«Αποτελεί σύμπτωμα της παράξενης κατάστασης πραγμάτων στην Ιταλική Δημοκρατία», έγραφαν χθες οι New York Times, «το γεγονός ότι ο απαξιωμένος Σίλβιο Μπερλουσκόνι διεκδικεί το ηθικό πλεονέκτημα στην πολιτική ζωή. Κάτι που δεν είναι ολότελα αβάσιμο, καθώς η Ιταλία ετοιμάζεται να υποδεχθεί τον τρίτο κατά σειράν μη εκλεγμένο πρωθυπουργό της».
Η αλήθεια είναι ότι ο δήμαρχος Φλωρεντίας, Ματέο Ρέντσι, βεβαίωνε μέχρι χθες ότι δεν εννοεί να γίνει πρωθυπουργός παρά μόνο αφού θα είχε κερδίσει τη λαϊκή ψήφο, σε γενικές εκλογές. Οπως έλεγε όμως πριν από πέντε αιώνες ένας μεγάλος Φλωρεντίνος, ο Νικολό Μακιαβέλι, «ο Ηγεμόνας ποτέ δεν στερείται νόμιμων λόγων να ακυρώσει τις υποσχέσεις του».
Προβλέψιμα, η ανάδειξη του «Ιταλού Τόνι Μπλερ», όπως έχει ήδη πολιτογραφηθεί ο 39χρονος πολιτικός, έγινε δεκτή με ενθουσιασμό από τις αγορές. Οι υποσχέσεις του «Μπουλντόζα» για λιγότερους φόρους, συρρίκνωση του κράτους και πιο ευέλικτη αγορά εργασίας γέννησαν πολλές ελπίδες στις ευρωπαϊκές ελίτ για μια «φυγή προς τα εμπρός», που θα ξεκολλήσει την ένατη οικονομία του πλανήτη από την κινούμενη άμμο της υπερχρέωσης και της μαζικής ανεργίας, προσφέροντας μια ισχυρή ένεση σταθεροποίησης στη χωλαίνουσα Ευρωζώνη.
Οι σκεπτικιστές θα αντιτάξουν ότι η Ιταλία μοιάζει να υποφέρει ξανά από το σύνδρομο της «περιστρεφόμενης πόρτας», όπου οι κυβερνήσεις διαδέχονται η μία την άλλη μέσα σε λιγότερο από ένα χρόνο, όπως τις δεκαετίες του 1970 και του 1980, με τις υποσχέσεις για μεγάλες αλλαγές να παραπέμπονται γρήγορα στις ελληνικές καλένδες. Σε κάθε περίπτωση, η άνοδος του Ρέντσι σηματοδοτεί ένα πραγματικό τέλος εποχής: για πρώτη φορά, αναλαμβάνει τα ηνία του Δημοκρατικού Κόμματος μια νέα γενιά πολιτικών που δεν προέρχεται από το ισχυρότερο Κ.Κ. της Δύσης, αλλά από το πολιτικό Κέντρο, που δεν ανδρώθηκε τα χρόνια του αντιφασιστικού αγώνα και του Ψυχρού Πολέμου, αλλά μετά την κατάρρευση του Τείχους του Βερολίνου. Αποτελεί δε ειρωνεία της Ιστορίας ότι αυτός που άνοιξε τον δρόμο γι’ αυτή την αλλαγή ήταν ο 89χρονος πρόεδρος της Δημοκρατίας, Τζόρτζιο Ναπολιτάνο, ο παλιός συνεργάτης του Παλμίρο Τολιάτι και του Ενρίκο Μπερλινγκουέρ…
