Δεκαέξι χρόνια χωρίς πρωτάθλημα για μια ομάδα όπως ο Παναθηναϊκός είναι πολλά. Πάρα πολλά. Σε αυτά τα χρόνια, έχουν δοκιμάσει την τύχη τους στον πάγκο ένα σωρό προπονητές, Eλληνες και ξένοι, «μαθητευόμενοι μάγοι» και καταξιωμένοι επαγγελματίες, με μικρά βιογραφικά, με μεσαία βιογραφικά αλλά και με βιογραφικά που θυμίζουν εγκυκλοπαίδεια. Oλοι τους έχουν αποτύχει – τουλάχιστον σε ό,τι έχει να κάνει με την κατάκτηση του πρωταθλήματος, αφού τα κύπελλα που έχουν κατακτηθεί, μοιάζουν σαν ασπιρίνη απέναντι σε μια σοβαρή ασθένεια. Οι περισσότεροι, πέραν του ότι απέτυχαν, δεν άφησαν τίποτα πίσω τους, πάνω στο οποίο μπορεί να βασιστεί ή να χτίσει η ομάδα: ούτε ένα ελκυστικό στυλ παιχνιδιού, ούτε ανέδειξαν παίκτες, ούτε εξέλιξαν παίκτες, ούτε ανέβασαν τη χρηματιστηριακή τους αξία ώστε κάποια πώληση να φέρει σημαντικά έσοδα. Μοναδική εξαίρεση σε όλα αυτά ίσως να είναι ο Ιβάν Γιοβάνοβιτς, ο οποίος τα έκανε σχεδόν όλα καλά. Σχεδόν, διότι πρωτάθλημα δεν πήρε, σε μια χρονιά που έμοιαζε αδύνατον να το χάσει.
Ο κάθε προπονητής που έρχεται, δεν αντιμετωπίζεται σαν «tabula rasa», σαν «κενός πίνακας», αλλά τελικά ως συνεχιστής των χρόνιων αποτυχιών. Ως ένας μάγος που αποτυγχάνει να κάνει τα μαγικά του και να μεταμορφώσει το «ασχημόπαπο» σε έναν ποδοσφαιρικό «κύκνο» μέσα σε λίγους μήνες. Τερίμ, Αλόνσο, Βιτόρια, Κόντης και πλέον Μπενίτεθ κρίθηκαν ακατάλληλοι να φέρουν εις πέρας μια αποστολή, που δεν θα αναλάμβανε πιθανότατα ούτε ο Τομ Κρουζ στις «Επικίνδυνες Αποστολές»: να ξεριζώσουν μέσα σε λίγες εβδομάδες νοοτροπίες ετών, παθογένειες, «ζιζάνια» που φυτρώνουν στο Κορωπί, χαρακτήρες που νομίζουν ότι ξέρουν τα πάντα καλύτερα από τους προπονητές, κλίκες και «μούτρα» στα αποδυτήρια.
Μεταβίβαση «βαρών»
Με αυτά και με εκείνα όμως, όχι απλά κανένας δεν κατάφερε να επαναφέρει τον Παναθηναϊκό στην κορυφή, αλλά με κάποιον τρόπο όποιος έρχεται, φορτώνεται την αποτυχία του προκατόχου του, το άγχος του πρωταθλητισμού, τα λάθη που έγιναν πριν απ’ αυτόν, τις αποτυχημένες μεταγραφές, τις ελλιπείς προετοιμασίες, τις κακοφτιαξιές στο ρόστερ. Ο Ράφα Μπενίτεθ μετά το τέλος του αγώνα με την ΑΕΚ, μίλησε ως «προπονητής διετίας»: έκανε λόγο για το τι πρέπει να κάνει η ομάδα του χρόνου για να διεκδικήσει το πρωτάθλημα και πόσο περιμένει να μπει στο νέο γήπεδο του παραχρόνου.
Μοιάζει σαν διαπραγματευτική τακτική σε περίπτωση που απολυθεί, περνώντας το μήνυμα προς πάσα κατεύθυνση ότι δεν είναι διατεθειμένος να φύγει χωρίς να αποζημιωθεί με ό,τι προβλέπει το συμβόλαιό του. Δεν ξέρω αν η διοίκηση έχει λάβει τις αποφάσεις της για την επόμενη μέρα, αυτό που ξέρω όμως είναι ότι ο Μπενίτεθ επικοινωνιακά «κρεμάστηκε στα μανταλάκια» μετά την ήττα από τον Ολυμπιακό στη Λεωφόρο, για έναν σωρό λόγους (πέρα από την ίδια την ήττα): για την εικόνα της ομάδας, για τη μη αξιοποίηση παικτών, για την επιθυμία του να έρθει «μια 11άδα βασικών», για τα όχι και τόσο καλά αποδυτήρια της ομάδας. Και το θέμα αυτή τη στιγμή δεν είναι τόσο αν θα φύγει ο Μπενίτεθ, αλλά ποιος είναι διατεθειμένος να έρθει. Διότι παρά το γεγονός ότι τα χρήματα που θα ζητήσει θα τα πάρει μέχρι τελευταίου σεντ και ότι το brand name της ομάδας παραμένει αξιοσέβαστο ευρωπαϊκά, αν απολυθεί ένας προπονητής με το βιογραφικό του Μπενίτεθ, με τρία ευρωπαϊκά στη βαλίτσα του και με δυόμισι χρόνια συμβόλαιο ύστερα από μόλις 7 μήνες, σημαίνει ότι ακόμα και «κοτζάμ Ράφα» αντιμετωπίζεται ως αναλώσιμος.
Η δύσκολη δουλειά
Αν φύγει ο Μπενίτεθ, οι άνθρωποι που θα αναλάβουν να βρουν τον επόμενο, έχουν πολλή δουλειά για να εντοπίσουν εκείνον, του οποίου τα χαρακτηριστικά θα είναι περισσότερο συμβατά με την ομάδα, με το ρόστερ, τη δυναμική της, τον ψυχισμό της. Αλλά πέρα και πάνω απ’ όλα αυτά, αυτό που έχει σημασία είναι ο επόμενος προπονητής να μη νιώσει ότι κουβαλάει τα «βαρίδια», τα «κρίματα» και τις αποτυχίες των προκατόχων του και ότι θα μπορεί να κάνει τη δουλειά του με τον τρόπο που γνωρίζει. Με τον τρόπο δηλαδή που τον αξιολόγησε και τον επέλεξε η ομάδα που τον προσέλαβε.
