Αλέξης Παπαχελάς

Είναι απίστευτο πώς ένας άνθρωπος μπορεί να αλλάξει τον ρουν της Ιστορίας. Μπορείτε να αποδώσετε την άνοδο του Ντόναλντ Τραμπ στην εξουσία σε δεκάδες «βαθύτερα αίτια», στην αποτυχία της αμερικανικής ελίτ κ.λπ. κ.λπ. Τη διαφορά όμως στο τέλος της ημέρας την κάνει ο ίδιος, με τον τρόπο που λειτουργεί και αποφασίζει.

Η Γαλλία είναι μία χώρα που δεν μεταρρυθμίζεται, τουλάχιστον χωρίς «αίμα» και μπόλικη διαμαρτυρία. Το έχει αποδείξει στην ιστορία της. Από εκεί άλλωστε εισαγάγαμε και εμείς μεγάλες δόσεις από την κουλτούρα της αμφισβήτησης και της διαμαρτυρίας. Φτάνει όμως σε ένα αδιέξοδο τώρα. Ηταν μία χώρα που έβραζε εδώ και πάρα πολλά χρόνια, αλλά κάπως μπορούσε […]

Ελεγαν οι παλιότεροι ότι όποιος έχει δημόσιο ρόλο πρέπει να έχει «γερό στομάχι». Στις μέρες μας δεν αρκεί ούτε αυτό, πρέπει να φοράς μια πανοπλία απόλυτης αναισθησίας, να είσαι δηλαδή τεφλόν, ή να αγνοείς απλώς τι γίνεται γύρω σου για να μπορείς να επιβιώσεις.

Είναι σημαντικό να γνωρίζεις και να καταλαβαίνεις ποιον έχεις απέναντί σου στις διεθνείς σχέσεις. Πώς σκέπτεται, πώς σε βλέπει και τι περιμένει από εσένα. Και πώς αλλάζει με το πέρασμα του χρόνου. Στην περίπτωση του Ερντογάν, για παράδειγμα, η αλλαγή είναι τεράστια και καθορίζει απολύτως το πώς αντιμετωπίζει και εμάς.

Η Ιστορία έχει αποδείξει ότι η ακρίβεια και ο πληθωρισμός μπορούν εύκολα να μεταλλαχθούν σε αδυναμίες στα θεμέλια της δημοκρατίας, κάθε δημοκρατίας. Η έρευνα το έδειξε στην περίπτωση της προπολεμικής Γερμανίας, αλλά και σε άλλες περιπτώσεις. Το αξίωμα επαληθεύθηκε, άλλωστε, στις ΗΠΑ. Ο πρόεδρος Τραμπ δεν θα είχε επανεκλεγεί αν η μέση οικογένεια δεν ένιωθε […]

Ας το πάρουμε απόφαση. Δια-νύουμε μια περίοδο στην παγκόσμια σκηνή κατά την οποία ισχύει το «ο καθένας για τον εαυτό του». Οτιδήποτε ήταν δεδομένο το 2024 δεν μπορεί να θεωρείται δεδομένο σήμερα. Ούτε καν το ποιος παίρνει τις αποφάσεις. Το διαπιστώνουμε άλλωστε καθημερινά.

Αναρωτιέμαι πολλές φορές πώς ένιωθαν οι άνθρωποι που ζούσαν τις δικές μας ζωές τη δεκαετία του 1910 ή του 1930. Ενιωθαν την αβεβαιότητα και τον φόβο που νιώθουμε σήμερα καθώς αισθανόμαστε ότι τρίζουν τα θεμέλια πάνω στα οποία φτιάχτηκε η δυτική κανονικότητα στην οποία είχαμε συνηθίσει, ενδεχομένως και εθιστεί; Ή συνέχιζαν να περνούν καλά, να […]

Τι ελπίζει και τι φοβάται ο νομπελίστας για την τεχνητή νοημοσύνη – Πώς κρατάει την οικογενειακή μνήμη του ξεριζωμού από την Αμμόχωστο.

Ενας ιδιαιτέρως κυνικός φίλος ισχυρίζεται πως η Εκκλησία, κάθε Εκκλησία, είναι κάτι σαν τη μεγαλύτερη και παλαιότερη πολυεθνική στον κόσμο. Είναι όντως εντυπωσιακό το πώς οι μεγάλες Εκκλησίες αντέχουν στο πέρασμα των αιώνων, έχουν «παραρτήματα» παντού στον πλανήτη, ξεπερνούν λιμούς, πολέμους και καταποντισμούς.

Ενα κρίσιμο ερώτημα πρέπει να απαντηθεί: «Μυαλά έχουμε, έρευνα γιατί δεν έχουμε;». Η Ελλάδα διαθέτει εξαιρετικά μυαλά σε πολλούς τομείς, εντός αλλά και εκτός Ελλάδος. Παρ’ όλα αυτά, συνεχίζει να βρίσκεται πολύ χαμηλά στις ευρωπαϊκές και παγκόσμιες λίστες. Σπουδαίοι επιστήμονες έχουν εκφράσει την αγωνία τους για το μέλλον της έρευνας στην Ελλάδα, πολλές φορές μέσα […]

Η Κίνα είναι πλέον αναμφισβήτητα η δεύτερη βασική υπερδύναμη στον κόσμο και ο κύριος αντίπαλος των ΗΠΑ. Είναι άλλωστε το μόνο θέμα στο οποίο συμφωνούν όλοι στην Ουάσιγκτον, η αντιμετώπιση της κινεζικής απειλής. Ο πρόεδρος Σι προέβαλε με καθαρό τρόπο τη γεωπολιτική ισχύ της χώρας του και ταυτόχρονα έδειξε ποιοι είναι οι εταίροι του στη […]

To 1988 ήταν ίσως η χρονιά που η ελληνοαμερικανική κοινότητα έφτασε στο αποκορύφωμα της επιρροής της. Ενας δικός της άνθρωπος, ο κυβερνήτης Μάικλ Δουκάκης, ήταν ο υποψήφιος των Δημοκρατικών για την προεδρία της Αμερικής. Δίπλα του ήταν πάντοτε ένας άλλος Ελληνοαμερικανός, ο 36χρονος Νικ Μητρόπουλος. Γιος μεταναστών, απόφοιτος της Οξφόρδης και με πολύ στιβαρή ελληνική […]