Αντιφατικά μηνύματα έστελναν χθες οι κυβερνήσεις των ΗΠΑ και του Ιράν, ενισχύοντας τους φόβους για υποτροπή του πολέμου μετά τη λήξη της δεκαπενθήμερης εκεχειρίας, χαράματα Τετάρτης, ενώ ο δεύτερος γύρος των διαπραγματεύσεων στο Ισλαμαμπάντ, που είχε προγραμματιστεί για σήμερα, κινδύνευε να τιναχτεί στον αέρα προτού καν ξεκινήσει, ύστερα από την κατάληψη ιρανικού εμπορικού σκάφους από τους Αμερικανούς έξω από τα Στενά του Ορμούζ. Την Κυριακή ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε ότι η αμερικανική αντιπροσωπεία επρόκειτο να ταξιδέψει στην πρωτεύουσα του Πακιστάν το βράδυ της Δευτέρας, με αποστολή να συζητήσει με τους Ιρανούς «μια πολύ καλή συμφωνία». Δεν παρέλειψε, όμως, να επαναλάβει τις προηγούμενες απειλές του, ότι αν δεν επιτευχθεί συμφωνία, οι ΗΠΑ «θα καταστρέψουν κάθε εργοστάσιο παραγωγής ηλεκτρισμού και κάθε γέφυρα» της χώρας.
Μιλώντας στο ABC, ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε ότι επικεφαλής της αντιπροσωπείας θα ήταν ο γαμπρός του, Τζάρεντ Κούσνερ, και ο ειδικός απεσταλμένος του Λευκού Οίκου Στιβ Γουίτκοφ. Οσο για τον αντιπρόεδρο Τζέι Ντι Βανς, ο οποίος ηγούνταν της αμερικανικής αποστολής στις προηγούμενες συνομιλίες στο Ισλαμαμπάντ, ανέφερε ότι δεν θα ταξιδέψει αυτή τη φορά «για λόγους ασφαλείας και μόνο». Η δήλωσή του προκάλεσε έκπληξη, καθώς θεωρούνταν δεδομένο ότι οι Ιρανοί δεν θα προσέρχονταν σε διαπραγματεύσεις αν δεν ήταν παρών ο Βανς, γιατί δεν εμπιστεύονται τους Κούσνερ και Γουίτκοφ, θεωρώντας ότι τους εξαπάτησαν δύο φορές, τον Ιούνιο του 2025 και τον Φεβρουάριο του 2026. Και στις δύο περιπτώσεις οι Ιρανοί διαπραγματεύονταν εντατικά με τους δύο αξιωματούχους, ενώ το Πεντάγωνο ετοίμαζε, σε συνεργασία με το Ισραήλ, πόλεμο εναντίον της χώρας τους.
Λίγο αργότερα, όμως, αξιωματούχος του Λευκού Οίκου γνωστοποίησε στον Τύπο ότι ο Τζέι Ντι Βανς θα ηγούνταν, τελικά, της αμερικανικής αντιπροσωπείας στο Ισλαμαμπάντ, δημιουργώντας ελπίδες για πιθανή προσέγγιση. Ωστόσο, η ατμόσφαιρα ηλεκτρίστηκε όταν έγινε γνωστό ότι αμερικανικό αντιτορπιλικό άνοιξε πυρ εναντίον του ιρανικού φορτηγού πλοίου «Tousca», το οποίο ερχόταν από την Κίνα και κατευθυνόταν προς το ιρανικό λιμάνι Μπαντάρ Αμπάς, αγνοώντας τα προειδοποιητικά μηνύματα των Αμερικανών. Τα πυρά προκάλεσαν καταστροφές στο μηχανοστάσιο και λίγο αργότερα πεζοναύτες που μεταφέρθηκαν από ελικόπτερο κατέλαβαν το πλοίο. Οι τελευταίες πληροφορίες έλεγαν ότι το πλοίο ενδέχεται να μεταφερθεί στο Ομάν.
Στον «αέρα» ο δεύτερος γύρος των διαπραγματεύσεων μετά την κατάληψη ιρανικού πλοίου από τους Αμερικανούς – Την άρση του ναυτικού αποκλεισμού από τις ΗΠΑ θέτει ως προϋπόθεση το Ιράν.
Ηταν η πρώτη φορά από την έναρξη του ναυτικού αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών που οι Αμερικανοί άνοιξαν πυρ και αιχμαλώτισαν ιρανικών συμφερόντων πλοίο. Εκπρόσωπος του ιρανικού στρατού χαρακτήρισε το συμβάν πράξη «ένοπλης πειρατείας» και προειδοποίησε ότι θα υπάρξουν αντίποινα. Την «αναχαίτιση διά της βίας» ιρανικού πλοίου καταδίκασε εκπρόσωπος του κινεζικού υπουργείου Εξωτερικών, καλώντας τις εμπόλεμες πλευρές «να δημιουργήσουν τις κατάλληλες προϋποθέσεις προκειμένου να αποκατασταθεί η ανεμπόδιστη διέλευση μέσω των Στενών». Ιρανικές πηγές διεμήνυαν ότι η χώρα τους δεν επρόκειτο να στείλει αντιπροσωπεία στο Ισλαμαμπάντ, καθώς υποψιάζονταν ότι οι προγραμματισμένες συνομιλίες θα λειτουργούσαν ως προπέτασμα καπνού για έναν προαποφασισμένο νέο γύρο αμερικανικών και ισραηλινών επιθέσεων.
Χθες το πρωί ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαΐλ Μπαγκαεΐ, δήλωσε ότι η Ουάσιγκτον απέδειξε ότι «δεν είναι σοβαρή» ως προς την προώθηση της διπλωματικής διαδικασίας και ότι η Τεχεράνη δεν είχε αποφασίσει να στείλει αντιπροσωπεία στην πακιστανική πρωτεύουσα, αν και δεν απέκλεισε να συμβεί κάτι τέτοιο. Σημειώνεται ότι και πριν από τον προηγούμενο γύρο των διαπραγματεύσεων, το Ιράν εμφανιζόταν έτοιμο να σαμποτάρει τις συνομιλίες μέχρι την τελευταία στιγμή, προτού στείλει τελικά αντιπροσωπεία με επικεφαλής τον πρόεδρο της Βουλής Μοχάμαντ Μπαγκέρ Καλιμπάφ και τον υπουργό Εξωτερικών Αμπάς Αραγκτσί.
Περισσότερο δεκτικός στην προοπτική των νέων διαπραγματεύσεων εμφανίστηκε χθες το απόγευμα ο Ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν, ο οποίος δήλωσε μεν ότι η χώρα του οφείλει να αντιταχθεί σθεναρά «στην αδικία και στις υπερβολικές απαιτήσεις» (των Αμερικανών), έσπευσε όμως να προσθέσει ότι η συνέχιση του πολέμου «δεν θα ωφελήσει κανέναν». Aξιωματούχος ασφαλείας του Πακιστάν ανέφερε ότι ο αρχηγός των ενόπλων δυνάμεων της χώρας, στρατάρχης Ασίμ Μουνίρ, ο οποίος έχει αναλάβει τον κύριο ρόλο στη μεσολάβηση, είπε στον Ντόναλντ Τραμπ ότι η συνέχιση του αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών απειλούσε να ναρκοθετήσει τις διαπραγματεύσεις και ο Αμερικανός πρόεδρος απάντησε ότι θα εξετάσει σοβαρά τη συμβουλή του. Αργότερα, ανώτερος αξιωματούχος του Ιράν δήλωσε στο Reuters ότι η κυβέρνησή του βλέπει θετικά την προοπτική να συμμετάσχει στις διαβουλεύσεις, αλλά θέτει ως προϋπόθεση την αναστολή του ναυτικού αποκλεισμού από τις ΗΠΑ.
Ενταση και στον Λίβανο
Επί ξυρού ακμής βρισκόταν χθες και η άλλη εκεχειρία, στον παράπλευρο πόλεμο που διεξάγει το Ισραήλ εναντίον της Χεζμπολάχ. Το Σαββατοκύριακο, ο ισραηλινός στρατός συνέχισε την κατεδάφιση σπιτιών στον νότιο Λίβανο και αναγνώρισε ότι σχεδιάζει να χαράξει μια «Κίτρινη Γραμμή» που θα οριοθετεί μια «ζώνη ασφαλείας», κατά το πρότυπο της Γάζας. Από την πλευρά του, ο πρόεδρος του Λιβάνου Ζοζέφ Αούν όρισε αντιπροσωπεία με επικεφαλής τον διπλωμάτη Σιμόν Καράμ για ένα νέο γύρο διαπραγματεύσεων με το Ισραήλ. «Ουδείς πρόκειται να πλαισιώσει ή να αντικαταστήσει τον Λίβανο σε αυτή τη διαπραγμάτευση», δήλωσε ο Αούν, αρνούμενος οποιονδήποτε ρόλο του Ιράν. Στο Ισραήλ, ο Μπέντζαμιν Νετανιάχου καταδίκασε «με τον πιο αυστηρό τρόπο» τη βεβήλωση θρησκευτικού συμβόλου στον νότιο Λίβανο, όπου Ισραηλινός στρατιώτης κατέστρεψε με τσεκούρι άγαλμα του Εσταυρωμένου. Εξάλλου, οι διευθυντές των μυστικών υπηρεσιών Μοσάντ και Σιν Μπετ ανακοίνωσαν ότι εξουδετέρωσαν ιρανικό σχέδιο για σαμποτάζ στον αγωγό πετρελαίου που συνδέει το Μπακού του Αζερμπαϊτζάν με το Τσεϊχάν της Τουρκίας.
