Σε πόλεις των ΗΠΑ, του Ηνωμένου Βασιλείου, της Ιαπωνίας, της Νότια Κορέας, της Γερμανίας, delivery με φαστ φουντ και δέματα φτάνουν από τη μια τοποθεσία στην άλλη με τη χρήση οχημάτων. Στο τιμόνι όμως δεν υπάρχει οδηγός, αφού το όχημα μεταφοράς και παράδοσης είναι μη επανδρωμένο και ρομποτικό. Αυτόνομα οχήματα παράδοσης (autonomous urban delivery vehicles), όπως είναι γνωστά επισήμως, έχουν κάνει την εμφάνισή τους σε πολλές μεγάλες πόλεις της Δύσης, αλλά και της Ασίας. Με τη χρήση κάμερας, αισθητήρων και GPS, είναι οι επόμενης γενιάς «ντελιβεράδες» ή τουλάχιστον έτσι παρουσιάζονται.
Οπως γράφει το BBC, σύμφωνα με τις εταιρείες που τα λειτουργούν, τα εν λόγω ρομποτάκια μπορούν να αναγνωρίζουν και να αποφεύγουν αντικείμενα στον δρόμο τους, να διασχίζουν τους δρόμους με ασφάλεια και να αντιδρούν σε πραγματικό χρόνο σε ερεθίσματα στο περιβάλλον γύρω τους. Σύμφωνα με τους υποστηρικτές τους, τα αυτόνομα οχήματα συμβάλλουν στην κυκλοφοριακή αποσυμφόρηση και στη μείωση των εκπομπών άνθρακα. Ωστόσο, πολίτες και ορισμένες τοπικές αρχές στις ΗΠΑ και στον Καναδά έχουν περισσότερες επιφυλάξεις παρά ενθουσιασμό απέναντι σε αυτές τις νέες τεχνολογίες. Σε κάποιες πόλεις της Δύσης έχουν μάλιστα ήδη τεθεί σε ισχύ απαγορεύσεις της κυκλοφορίας των αυτόματων ρομπότ, ενώ πολίτες έχουν βγει στους δρόμους για να διαμαρτυρηθούν.
Στο Σικάγο, για παράδειγμα, πολίτες ζητούν να ανασταλεί η λειτουργία των ρομπότ σε όλη την πόλη, μέχρι να διεξαχθούν δοκιμές ασφαλείας και να οριστούν σαφείς κανόνες για τη χρήση τους. Μια λίστα με αυτά τα αιτήματα έχει ήδη συγκεντρώσει περίπου 4.400 υπογραφές. Τα παράπονα των πολιτών περιλαμβάνουν περιστατικά όπου οι άνθρωποι αναγκάζονται να βγουν στον δρόμο για να αποφύγουν τα μηχανήματα τα οποία κινούνται «απρόσεκτα» στο πεζοδρόμιο, αναφορές για συγκρούσεις ή τραυματισμούς και προβλήματα στην κυκλοφορία, σύμφωνα με το BBC.
Παρόμοιες ανησυχίες έχουν προκύψει και στο Γκλέντεϊλ της Καλιφόρνιας, όπου το τοπικό συμβούλιο εξετάζει το ενδεχόμενο προσωρινής απαγόρευσης της χρήσης των αυτόματων οχημάτων. Οι δημοτικοί σύμβουλοι ισχυρίζονται ότι τα ρομπότ εμφανίστηκαν «χωρίς προειδοποίηση» και ότι στην αρχή δεν γνώριζαν καν ποια εταιρεία τα προμήθευε. «Χρειαζόμαστε ένα κανονιστικό πλαίσιο, πρέπει να ορίσουμε κανόνες λειτουργίας, ασφάλειας, πρότυπα προσβασιμότητας, πιθανώς τέλη αδειοδότησης, λειτουργικά όρια σε περιοχές με μεγάλη κυκλοφορία πεζών και πρέπει να υπάρχει λογοδοσία από μεριάς των φορέων εκμετάλλευσης», δήλωσε στο BBC μέλος του συγκεκριμένου συμβουλίου.
Στο Ηνωμένο Βασίλειο, όπου σε αρκετές πόλεις τα «ρομπότ-ντελιβεράδες» λειτουργούν πιλοτικά, πολίτες πήραν σε ορισμένες περιπτώσεις την κατάσταση στα χέρια τους. Στην πόλη του Σέφιλντ, για παράδειγμα, έχουν γίνει αναφορές για βανδαλισμούς οχημάτων της διαδικτυακής πλατφόρμας delivery Uber Eats.
Συμβάλλουν στην κυκλοφοριακή αποσυμφόρηση και στη μείωση των εκπομπών άνθρακα, ωστόσο προβληματίζει η κατάργηση θέσεων εργασίας.
Η εταιρεία Starship Technologies, που προμηθεύει τέτοιου τύπου ρομπότ, ισχυρίζεται ότι είναι απολύτως ασφαλή και ότι οι αντιλήψεις γύρω από αυτά «πρέπει να αλλάξουν», σύμφωνα με το BBC. «Γνωρίζουμε ότι είναι μια νέα εμπειρία για πολλούς ανθρώπους το να μοιράζονται ένα πεζοδρόμιο με ένα ρομπότ. Ωστόσο, αυτά τα οχήματα είναι φιλικά, ευγενικά και έχουν προγραμματιστεί ώστε να είναι προσεκτικά. Εχουν ενσωματωθεί στην καθημερινή ζωή σε πολλές κοινότητες από τότε που ξεκινήσαμε στο Ηνωμένο Βασίλειο το 2018», υποστηρίζει ο διευθυντής ευρωπαϊκών επιχειρήσεων της εταιρείας, Ντάνι Πας.
Ζήτημα ασφάλειας
Το ζήτημα δεν είναι μόνο η ασφάλεια των πεζών. Το Ανεξάρτητο Συνδικάτο Εργαζομένων της Μεγάλης Βρετανίας (IWGB), του οποίου μέλη είναι και οι οδηγοί ντελίβερι, ανησυχεί για τον αντίκτυπο που μπορεί να έχουν αυτές οι τεχνολογίες στις θέσεις εργασίας, έχοντας ήδη εκφράσει τις ανησυχίες του στη βρετανική κυβέρνηση, υπογραμμίζει το BBC.
Εάν εξαπλώνονταν ακόμη περισσότερο, «ο αντίκτυπος στους ανθρώπους θα ήταν τεράστιος», υπογραμμίζει ο πρόεδρος του συνδικάτου, Αλεξ Μάρσαλ. «Ολόκληρες κοινότητες στο Λονδίνο θα υπέφεραν πραγματικά. Θα αγωνίζονταν για τη ζωή τους ενάντια σε αυτά τα άσκοπα ρομπότ», συμπληρώνει.
Παρότι η χρήση αυτόνομων ρομπότ παράδοσης εξακολουθεί να είναι περιορισμένη, αναλυτές εκτιμούν ότι αυτά πρόκειται να γνωρίσουν μεγάλη άνθηση. Μια έκθεση του 2025 από την εταιρεία ερευνών ψηφιακού μετασχηματισμού Transforma Insight κατέληξε μάλιστα στο συμπέρασμα ότι μέχρι το 2034 θα υπάρχουν 2,1 εκατ. ρομπότ σε λειτουργία σε όλο τον κόσμο. Ορισμένες χώρες, όπως η Νότια Κορέα και η Ιαπωνία, έχουν ήδη υιοθετήσει μια φιλελεύθερη προσέγγιση στη χρήση τους, χωρίς ιδιαίτερους κανονιστικούς περιορισμούς.
