη γίνει πολλές ζημιές στις ενεργειακές υποδομές και στις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού. Συνεπώς, ακόμη και έτσι, πιστεύω ότι θα χρειαζόταν μια αντίδραση νομισματικής πολιτικής», είπε χαρακτηριστικά.
Ο Λετονός κεντρικός τραπεζίτης Μάρτινς Κάζακς επανέλαβε στην «Κ» ότι ο πόλεμος έχει διατηρήσει τις τιμές ενέργειας υψηλότερες για περισσότερο από το αναμενόμενο και σηματοδότησε ότι οι αυξήσεις επιτοκίων είναι πιθανές. Οπως είχε αναφέρει και πριν από μερικές ημέρες σε συνέντευξή του στο Politico, «το βασικό σενάριο της ΕΚΤ προβλέπει δύο αυξήσεις επιτοκίων. Αυτή τη στιγμή βρισκόμαστε μεταξύ του βασικού και του δυσμενούς σεναρίου. Εκτός εάν η οικονομία υποστεί ένα ακόμη πολύ βαθύτερο σοκ, για παράδειγμα ελλείψεις ενέργειας, τότε η κατεύθυνση των επιτοκίων είναι σχετικά σαφής».
Σημειώνεται ότι στο βασικό σενάριο που δημοσίευσε η ΕΚΤ τον Μάρτιο σχετικά με τις επιπτώσεις του πολέμου, ο πληθωρισμός αυξάνεται στο 2,6% φέτος, προτού υποχωρήσει στον στόχο του 2% το 2027. Το δυσμενές σενάριο προβλέπει εκτόξευση του πληθωρισμού στο 3,5% και παραμονή του ελαφρώς πάνω από τον στόχο το επόμενο έτος.
Πάντως, η επικεφαλής της ΕΚΤ Κριστίν Λαγκάρντ και ο επικεφαλής οικονομολόγος της κεντρικής τράπεζας, Φίλιπ Λέιν, προετοίμασαν αυτή την εβδομάδα τις αγορές ότι οι προβλέψεις για τον πληθωρισμό θα αναθεωρηθούν προς τα άνω τον Ιούνιο, αντανακλώντας τις επιδεινούμενες προοπτικές από τη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή.
«Υπάρχουν διάφοροι παράγοντες που σχετίζονται με τον πόλεμο στο Ιράν και δείχνουν ότι οι μακροοικονομικές προοπτικές έχουν επιδεινωθεί», υπογράμμισε ο Λέιν την Τρίτη σε συνέντευξή του στη Nikkei. «Είναι πιθανό να κάνουμε μια περαιτέρω ανοδική προσαρμογή στην πρόβλεψη για τον πληθωρισμό τον Ιούνιο», τόνισε. Μία ημέρα νωρίτερα, η Λαγκάρντ είχε επίσης σχολιάσει ότι η ΕΚΤ είναι πιθανό να αυξήσει την πρόβλεψη για τον πληθωρισμό στη συνεδρίαση του επόμενου μήνα.

