ΕΒΙΑΝ. Την πρόθεσή του να έχει «γεμάτη σεβασμό, αλλά αποφασιστική» συζήτηση με τον Ντόναλντ Τραμπ εξέφρασε χθες ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν, μετά την άφιξή του στην πόλη του Εβιάν για να παραστεί στη σύνοδο των κρατών του G7 (Βρετανία, Γαλλία, Γερμανία, Ιαπωνία, Ιταλία Καναδάς και ΗΠΑ).
Χθες το πρωί ο Τραμπ απείλησε τη Γαλλία με δασμούς 100% στο γαλλικό κρασί, εφόσον το Παρίσι δεν καταργήσει τη φορολογία που επιβάλλει στις ψηφιακές υπηρεσίες. «Ο ψηφιακός φόρος αποτελεί κυριαρχικό μας δικαίωμα. Οι ΗΠΑ δεν είναι αυτές που θα αποφασίσουν για το ευρωπαϊκό και το γαλλικό δίκαιο», προειδοποίησε ο Γάλλος πρόεδρος σε μακροσκελή συνέντευξη που παραχώρησε χθες σε γαλλικό τηλεοπτικό δίκτυο. Σύμφωνα με τον Μακρόν, οι ΗΠΑ είναι ένας σύμμαχος ο οποίος «πίστεψε ότι θα μπορούσε να δώσει γρήγορο τέλος» στον πόλεμο στην Ουκρανία «προσφέροντας όπλα και πληροφορίες» στο Κίεβο, για να προσθέσει ότι ένας από τους κεντρικούς στόχους της συνόδου θα είναι η άσκηση μεγαλύτερης πίεσης στη Ρωσία. Η παρουσία του Τραμπ στη σύνοδο παρέμενε αμφίβολη μέχρι και την Κυριακή το βράδυ, με τον Μακρόν να φοβάται ότι η διήμερη σύνοδος θα κατέληγε σε φιάσκο χωρίς αμερικανική εκπροσώπηση. Η ανακοίνωση για επικείμενη συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν το βράδυ της Κυριακής και η άφιξη χθες το απόγευμα του προεδρικού αεροσκάφους των ΗΠΑ στη Γενεύη προκάλεσε σημαντική ανακούφιση στο Μέγαρο των Ηλυσίων, σύμφωνα με την εφημερίδα Le Monde.
Σιωπή για το κλίμα
Το Ιράν και το πρωτόκολλο κατάπαυσης του πυρός αναμενόταν να απασχολήσει κατά προτεραιότητα τις συζητήσεις στο Εβιάν. Την ίδια στιγμή, σε μια προσπάθεια να εξευμενίσουν τον απρόβλεπτο Αμερικανό πρόεδρο, οι διοργανωτές αποφάσισαν να μη θιγεί το θέμα της κλιματικής αλλαγής στη σύνοδο. Φοβούμενος παρ’ όλα αυτά ενδεχόμενη οργισμένη αντίδραση του Τραμπ σε κάποια διαφωνία, όπως είχε γίνει με την αιφνιδιαστική αποχώρηση του Αμερικανού προέδρου από τη σύνοδο του Ιουνίου 2025 στον Καναδά, ο Μακρόν φρόντισε να προσκαλέσει τον 80χρονο Τραμπ σε δείπνο στο ανάκτορο των Βερσαλλιών την Τετάρτη. Επίσημη αφορμή για το δείπνο στα διαμερίσματα του Βασιλιά Ηλιου, Λουδοβίκου ΙΔ΄, είναι η επέτειος 250 χρόνων από την ανακήρυξη ανεξαρτησίας των ΗΠΑ στις 4 Ιουλίου. Σε χθεσινό ανακοινωθέν του το Ελιζέ ανέφερε: «Το ανάκτορο των Βερσαλλιών υπήρξε επίκεντρο της γαλλοαμερικανικής φιλίας και τόπος υπογραφής του συμφώνου αναγνώρισης της αμερικανικής ανεξαρτησίας το 1783».
Η αβροφροσύνη του Γάλλου προέδρου υπήρξε τέτοια, που το Μέγαρο των Ηλυσίων ανέβαλε την έναρξη της συνόδου από την Κυριακή στη Δευτέρα προκειμένου ο Τραμπ να μπορέσει να παραστεί στη γιορτή γενεθλίων του στο προαύλιο του Λευκού Οίκου, με ζωντανούς αγώνες πολεμικών τεχνών.
Μετά την άφιξή του στη Γενεύη, ο Τραμπ είχε σύντομη συνάντηση με τον Μακρόν, προτού παραστεί στο δείπνο των αρχηγών κρατών του G7. Ο Μακρόν ήλπιζε, σύμφωνα με συμβούλους του, να επιστήσει την προσοχή του Τραμπ στον πόλεμο στην Ουκρανία. Από τη μεριά του ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι επρόκειτο να μεταβεί σήμερα το πρωί στο Εβιάν, σε μια προσπάθεια να εξασφαλίσει διά ζώσης συνάντηση με τον Τραμπ, ο οποίος αντιμετωπίζει με αδιαφορία τον πόλεμο τους τελευταίους μήνες.
Ο Γάλλος πρόεδρος προσκάλεσε τον Αμερικανό ομόλογό του σε δείπνο στο ανάκτορο των Βερσαλλιών.
Το Κίεβο και οι Ευρωπαίοι σύμμαχοί του επιδιώκουν να σβήσουν μια για πάντα τις μνήμες της συνόδου κορυφής Τραμπ – Πούτιν στο Ανκορατζ της Αλάσκας τον Αύγουστο του 2025 και την ατελέσφορη προσπάθεια του Αμερικανού προέδρου να υποχρεώσει την Ουκρανία σε συνθηκολόγηση. Την Κυριακή ο Ζελένσκι υπενθύμισε στους δυτικούς συμμάχους του ότι τα αποθέματα πυρομαχικών για το αμερικανικό αντιπυραυλικό σύστημα Patriot έχουν εξαντληθεί, με το Πεντάγωνο να έχει προωθήσει συστοιχίες Patriot σε χώρες της Μέσης Ανατολής για τον πόλεμο εναντίον του Ιράν.
Η στρατηγική Ζελένσκι
«Ο Ζελένσκι διαθέτει πλέον ισχυρό επιχείρημα απέναντι στον Τραμπ, ο οποίος απεχθάνεται ως γνωστόν τους losers (ηττηθέντες): η Ουκρανία επικρατεί στο πεδίο της μάχης και ο Ζελένσκι αποδεικνύει στον Τραμπ ότι το Κίεβο διαθέτει καλύτερο χαρτί από ό,τι όλοι νόμιζαν», λέει στη Le Monde ο αναλυτής του ινστιτούτου Eurasia Group, Ιαν Μπρέμερ. Τον Φεβρουάριο του 2025, ο Ουκρανός πρόεδρος είχε αντιμετωπισθεί με περιφρόνηση από τον Τραμπ και τον αντιπρόεδρο Τζέι Ντι Βανς κατά τη διάρκεια επίσκεψής του στον Λευκό Οίκο, με τον Αμερικανό πρόεδρο να του υπενθυμίζει ότι «δεν έχει καλό φύλλο». Την Κυριακή ο Ζελένσκι επικοινώνησε τηλεφωνικά με τον Τραμπ προκειμένου να του ευχηθεί για τα γενέθλιά του.
Οι ηγέτες του G7 ελπίζουν η σύνοδος να προσφέρει την ευκαιρία να ξεπερασθούν οι διχογνωμίες γύρω από τη στήριξη του ουκρανικού στρατού και τη λήξη του πολέμου. Στα παρασκήνια, Γερμανία, Γαλλία και Βρετανία εργάζονται για αναβίωση της ειρηνευτικής διαδικασίας, από την οποία η Ευρώπη βρισκόταν μέχρι τώρα αποκλεισμένη, θέτοντας πλέον τους δικούς τους όρους: άμεση κατάπαυση του πυρός και διατήρηση της παρούσας πρώτης γραμμής των μαχών ως βάση κάθε διαπραγμάτευσης.
Σε χθεσινές δηλώσεις τους ο Μακρόν και η πρόεδρος της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν υπενθύμισαν ότι κεντρικό θέμα της συνόδου είναι οι «παγκόσμιες οικονομικές ανισορροπίες», έμμεση αναφορά στον αθέμιτο κινεζικό εμπορικό ανταγωνισμό.
Τη σύνοδο θα παρακολουθήσουν και επιχειρηματίες, όπως ο επικεφαλής της εταιρείας τεχνητής νοημοσύνης OpenAI Σαμ Αλτμαν και ο Γάλλος ιδρυτής της Mistral AI, Αρτούρ Μενς.
