Η Μόσχα έχει αναγκαστεί να αναστείλει τη ναυσιπλοΐα σε ζωτικής σημασίας υδάτινη «αρτηρία», γεγονός που έχει αυξήσει τα προβλήματα στις θαλάσσιες εμπορικές συναλλαγές της με τον υπόλοιπο κόσμο, αναφέρει ανάλυση στο CNN.
Το αμερικανικό ειδησεογραφικό δίκτυο κάνει μάλιστα λόγο για «σημαντική ανατροπή για τη Ρωσία», καθώς, όπως αναφέρει, «η Αζοφική Θάλασσα βρισκόταν επί χρόνια εκτός της επιχειρησιακής εμβέλειας του Κιέβου και αποτελούσε ασφαλή βάση για ρωσικές στρατιωτικές επιχειρήσεις κατά της Ουκρανίας, ενώ συνέδεε μεγάλες περιοχές της νότιας Ρωσίας με τις παγκόσμιες θαλάσσιες εμπορικές διαδρομές».
Ωστόσο, οι πρόσφατες ουκρανικές επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη έχουν αλλάξει τα δεδομένα. Ο διοικητής των δυνάμεων μη επανδρωμένων συστημάτων της Ουκρανίας, Ρόμπερτ Μπρόβντι, δήλωσε χθες, Τετάρτη, ότι οι ουκρανικές δυνάμεις έπληξαν 116 ρωσικά πλοία στην Αζοφική Θάλασσα μέσα σε εννέα ημέρες.
Μέχρι πρότινος, οι ουκρανικές επιθέσεις κατά ρωσικών πλοίων περιορίζονταν κυρίως σε δεξαμενόπλοια του λεγόμενου «σκιώδους στόλου» που μεταφέρουν πετρέλαιο υπό καθεστώς κυρώσεων, καθώς και σε πολεμικά πλοία.
Οι νέες επιθέσεις υποχρέωσαν τη Ρωσία να διακόψει τη ναυσιπλοΐα στην Αζοφική Θάλασσα, κλείνοντας τα δύο βασικά θαλάσσια περάσματα στις δύο άκρες της: το κανάλι Ντον-Αζόφ, που συνδέει τη θάλασσα με το εσωτερικό δίκτυο πλωτών οδών της Ρωσίας και το Στενό του Κερτς, μέσω του οποίου η Αζοφική επικοινωνεί με τη Μαύρη Θάλασσα.
Δορυφορικές εικόνες και δεδομένα παρακολούθησης της ναυσιπλοΐας καταγράφουν μεγάλες ουρές πλοίων που αναμένουν να διέλθουν και από τις δύο πλευρές της Αζοφικής, σύμφωνα με την ανάλυση στο CNN.
Ευρύτερες συνέπειες
Η Ουκρανία έχει εντείνει το τελευταίο διάστημα τις επιθέσεις κατά του ρωσικού «σκιώδους στόλου» δεξαμενόπλοιων, όμως ο αποκλεισμός της Αζοφικής Θάλασσας ενδέχεται να έχει πολύ ευρύτερες συνέπειες, επηρεάζοντας και εξαγωγές που δεν υπόκεινται σε κυρώσεις, όπως το σιτάρι και το ηλιέλαιο.
Το αμερικανικό Ινστιτούτο για τη Μελέτη του Πολέμου (ISW) εκτίμησε ότι οι ουκρανικές επιθέσεις στην Αζοφική Θάλασσα σηματοδοτούν «μια νέα φάση της ουκρανικής προσπάθειας να απομονώσει την κατεχόμενη Κριμαία από το ρωσικό δίκτυο εφοδιασμού και να προκαλέσει αναταράξεις στις ρωσικές θαλάσσιες εμπορικές διαδρομές, ιδιαίτερα για τα πετρελαϊκά προϊόντα και τα σιτηρά».
Ο ταγματάρχης Γεβχέν Καράς, διοικητής του 413ου Ανεξάρτητου Συντάγματος Μη Επανδρωμένων Συστημάτων των ουκρανικών ενόπλων δυνάμεων, δήλωσε στο CNN ότι η Ρωσία έχει μετατρέψει την Κριμαία σε τεράστια στρατιωτική βάση, από όπου τροφοδοτεί τις δυνάμεις που επιχειρούν να προωθηθούν βαθύτερα στην Ουκρανία.
«Κόβουμε όλες τις γραμμές εφοδιασμού», ανέφερε, προσθέτοντας ότι η δυνατότητα της Ουκρανίας να πραγματοποιεί πλήγματα σε μεγαλύτερες αποστάσεις και με χαμηλότερο κόστος «έχει εξελιχθεί σε πρόβλημα που οι Ρώσοι αδυνατούν να αντιμετωπίσουν».
«Θα αυξήσουμε την πίεση όσο πιο βαθιά μπορούμε να φτάσουμε. Αυτή είναι μόνο η αρχή», πρόσθεσε.
Ο «Περσικός» του σιταριού
Η Ρωσία αποτελεί τον μεγαλύτερο εξαγωγέα σιταριού παγκοσμίως, καλύπτοντας περίπου το ένα πέμπτο των διεθνών εξαγωγών, σύμφωνα με την Υπηρεσία Γεωργικών Αγορών του αμερικανικού υπουργείου Γεωργίας.
Περίπου το ένα τέταρτο των ρωσικών εξαγωγών σιταριού διακινείται μέσω της Αζοφικής Θάλασσας, σύμφωνα με τον αναλυτή αγορών αγροτικών προϊόντων της Μαύρης Θάλασσας, Αντρέι Σίζοφ.
«Για την αγορά σιταριού, η Μαύρη Θάλασσα έχει σημασία αντίστοιχη με εκείνη που έχει ο Περσικός Κόλπος για την παγκόσμια αγορά πετρελαίου», δήλωσε, προειδοποιώντας ότι αν η κατάσταση παραταθεί, οι οικονομικές απώλειες της Ρωσίας ενδέχεται να ανέλθουν σε δισεκατομμύρια δολάρια.
Οι τιμές των συμβολαίων μελλοντικής εκπλήρωσης στο σιτάρι, βασικός δείκτης των προσδοκιών της αγοράς, έχουν αυξηθεί τις τελευταίες ημέρες, εν μέρει εξαιτίας της κρίσης στην Αζοφική.
Αν και η Ρωσία υποστηρίζει ότι μπορεί να ανακατευθύνει τις εξαγωγές μέσω άλλων λιμανιών της Μαύρης Θάλασσας, ο Σίζοφ εκτιμά ότι αυτό δεν είναι εφικτό κατά την περίοδο αιχμής των εξαγωγών, όταν οι υφιστάμενες λιμενικές υποδομές δεν επαρκούν.
«Χειρότερα και από πειρατεία»
Η Μόσχα, η οποία εξακολουθεί να πλήττει ουκρανικές πολιτικές υποδομές, κατηγόρησε το Κίεβο για «τρομοκρατία» και εξαπέλυσε νέες επιθέσεις κατά της Οδησσού και κατά άλλων στόχων στη νότια Ουκρανία.
Ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ χαρακτήρισε χθες, Τετάρτη, την ουκρανική εκστρατεία στην Αζοφική Θάλασσα «χειρότερη ακόμη και από την πειρατεία».
«Οι πειρατές τουλάχιστον ληστεύουν και κρατούν τα λάφυρα για τον εαυτό τους. Εδώ δεν πρόκειται ούτε για αυτό. Στόχος είναι αποκλειστικά η πρόκληση ζημιών και ο εκφοβισμός. Πρόκειται για τρομοκρατία», δήλωσε.
Η Ουκρανία επιμένει ότι στοχοποιεί αποκλειστικά στρατιωτικούς στόχους.
Οι επιθέσεις πραγματοποιούνται σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη χρονική συγκυρία για τη Ρωσία, καθώς έχει ξεκινήσει η περίοδος της πρώιμης συγκομιδής στην περιφέρεια του Ροστόφ, σημαντική περιοχή παραγωγής και εξαγωγής σιτηρών.
Η ουκρανική επιχείρηση στην Αζοφική Θάλασσα ξεκίνησε με στόχο την απομόνωση της Κριμαίας, της ουκρανικής χερσονήσου που η Ρωσία προσάρτησε το 2014. Τον περασμένο μήνα, οι φιλορωσικές αρχές στην Κριμαία κήρυξαν κατάσταση έκτακτης ανάγκης έπειτα από ουκρανικά πλήγματα που προκάλεσαν εκτεταμένες διακοπές ηλεκτροδότησης και ελλείψεις καυσίμων.
Στη συνέχεια, το Κίεβο εντατικοποίησε τις επιθέσεις σε γέφυρες, αυτοκινητοδρόμους και σιδηροδρομικές γραμμές, επιδιώκοντας να διακόψει τη χερσαία σύνδεση της Ρωσίας με την Κριμαία μέσω των κατεχόμενων περιοχών της νότιας Ουκρανίας. Παράλληλα, στοχοποίησε ρωσικά πλοία που μετέφεραν καύσιμα προς τη χερσόνησο.
«Θάλασσα της Ρωσίας»
Η Αζοφική Θάλασσα είναι κλειστή θάλασσα που βρίσκεται ανάμεσα στις νότιες ακτές της Ουκρανίας και της Ρωσίας και συνδέεται με τη Μαύρη Θάλασσα μέσω του Στενού του Κερτς.
Μετά τη διάλυση της Σοβιετικής Ενωσης, Μόσχα και Κίεβο υπέγραψαν το 2003 συμφωνία για την κοινή χρήση της θαλάσσιας οδού. Ωστόσο, μετά τον Φεβρουάριο του 2022, η Ρωσία κατέλαβε το σύνολο σχεδόν των ουκρανικών ακτών της Αζοφικής, αποκλείοντας την Ουκρανία από την πρόσβαση στη θάλασσα.
Ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν είχε δηλώσει τότε ότι η Αζοφική αποτελεί πλέον «εσωτερική θάλασσα της Ρωσίας».
Παρότι είναι σχετικά μικρή και ρηχή, η Αζοφική Θάλασσα έχει καίρια σημασία για τη ρωσική οικονομία. Αποτελεί βασικό κρίκο ενός εκτεταμένου δικτύου ποταμών και καναλιών μέσω του οποίου μεταφέρονται πετρέλαιο, σιτηρά, φυτικά προϊόντα, χάλυβας και άλλα εμπορεύματα από τη νότια Ρωσία προς τη Μαύρη Θάλασσα και τις διεθνείς αγορές.
Το δίκτυο αυτό αναπτύχθηκε κυρίως κατά τη σοβιετική περίοδο, αν και οι πρώτες προσπάθειες σύνδεσης των πλωτών οδών χρονολογούνται από την εποχή του Μεγάλου Πέτρου, στα τέλη του 17ου αιώνα.
Με πληροφορίες από CNN
