Δεν είναι κακή η πρόταση Ανδρουλάκη για δωρεάν μετακινήσεις νέων έως 24 ετών με τα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς. Απλώς είναι μια πρόταση χωρίς αντικείμενο. Η συντριπτική πλειονότητα των νέων ούτως ή άλλως χρησιμοποιεί τα Μέσα χωρίς να πληρώνει εισιτήριο, όχι επειδή έχει το σχετικό δικαίωμα, αλλά επειδή έτσι είθισται· επειδή μπορεί. Η θέσπιση δωρεάν εισιτηρίου δεν θα ήταν καινοτομία, απλώς θα νομιμοποιούσε ένα ήδη υπάρχον καθεστώς. Για να το γνωρίζει όμως αυτό ένας πολιτικός, πρέπει και να χρησιμοποιεί τα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς ο ίδιος· πρέπει, εναλλακτικά, κάποιος από την ομάδα του να μπαίνει σε λεωφορείο, τρένο και μετρό συστηματικά, να έχει τριβή με τον κόσμο στον οποίο απευθύνεται πολιτικά, να διατηρεί αντίληψη του τρόπου ζωής του. Εξ αποστάσεως πολιτική δεν γίνεται, με όση περιπάθεια κι αν διατρανώνεις τη σοσιαλιστική σου ταυτότητα.
Πυροτεχνήματα
Οι προτάσεις της αντιπολίτευσης είναι γενικώς καλό δείγμα, ειδικά σε μια χώρα σαν την Ελλάδα όπου τη θέση της πρότασης καταλαμβάνουν συνήθως η γκρίνια και τα ευχολόγια. Δεν είναι όμως πρόταση το πυροτέχνημα· δεν είναι γόνιμη ιδέα η αλλαγή για την αλλαγή, το ξερίζωμα για την έξαψη του ξεριζώματος, χωρίς περαιτέρω έρευνα και εξηγήσεις. Το μέτρο κατάργησης των πανελλαδικών εξετάσεων που προεξήγγειλε ως προσωπική του δέσμευση ο Αλέξης Τσίπρας υπάγεται στην κατηγορία του οκνηρού λαϊκισμού: πες κάτι που θέλουν να ακούσουν πολλοί δυσαρεστημένοι με το «σύστημα»· μην το τεκμηριώσεις, μην περιγράψεις τη διάδοχη κατάστασή του· απλώς πες το για να ικανοποιήσεις αυτούς που κάποτε δεν έγραψαν καλά στα Αρχαία Κατεύθυνσης και τους έμεινε απωθημένο.
Στρουθοκαμηλισμός
Η ερμηνεία των πραγμάτων με βάση τα προσωπικά μας απωθημένα ή τραύματα είναι καταδικασμένη στην αναξιοπιστία που επιφέρει πάντα η πνευματική μονομέρεια. Για όσα δυσάρεστα και τραγικά λαμβάνουν χώρα στο Μπέλφαστ τώρα, η ξενοφοβία και ο ανθρωπισμός δεν επαρκούν ως αναλυτικά εργαλεία· η σκέψη πρέπει να πάει λίγο πιο βαθιά, αν ο σκοπός της είναι η εξαγωγή κάποιου συμπεράσματος. Δεν είναι νέο η ύπαρξη ακροδεξιών· δεν αποτελούν ιστορική πρωτοτυπία η στοχοποίηση των μεταναστών και οι οργανωμένες επιθέσεις εναντίον τους. Ζητούμενο είναι η ρύθμιση του χάους που δίνει στους εγκληματίες πρόσφορο έδαφος να δράσουν ή να αντιδράσουν. Το τέλος του στρουθοκαμηλισμού. Τίποτα δεν θα αλλάξει κοινωνικά, αν πρώτα δεν αλλάξει πολιτικά και νομικά.
Τα αποτελέσματα αργούν
Από την άλλη, ο νομικός εξορθολογισμός της ζωής δεν συνεπάγεται πάντα άψογα κοινωνικά αποτελέσματα. Η νομοθεσία για τα LGBTQ δικαιώματα προοδεύει, δικαιώνοντας έτσι τις διεκδικήσεις σε υψηλό επίπεδο, αλλά στο «χαμηλό» επίπεδο, εκείνο της «εξωθεσμικής» καθημερινότητας, τα μέλη των σχετικών μειονοτήτων υφίστανται ακόμα αθέμιτες διακρίσεις. Το κράτος αλλάζει, αλλά η κοινωνία αντιστέκεται. Μπορεί το PRIDE να κάνει κάτι γι’ αυτό; Οχι πολλά· καμιά φορά ίσως συμβάλλει κιόλας στην οπισθοδρόμηση· μπορεί όμως να δώσει κουράγιο σε όσους υποφέρουν, κι αυτό έχει κάποια αξία από μόνο του.
Τρισεκατομμύρια
Για τον Ελον Μασκ δύσκολα μπορεί να πει κανείς ότι υποφέρει. Μόλις έγινε τρισεκατομμυριούχος – μάλλον έχει πολλούς λόγους να χαίρεται. Είναι επομένως άξια απορίας η ανάγκη του να χρησιμοποιεί την επιρροή του για να παρεμβαίνει συστηματικά σε ζητήματα που όχι μόνο δεν τον αφορούν, αλλά επηρεάζουν εκείνους που μόνο να χαρούν δεν μπορούν, όπως οι διωκόμενοι (και, πάνω απ’ όλα, αθώοι) μετανάστες στην Ιρλανδία. Για τους περισσότερους, ο πλούτος φαντάζει σαν διέξοδος από τα κοινά προβλήματα. Για εκείνους που τον έχουν, ο πλούτος είναι μάλλον το αντίθετο: ένα κίνητρο να ανακατεύονται στα κοινά προβλήματα περισσότερο απ’ όσο χρειάζεται· ένα εργαλείο για να το παίζουν θεοί.
