ΒΡΥΞΕΛΛΕΣ – ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΗ. Στο άτυπο Συμβούλιο υπουργών Εξωτερικών της Ευρωπαϊκής Eνωσης στις 27 και 28 Μαΐου στην Κύπρο παραπέμπεται πλέον η ουσιαστική συζήτηση για το εάν και με ποιον τρόπο το «μπλοκ» των 27 κρατών-μελών θα μπορούσε να ανοίξει δίαυλο επικοινωνίας με τη Ρωσία για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία και την ευρωπαϊκή αρχιτεκτονική ασφαλείας.
Χθες, η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Κάγια Κάλας επιβεβαίωσε ότι πριν υπάρξει οποιαδήποτε επαφή με τη Ρωσία, οι «27» πρέπει πρώτα να συμφωνήσουν «τι ακριβώς θέλουν να συζητήσουν με τους Ρώσους» και ποιες θα είναι οι ευρωπαϊκές «κόκκινες γραμμές». Oπως ανέφερε, έχει ήδη παρουσιάσει στα κράτη-μέλη «λίστα αιτημάτων και παραχωρήσεων», που θα πρέπει να αναμένονται από τη ρωσική πλευρά.
Απορρίφθηκε η πρόταση του Πούτιν να αναλάβει ο πρώην καγκελάριος της Γερμανίας Γκέρχαρντ Σρέντερ ρόλο διαμεσολαβητή.
Μετά το τέλος της συνεδρίασης των υπουργών Εξωτερικών στις Βρυξέλλες, η Ευρωπαία αξιωματούχος σημείωσε επίσης ότι η Ε.Ε. εργάζεται ήδη για το πλαίσιο εγγυήσεων ασφαλείας σε περίπτωση εκεχειρίας, αλλά και για νέα μέτρα «που θα περιορίσουν τις πηγές εσόδων του Κρεμλίνου». Παράλληλα εκτίμησε ότι ο Βλαντιμίρ Πούτιν βρίσκεται «σε πιο αδύναμη θέση από ποτέ», κάνοντας λόγο για μεγάλες ρωσικές απώλειες στο πεδίο της μάχης και αυξανόμενη δυσαρέσκεια στο εσωτερικό της Ρωσίας. Παρ’ όλα αυτά ξεκαθάρισε ότι «δεν βρισκόμαστε ακόμη στο σημείο όπου η Ρωσία διαπραγματεύεται πραγματικά καλή τη πίστει».
Το θέμα έχει αποκτήσει δυναμική μετά και τις πρόσφατες δηλώσεις του προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα, ο οποίος ανέφερε το περασμένο Σάββατο ότι «την κατάλληλη στιγμή» οι Ευρωπαίοι θα χρειαστεί να συζητήσουν με τη Μόσχα ζητήματα κοινής ασφάλειας. Σύμφωνα με ευρωπαϊκές διπλωματικές πηγές, η συζήτηση ξεκίνησε ύστερα από σχετικό αίτημα του Ουκρανού προέδρου, κατά την άτυπη σύνοδο στην Κύπρο, στα τέλη Απριλίου.
Διευκρινίσεις
Ερωτηθείς σχετικά από την «Κ» ο Κύπριος υπουργός Εξωτερικών Κωνσταντίνος Κόμπος εξήγησε, πάντως, ότι χθες δεν συζητήθηκε επαρκώς το εν λόγω θέμα και ότι πρόκειται, κυρίως, για ζήτημα «ευρύτερης μεθοδολογίας». Οπως σημείωσε, το βασικό ερώτημα είναι «ποια θα είναι η θέση της Ενωσης, αν δηλαδή θα είναι υπό μορφήν κάποιου μεσολαβητή ή αν θα είναι μέρος σε όλη αυτή τη διαδικασία». Πρόσθεσε ακόμη ότι υπάρχουν «πολλά ζητήματα που πρέπει να διευκρινιστούν» και ότι αυτή τη στιγμή η Ε.Ε. δεν διαθέτει ακόμη κοινή θέση ώστε να δώσει «ενιαία απάντηση προς τα έξω».
Τόσο ο κ. Κόμπος όσο νωρίτερα και η κ. Κάλας ανέφεραν ότι έχει απορριφθεί η πρόταση του Πούτιν να αναλάβει ο πρώην καγκελάριος της Γερμανίας Γκέρχαρντ Σρέντερ ρόλο διαμεσολαβητή μεταξύ Ε.Ε., Ουκρανίας και Ρωσίας. Η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας τόνισε, μάλιστα, πως «δεν θα ήταν πολύ σοφό να δώσουμε στη Ρωσία το δικαίωμα να διορίσει διαπραγματευτή εκ μέρους μας». Υπενθύμισε επίσης ότι ο Σρέντερ υπήρξε «υψηλόβαθμος λομπίστας ρωσικών κρατικών εταιρειών».
Ηδη, πάντως, στις Βρυξέλλες ακούγονται ονόματα πιθανών προσώπων που θα μπορούσαν να διαδραματίσουν ρόλο σε μια μελλοντική διαδικασία επαφών με τη Μόσχα, μεταξύ των οποίων ο Φινλανδός πρόεδρος Αλεξάντερ Στουμπ και ο Γερμανός ομόλογός του Φρανκ Βάλτερ Σταϊνμάγερ. Σε ένα πρώτο δείγμα διάθεσης να αναλάβει αυτόν τον κρίσιμο ρόλο, ο Αλεξάντερ Στουμπ μιλώντας χθες στην ιταλική Corriere della Sera ανέφερε ότι έχει φθάσει η ώρα οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να έρθουν σε άμεση επαφή με τη Μόσχα, καθώς η πολιτική των ΗΠΑ απέναντι στη Ρωσία και την Ουκρανία δεν είναι πλέον σύμφωνη με τα συμφέροντα της Ευρώπης.
Κοινή στρατηγική
Ευρωπαίοι διπλωμάτες με τους οποίους συνομίλησε η «Κ» επιμένουν, πάντως, ότι η προτεραιότητα αυτή τη στιγμή δεν είναι τα πρόσωπα, αλλά η διαμόρφωση κοινής ευρωπαϊκής στρατηγικής απέναντι στη Μόσχα.
Ο Γάλλος πρόεδρος ήταν εκείνος που πρώτος πρότεινε την ανάγκη επανέναρξης του διαλόγου της Ε.Ε. με τον Πούτιν τον περασμένο Δεκέμβριο, κυρίως για το ζήτημα των μελλοντικών εγγυήσεων ασφαλείας για την Ουκρανία, αλλά και τη συμμετοχή της Ενωσης στη συζήτηση για την αρχιτεκτονική ασφαλείας στην Ευρώπη μετά τον τερματισμό του πολέμου.
