Με ένα κλικ, οι Ευρωπαίοι πολίτες θα μπορούν στο μέλλον να κλείνουν ένα ολόκληρο ταξίδι – ακόμη και διασυνοριακό – από μία και μόνο πλατφόρμα, με ένα ενιαίο εισιτήριο και πλήρη δικαιώματα επιβάτη σε όλη τη διαδρομή. Πρόκειται για νέα πρωτοβουλία, που παρουσίασε σήμερα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, φιλοδοξώντας να βάλει τέλος στο χάος των διαφορετικών συστημάτων κρατήσεων στα τρένα της Ευρώπης.
Το νέο «πακέτο» μέτρων θεωρείται «game changer» για τις μετακινήσεις στην Ευρώπη όπως είπε χαρακτηριστικά ο επίτροπος Μεταφορών και Τουρισμού, Απόστολος Τζιτζικώστας, καθώς υπόσχεται να κάνει τα σιδηροδρομικά ταξίδια πιο απλά, διαφανή και πιο φιλικά προς τον επιβάτη.
Σήμερα, η κράτηση ενός ταξιδιού με πολλαπλές ανταποκρίσεις και διαφορετικές εταιρείες παραμένει για πολλούς Ευρωπαίους μια απογοητευτική εμπειρία.
Ο ταξιδιώτης συχνά χρειάζεται να μπαίνει σε διαφορετικές ιστοσελίδες, να αγοράζει ξεχωριστά εισιτήρια και να αναλαμβάνει μόνος του το ρίσκο σε περίπτωση καθυστέρησης ή χαμένης ανταπόκρισης.
«Η πρόσβαση στα σιδηροδρομικά εισιτήρια είναι υπερβολικά περίπλοκη σήμερα», παραδέχθηκε ο κ. Τζιτζικώστας, σημειώνοντας ότι το νέο σύστημα στοχεύει ακριβώς στο να «απλοποιήσει τη ζωή των επιβατών».
Τι αλλάζει
Η βασική αλλαγή είναι ότι οι μεγάλες εθνικές πλατφόρμες κρατήσεων — όπως η SNCF στη Γαλλία, η Deutsche Bahn στη Γερμανία ή η Trenitalia στην Ιταλία — θα υποχρεώνονται να εμφανίζουν και δρομολόγια ανταγωνιστικών εταιρειών, εφόσον αυτές το ζητούν.
Παράλληλα, ανεξάρτητες πλατφόρμες κρατήσεων θα αποκτήσουν ευκολότερη πρόσβαση στα δεδομένα των σιδηροδρομικών εταιρειών, ώστε να μπορούν να πωλούν συνδυαστικά εισιτήρια από διαφορετικούς παρόχους.
Ουσιαστικά, ο επιβάτης θα μπορεί να αναζητά, να συγκρίνει και να αγοράζει ένα ταξίδι από διαφορετικές εταιρείες σε μία μόνο συναλλαγή και από την πλατφόρμα της επιλογής του.
«Οι επιβάτες δεν θα χρειάζεται πλέον να περιηγούνται σε πολλαπλές ιστοσελίδες ή να ανησυχούν αν τα εισιτήριά τους είναι συμβατά μεταξύ τους», τόνισε ο επίτροπος. «Ένα ταξίδι, ένα εισιτήριο, πλήρη δικαιώματα. Αυτή είναι η κατεύθυνση στην οποία κινούμαστε».
Πλήρης προστασία σε καθυστερήσεις και χαμένες ανταποκρίσεις
Το δεύτερο στοιχείο της μεταρρύθμισης αφορά τα δικαιώματα των επιβατών. Μέχρι σήμερα, εάν κάποιος είχε αγοράσει διαφορετικά εισιτήρια από διαφορετικές εταιρείες και έχανε ανταπόκριση λόγω καθυστέρησης, συχνά έμενε ακάλυπτος.
Με το νέο σύστημα, όταν το ταξίδι αγοράζεται ως ενιαίο εισιτήριο, οι επιβάτες θα καλύπτονται πλήρως σε όλη τη διαδρομή. Αυτό σημαίνει δικαίωμα σε βοήθεια, αποζημίωση, επιστροφή χρημάτων ή επαναδρομολόγηση σε περίπτωση προβλήματος.
«Αν το πρώτο τρένο καθυστερήσει και χαθεί η ανταπόκριση, οι επιβάτες πρέπει να προστατεύονται πλήρως», υπογράμμισε ο κ. Τζιτζικώστας. «Δεν μιλάμε μόνο για ευκολία, αλλά και για εμπιστοσύνη».
Οι νέοι κανόνες προβλέπουν επίσης ελάχιστους χρόνους ανταπόκρισης ώστε οι συνδέσεις να θεωρούνται αξιόπιστες όταν πωλούνται ως ενιαίο ταξίδι.
Πότε θα εφαρμοστεί
Βάσει τη σχετικών διαδικασιών, η πρόταση της Κομισιόν θα πρέπει πρώτα να εγκριθεί από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο της Ε.Ε. Ωστόσο, η Επιτροπή θέλει η εφαρμογή να προχωρήσει γρήγορα.
Σύμφωνα με τον επίτροπο, οι νέοι κανόνες θα τεθούν σε ισχύ 12 μήνες μετά την οριστική υιοθέτησή τους, διάστημα μέσα στο οποίο οι εταιρείες θα πρέπει να προσαρμόσουν τις ιστοσελίδες και τις πλατφόρμες τους.
«Θέλω αυτό να γίνει πραγματικότητα μέσα στα επόμενα ένα ή δύο χρόνια», είπε χαρακτηριστικά ο κ. Τζιτζικώστας, εκφράζοντας την πεποίθηση ότι «πριν από το τέλος της θητείας αυτής της Επιτροπής θα έχουμε μπει σε μια νέα εποχή για τους ευρωπαϊκούς σιδηροδρόμους».
Πιο φθηνά εισιτήρια και περισσότερος ανταγωνισμός
Η Κομισιόν θεωρεί ότι η αυξημένη διαφάνεια θα ενισχύσει και τον ανταγωνισμό μεταξύ των εταιρειών, κάτι που ενδέχεται να οδηγήσει ακόμη και σε χαμηλότερες τιμές εισιτηρίων.
«Η διαφάνεια φέρνει ανταγωνισμό και ο ανταγωνισμός ωφελεί τους επιβάτες», δήλωσε ο επίτροπος, σημειώνοντας ότι η δυνατότητα εύκολης σύγκρισης τιμών θα πιέσει τις εταιρείες να προσφέρουν πιο ελκυστικές υπηρεσίες.
Οι Βρυξέλλες εκτιμούν, μάλιστα, ότι το νέο σύστημα μπορεί να οδηγήσει σε αύξηση περίπου 5% στα σιδηροδρομικά ταξίδια τα επόμενα χρόνια, ενισχύοντας ταυτόχρονα τη βιώσιμη κινητικότητα και τους κλιματικούς στόχους της ΕΕ.
Το σχέδιο δεν περιορίζεται μόνο στα τρένα. Η φιλοδοξία της Επιτροπής είναι σταδιακά να δημιουργηθεί ένα πραγματικά ολοκληρωμένο ευρωπαϊκό σύστημα μεταφορών, όπου ο επιβάτης θα μπορεί να συνδυάζει τρένα, λεωφορεία και αεροπορικές πτήσεις σε μία ενιαία κράτηση.
«Η ελευθερία μετακίνησης είναι ένα από τα μεγαλύτερα επιτεύγματα της Ευρώπης», δήλωσε ο κ. Τζιτζικώστας. «Αλλά η ελευθερία μετακίνησης πρέπει να είναι και εύκολη στην καθημερινή ζωή. Αυτό είναι το μέλλον».
