Ο Πάπας Λέων προχώρησε σήμερα σε μια ιστορική συγγνώμη για τον ρόλο της Αγίας Εδρας στη νομιμοποίηση της δουλείας, αλλά και για το γεγονός πως επί αιώνες δεν υπήρξε σαφής καταδίκη.
Οπως είπε ο Ποντίφικας, η στάση αυτή του Βατικανού αποτελεί «πληγή στη χριστιανική συλλογική μνήμη».
Ο πρώτος γεννημένος στις ΗΠΑ πάπας –η οικογενειακή ιστορία του οποίου περιλαμβάνει τόσο σκλάβους όσο και ιδιοκτήτες σκλάβων– εξέφρασε τη συγγνώμη του στην πρώτη του εγκύκλιο «Magnifica Humanitas» (Υπέροχη Ανθρωπότητα), η οποία δημοσιεύθηκε τη Δευτέρα.
«Είναι αδύνατο να μη νιώθουμε βαθιά θλίψη όταν συλλογιζόμαστε τα τεράστια βάσανα και την ταπείνωση που υπέστησαν τόσο πολλοί, σε πλήρη αντίθεση με την αμέτρητη αξιοπρέπειά τους ως ατόμων που αγαπά απεριόριστα ο Κύριος», έγραψε ο Λέων. «Για αυτό, στο όνομα της Εκκλησίας, ζητώ ειλικρινά συγχώρεση».
Το ριζοσπαστικό μανιφέστο αφορά τη διαφύλαξη της ανθρωπιάς σε μια εποχή αυξανόμενης εξάρτησης από την τεχνητή νοημοσύνη. Ο Λέων έκανε αναφορά στο διατλαντικό δουλεμπόριο, συνδέοντάς το με αυτό που ονόμασε νέες μορφές δουλείας και αποικιοκρατίας που τροφοδοτεί η ψηφιακή επανάσταση, όπως η ανεξέλεγκτη εργασία που απαιτείται για την προμήθεια σπάνιων ορυκτών τα οποία χρειάζονται για τα τσιπ τεχνητής νοημοσύνης.
Το Βατικανό διαχρονικά επέμενε πως πάντα υπερασπιζόταν την αξιοπρέπεια όλων των ανθρώπων ως παιδιών του Θεού. Ωστόσο, μια σειρά οδηγιών του Βατικανού του 15ου αιώνα εξουσιοδότησε τους Πορτογάλους ηγέτες να κατακτήσουν την Αφρική και την Αμερική και να υποδουλώσουν τους μη χριστιανούς.
Το 1452, για παράδειγμα, ο Πάπας Νικόλαος Ε΄ εξέδωσε την παπική βούλα Dum Diversas, η οποία έδινε στον Πορτογάλο βασιλιά και στους διαδόχους του το δικαίωμα «να εισβάλλουν, να κατακτούν, να πολεμούν και να υποτάσσουν» και να καταλαμβάνουν όλες τις περιουσίες –συμπεριλαμβανομένης της γης– των απανταχού «Σαρακηνών, ειδωλολατρών, απίστων και εχθρών στο όνομα του Χριστού».
«Φρένο» στην ΑΙ
Παράλληλα, στην εγκύκλιό του, ο Πάπας καλεί τις κυβερνήσεις να επιβραδύνουν την ανάπτυξη ΑΙ συστημάτων, προειδοποιώντας ότι τα συστήματα αυτά διαδίδουν παραπληροφόρηση, ευνοούν τις συγκρούσεις και κινδυνεύουν να οδηγήσουν τον κόσμο σε έναν ατέρμονο πόλεμο.
Ο επικεφαλής της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας απηύθυνε έκκληση να μην παραμείνει η κυριαρχία των δεδομένων τεχνητής νοημοσύνης αποκλειστικά σε ιδιωτικά χέρια, ζητώντας «ισχυρά νομικά πλαίσια, ανεξάρτητη εποπτεία, ενημερωμένους χρήστες και ένα πολιτικό σύστημα που δεν αποποιείται την ευθύνη του».
«Τα τελευταία 60 χρόνια σημαδεύτηκαν από συγκρούσεις συνταρακτικής ωμότητας, οι οποίες συχνά έπλητταν τον άμαχο πληθυσμό σε μαζική κλίμακα», δήλωσε ο Πάπας Λέων στο αγγλόφωνο κείμενο.
«Η ανθρωπότητα διολισθαίνει προς μια βίαιη κουλτούρα εξουσίας, όπου η ειρήνη δεν εμφανίζεται πλέον ως ευθύνη που πρέπει να αναληφθεί, αλλά ως ένα εύθραυστο διάστημα ανάμεσα στις συγκρούσεις», είπε.
«Το δόγμα του “δίκαιου πολέμου”, το οποίο έχει χρησιμοποιηθεί κατά κόρον για να δικαιολογήσει κάθε είδους πόλεμο, είναι πλέον παρωχημένο», γράφει ο Λέων.
«Η χρήση βίας και όπλων αντανακλά μια συναισθηματική ένδεια που έχει πάντα καταστροφικές συνέπειες για τον άμαχο πληθυσμό».
«Δεν μπορούμε να αποκλείσουμε την πιθανότητα ορισμένοι ηγέτες να θεωρούν τις ένοπλες συγκρούσεις ως έναν αποτελεσματικό τρόπο απόσπασης της προσοχής από τα εσωτερικά προβλήματα και ως ένα κυνικό εργαλείο για τη διαχείριση των δυσκολιών», δήλωσε.
Πηγή: Associated Press, Reuters
