Σε αγορά «δύο ταχυτήτων» εξελίσσεται η εξοχική κατοικία στα δημοφιλή νησιά των Κυκλάδων, με τις πολυτελείς κατοικίες να βρίσκονται σε ένα εντελώς διαφορετικό καθεστώς, συγκριτικά με τα πιο συμβατικά ακίνητα κάθε νησιού. Σε σχετική της ετήσια έρευνα, η Geoaxis Property & Valuation Services, εταιρεία πιστοποιημένων εκτιμητών ακινήτων, επισημαίνει ότι υπάρχουν περιοχές ιδιαίτερων πλεονεκτημάτων και ακίνητα μοναδικής αρχιτεκτονικής, κατασκευής και υψηλών παροχών, για τα οποία οι ζητούμενες τιμές βρίσκονται σε πολύ υψηλότερο επίπεδο σε σχέση με ένα τυπικό ακίνητο στο ίδιο νησί (χωρίς να βρίσκεται κοντά στη θάλασσα, μεγάλης ηλικίας κτλ.). Eτσι, δημιουργείται ουσιαστικά μια εντελώς διακριτή αγορά, με άλλο αγοραστικό κοινό και φυσικά κόστος κτήσης, που μπορεί να φτάσει έως και 5,9 φορές υψηλότερα. Για παράδειγμα, στη Σαντορίνη ένα τέτοιο ακίνητο μπορεί να φτάσει έως και στις 14.000 ευρώ/τ.μ. (13.943 ευρώ/τ.μ.), έναντι 2.363 ευρώ/τ.μ. μιας πιο τυπικής κατασκευής στα ηπειρωτικά του νησιού. Αντίστοιχα, στη Μύκονο, η απόκλιση φτάνει στο 5,7 (16.790 ευρώ/τ.μ. έναντι 2.969 ευρώ/τ.μ.), ενώ στην Πάρο μια πολυτελής κατοικία στοιχίζει 4,2 φορές περισσότερα χρήματα, φτάνοντας στις 10.026 ευρώ/τ.μ., έναντι 2.384 ευρώ/τ.μ. Συγκριτικά με πέρυσι, καταγράφεται οριζόντια αύξηση της μέσης ζητούμενης τιμής πώλησης πολυτελών κατοικιών. Συγκεκριμένα, στην Πάρο καταγράφεται αύξηση κατά 5,5%, στην Κέα (Τζια) κατά 5,36%, στη Μύκονο κατά 4,94%, στη Σαντορίνη κατά 4,9%, ενώ στη Σέριφο, η άνοδος διαμορφώνεται φέτος σε 4,1%. Σχολιάζοντας τη φετινή έρευνα, ο κ. Γιάννης Ξυλάς, διευθύνων σύμβουλος της Geoaxis, επισημαίνει ότι «η αγορά των πολυτελών κατοικιών εκτιμούμε ότι καταλαμβάνει περίπου το 5%-15% της συνολικής πίτας, ανάλογα το νησί, και απευθύνεται κυρίως σε αγοραστές εκτός Ελλάδος, οι οποίοι αναζητώντας ιδιαίτερα ακίνητα είναι διατεθειμένοι να πληρώσουν σημαντικές υπεραξίες».
Καταγράφοντας την πορεία των τιμών σε βάθος δεκαετίας, τα τυπικά εξοχικά ακίνητα στις Κυκλάδες δεν εμφανίζουν τον ρυθμό της αύξησης που έχει παρατηρηθεί σε άλλες κατηγορίες, όπως π.χ. οι κύριες κατοικίες στην Αττική. Είναι χαρακτηριστικό ότι ακόμα και στη Μύκονο, την περίοδο 2017-2026, η αύξηση δεν ξεπερνάει το 38,7%, ενώ ακολουθεί το νησί της Πάρου, με άνοδο 34,7%. Στην Κέα και στη Σαντορίνη το ίδιο διάστημα, οι τιμές έχουν ενισχυθεί κατά 34,1% και 33,4% συνολικά, ενώ στη Σέριφο η αύξηση δεν έχει ξεπεράσει το 26,4%. Αυτό δείχνει κατ’ αρχάς ότι η ζήτηση δεν είναι τόσο ισχυρή για κατοικίες τέτοιων προδιαγραφών (όχι παραθαλάσσιες, μεγάλης ηλικίας κτλ.), καθώς λίγοι είναι οι ξένοι που τις προτιμούν. Επίσης, η μικρή άνοδος σε σχέση με άλλες κατηγορίες κατοικιών εξηγείται και από το γεγονός ότι δεν παρατηρήθηκε ιδιαίτερη πτώση των αξιών των ακινήτων αυτών την περίοδο της οικονομικής κρίσης, παρουσιάζοντας έτσι και μικρότερες διακυμάνσεις σε σχέση με την υπόλοιπη αγορά.
Σύμφωνα με τον κ. Ξυλά, «η Μύκονος και η Σαντορίνη έχουν δημιουργήσει μια εξαιρετικά ακριβή κατηγορία η οποία διαφοροποιείται απόλυτα από τις υπόλοιπες Κυκλάδες. Η Πάρος ακολουθεί κατά πόδας σε πολύ μικρή απόσταση. Παράλληλα, θα πρέπει να σημειωθεί ότι και τα τρία αυτά νησιά βρίσκονται σε κρίσιμη ιστορική φάση σε ό,τι αφορά το μοντέλο ανάπτυξης και την ποιότητα ζωής που προσφέρουν. Η πρόθεση περιορισμού της εκτός σχεδίου δόμησης από το κράτος, αν και έχει αργήσει υπερβολικά, θεωρούμε ότι κινείται προς τη σωστή κατεύθυνση για τη βιωσιμότητα του οικοσυστήματος των Κυκλάδων, ενώ ταυτόχρονα δημιουργεί υπεραξία στις υφιστάμενες κατασκευές και στα γήπεδα που έχουν ήδη εξασφαλίσει οικοδομικές άδειες».
Συγκριτικά με πέρυσι σημειώνεται οριζόντια αύξηση της μέσης ζητούμενης τιμής πώλησης πολυτελών κατοικιών.
Από πλευράς επιφανειών, οι μεγαλύτερες θερινές κατοικίες καταγράφονται στην Πάρο και στη Μύκονο με διάμεση επιφάνεια περί τα 275 τ.μ. και 270 τ.μ. αντίστοιχα. Ακολουθεί η Κέα με διάμεση επιφάνεια περί τα 209 τ.μ., η Σαντορίνη με 170 τ.μ. και τέλος η Σέριφος με 136 τ.μ. Η διάμεση ηλικία των προς πώληση ακινήτων που υπάρχουν στην αγορά στη Μύκονο, στην Πάρο και στην Κέα είναι τα 8 έτη, όταν στα υπόλοιπα νησιά είναι πάνω από 16 έτη.
Η Geoaxis επισημαίνει και το ότι η υπέρμετρη ανάπτυξη έχει επιφέρει μεγάλη δυσκολία στην εύρεση συνεργείων, με αποτέλεσμα ο χρόνος ανέγερσης να έχει επιμηκυνθεί κατά τουλάχιστον έξι μήνες για μια τυπική εξοχική κατοικία 150 τ.μ. «Τα προβλήματα της ανεπάρκειας υποδομών (νερό, δρόμοι, σκουπίδια), η ακρίβεια στα εισιτήρια και στη διαμονή και η κλιματική αλλαγή (εξαιρετικά μεγάλη ζέστη και έντονα μελτέμια από τον Ιούνιο) πιθανώς να επιφέρουν δομικές αλλαγές στην αγορά θερινής εξοχικής κατοικίας μέσα στα επόμενα χρόνια», σημειώνεται στην έκθεση της εταιρείας.
Η συντριπτική πλειονότητα των αγοραστών σε Μύκονο και Σαντορίνη προέρχεται από το εξωτερικό, ενώ ένα πολύ μικρό τμήμα της ζήτησης αφορά την απόκτηση «χρυσής βίζας». «Η αδυναμία πρόσβασης σε φθηνή τραπεζική χρηματοδότηση και η αύξηση της φορολογίας, σε συνδυασμό με τη συρρίκνωση του διαθέσιμου εισοδήματος και την αβεβαιότητα για το άμεσο μέλλον, συνεχίζουν να κατατάσσουν την απόκτηση εξοχικών ακινήτων μία εκτός ατζέντας επιλογή για την πλειοψηφία των Ελλήνων», τονίζει ο κ. Ξυλάς.
Η συντριπτική πλειονότητα των αγοραστών σε Μύκονο και Σαντορίνη προέρχεται από το εξωτερικό.
Σε ό,τι αφορά τις μελλοντικές προοπτικές της αγοράς των εξοχικών κατοικιών στις Κυκλάδες, η ανάλυση της εταιρείας καταλήγει στην εκτίμηση ότι η αύξηση των τιμών θα εξακολουθήσει, αλλά πιθανώς με πιο χαμηλό ρυθμό ανόδου, εκτός κι αν υπάρξει κάποιο ιδιαίτερα αρνητικό γεγονός γεωπολιτικού χαρακτήρα, τους επόμενους 12 μήνες.
