Η συνταγή της Βενεζουέλας άρεσε τόσο πολύ στην κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ που προσπαθεί να την επαναλάβει σε κάθε διεθνή κρίση που αντιμετωπίζει. Το επιχείρησε στο Ιράν, ελπίζοντας ότι ο ιρανικός λαός θα ανατρέψει το θεοκρατικό καθεστώς, αλλά δεν της βγήκε, όπως προκύπτει από την παρατεταμένη σύγκρουση στην οποία ενεπλάκη. Τώρα δοκιμάζει την τύχη της στην Κούβα, παρά τις προειδοποιήσεις ότι ούτε εκεί είναι αντίστοιχες οι συνθήκες, ίσως ακριβώς για να ισοφαρίσει την αίσθηση της «ταπείνωσης» από το Ιράν, όπως τη χαρακτήρισε πρόσφατα ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς.
Η απαγγελία κατηγοριών από τις αμερικανικές αρχές για τέσσερις δολοφονίες εις βάρος του 94χρονου Ραούλ Κάστρο, ο οποίος κατηγορείται ότι διέταξε την κατάρριψη δύο μικρών αεροσκαφών που ανήκαν σε εξόριστους Κουβανούς, θυμίζει έντονα την περίπτωση του Νικολάς Μαδούρο. Υπενθυμίζεται πως ο απαχθείς από τις ΗΠΑ πρόεδρος της Βενεζουέλας αντιμετωπίζει κατηγορίες για διακίνηση ναρκωτικών στη χώρα.
Η πολιορκία
Η χρονική συγκυρία, επίσης, έχει ομοιότητες με τη Βενεζουέλα. Επί πολλές εβδομάδες η Ουάσιγκτον μπλοκάρει την τροφοδοσία της χώρας με πετρέλαιο, τη στιγμή που οι ελλείψεις σε καύσιμα έχουν οδηγήσει την Κούβα πολύ κοντά σε ανθρωπιστική κρίση, ενώ το αμερικανικό αεροπλανοφόρο «Νίμιτς» –το παλαιότερο του αμερικανικού στόλου, κατασκευασμένο το 1975 και προορισμένο να παροπλιστεί φέτος– έχει καταπλεύσει στην Καραϊβική. Ο διευθυντής της CIA Τζον Ράτκλιφ ταξίδεψε την περασμένη εβδομάδα στο νησί προσφέροντας σε Κουβανούς αξιωματούχους μία ευκαιρία συνεργασίας υπό τον όρο ότι θα προβούν σε «θεμελιώδεις αλλαγές», δηλαδή ότι θα σταματήσει η Κούβα να αποτελεί ασφαλές καταφύγιο για εχθρούς της Ουάσιγκτον, ήτοι τη Ρωσία και την Κίνα. Οπως έγραψε πρόσφατα η ιστοσελίδα Axios, οι ΗΠΑ ανησυχούν ότι το κουβανικό πρόγραμμα παραγωγής drones που υποστηρίζεται από τη Ρωσία και το Ιράν, θα μπορούσε να αποτελέσει απειλή για τη ναυτική βάση στο Γκουαντάναμο. Πρόκειται εξάλλου για προσωπικό στοίχημα του υπουργού Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο, ισπανόφωνου γόνου οικογένειας Κουβανών εξορίστων στη Φλόριντα, ο οποίος κερδίζει εσχάτως πόντους στη μάχη διαδοχής του Τραμπ. Ο Αμερικανός πρόεδρος θα ήθελε να λύσει μια βεντέτα με την Κούβα που χρονολογείται από την αποτυχημένη εισβολή στρατολογημένων από τη CIA Κουβανών αντικαθεστωτικών στον Κόλπο των Χοίρων το 1961 και να γραφτεί στα βιβλία Ιστορίας.
Ανησυχία για τα drones – Σύμφωνα με την ιστοσελίδα Axios, οι ΗΠΑ ανησυχούν ότι το κουβανικό πρόγραμμα παραγωγής drones που υποστηρίζεται από τη Ρωσία και το Ιράν, θα μπορούσε να αποτελέσει απειλή για τη ναυτική βάση στο Γκουαντάναμο.
Χωρίς «Ντέλσι»
Η Κούβα, ωστόσο, δεν είναι Βενεζουέλα, συμφωνούν οι διεθνείς αναλυτές. Το βασικότερο πρόβλημα είναι ότι δεν υπάρχει οργανωμένη αντιπολίτευση, όπως στη Βενεζουέλα, ενώ δεν έχει βρεθεί προς το παρόν το κουβανικό ισοδύναμο της «Ντέλσι Ροντρίγκες», ο Κουβανός αξιωματούχος δηλαδή που θα εμφανιστεί πρόθυμος να συνεργαστεί με τις ΗΠΑ και θα γίνει το πρόσωπο της καθεστωτικής αλλαγής. Το γεγονός ότι ο Ράτκλιφ συναντήθηκε με τον εγγονό του Ραούλ Κάστρο, τον επονομαζόμενο «Ραουλίτο», δημιούργησε υπόνοιες ότι ίσως να είναι εκείνος «η Ντέλσι στην Αβάνα». Παρά την αγάπη του, όμως, για δυτικές απολαύσεις, όπως τα γρήγορα αυτοκίνητα, τα σκάφη και το κλάμπινγκ, ο 41χρονος εγγονός του Ραούλ υπήρξε ανέκαθεν η σκιά του αδελφού του, ιστορικού ηγέτη της Κούβας Φιντέλ. Σωματοφύλακάς του που του ψιθύριζε στο αυτί όποιο όνομα ξεχνούσε, δύσκολα μπορεί να αναλάβει να «προδώσει» τον παππού του. «Δεν είναι καν κομμουνιστής», λένε όσοι τον γνωρίζουν καλά. «Είναι κουλ». Γεννημένος με ένα έκτο δάχτυλο, έχει εξασφαλίσει το παρατσούκλι «ο κάβουρας» και μόνο τώρα αποφάσισε να απογαλακτιστεί από την οικογένεια και να γίνει δίαυλος επικοινωνίας του καθεστώτος με τις ΗΠΑ.
Ούτε ο 94χρονος Κάστρο πρόκειται να παραδοθεί αμαχητί στις αμερικανικές αρχές. «Θα προτιμήσει να σκοτωθεί», ανέφερε ο Χόρχε Καστανιέδα, πρώην υπουργός Εξωτερικών του Μεξικού και συγγραφέας βιβλίου για τον Αργεντινό επαναστάτη Ερνέστο Τσε Γκεβάρα στη Wall Street Journal (WSJ). Η τελευταία φορά που εθεάθη δημοσίως ήταν στις συγκεντρώσεις της Εργατικής Πρωτομαγιάς στην Αβάνα, περικυκλωμένος από δεκάδες χιλιάδες ανθρώπους. Η προσφυγή των ΗΠΑ πιθανότατα θα συσπειρώσει το καθεστώς γύρω του, ειδικά τον στρατό, τον οποίο ελέγχει πλήρως. «Είναι ο δικός του στρατός. Εκείνος τον δημιούργησε και είναι ο μοναδικός στρατηγός με τέσσερα αστέρια», ανέφερε επίσης στη WSJ ο Μπράιν Κάτελ, πρώην αναλυτής της CIA που έχει γράψει τη βιογραφία των Ραούλ και Φιντέλ Κάστρο.
Σενάρια συναλλαγής
Παρά τις διακηρύξεις Μόσχας και Πεκίνου ότι θα σταθούν στο πλευρό της Αβάνας θεωρείται απίθανο, όπως συνέβη και στη Βενεζουέλα, να διακινδυνεύσουν μια απευθείας εμπλοκή με τις ΗΠΑ για τα μάτια της Κούβας, με δεδομένο ότι έχουν σοβαρότερα προβλήματα αυτήν τη στιγμή, η Ρωσία την Ουκρανία και η Κίνα την Ταϊβάν. Ενα από τα πιο ευφάνταστα σενάρια διατύπωσε ο Χαβιέ Βιντάλ-Φολτς στην ισπανική El Pais, ότι «ίσως δεν χρειαστεί η κατάληψη της νήσου, όπως είχε κάνει ο Ρέιγκαν με τη Γρενάδα. Ισως θα αρκούσε να παραιτηθεί οριστικά η Αμερική από την ανεξαρτησία της Ταϊβάν και να δεχθεί η Κίνα μια λύση α λα Ντέλσι Ροντρίγκες στην Κούβα».
