Αποσύνδεση από οθόνες και ηλεκτρονικές συσκευές και επανασύνδεση με τον πραγματικό (μη ψηφιοποιημένο) κόσμο: αυτή φαίνεται πως είναι πια η επιθυμία –και μαζί η ανάγκη– ολοένα και περισσότερων ατόμων, καθώς μπαρ και εστιατόρια που απαγορεύουν τη χρήση κινητών τηλεφώνων κάνουν την εμφάνισή τους σε όλη την Αμερική.
Πρόκειται για μια τάση που αναδύεται εν μέσω μιας ευρύτερης αλλαγής, καθώς αρκετές χώρες επιβάλλουν πια απαγορεύσεις στη χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης από παιδιά και εφήβους, όπως σημειώνει χαρακτηριστικά σε άρθρο του ο ιστοχώρος Axios. Η Αυστραλία είναι η πρώτη χώρα που, από τον περασμένο Δεκέμβριο, εφάρμοσε τον περιορισμό στη χρήση των social media στους κάτω των 16 ετών, με άλλες χώρες, όπως η Γαλλία, να ακολουθούν, ενώ η Ελλάδα είναι πολύ κοντά στο να ανακοινώσει απαγόρευση της χρήσης τους για ανηλίκους κάτω των 15 ετών. Στις ΗΠΑ, ορισμένες πολιτείες απαγόρευσαν τη χρήση κινητών στα σχολεία, ενώ όλο και περισσότερες εκδηλώσεις επίσης θέτουν περιορισμούς στη χρήση κινητών.
Πληθαίνουν τα εστιατόρια και τα μπαρ που θέτουν περιορισμούς στη χρήση smartphone ή δίνουν κίνητρα για «ψηφιακή αποτοξίνωση»
Οπως σημειώνει σε δημοσίευμα του ιστοχώρου Axios η ειδική σε θέματα διατροφικών τάσεων με έδρα το Σαν Φρανσίσκο Κάρα Νίλσεν, στην προώθηση αυτής της αλλαγής έχουν συμβάλει στοιχεία για την αρνητική επίδραση των smartphones και των μέσων κοινωνικής δικτύωσης στη μάθηση, στην απομνημόνευση πληροφοριών, στην κοινωνικοποίηση και στην αυτοεκτίμηση.
Σύμφωνα με έρευνα που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Scientific Reports, μαθητές από 12 έως 18 ετών με υψηλά επίπεδα προβληματικής χρήσης κινητού τηλεφώνου (PMPU) και μέσων κοινωνικής δικτύωσης (PSMU) παρουσιάζονται να «πάσχουν» από σημαντικά υψηλότερα επίπεδα διαδικτυακού εκφοβισμού και κοινωνικού άγχους, σε σύγκριση με εκείνους που έχουν χαμηλά ή μέτρια επίπεδα προβληματικής χρήσης, ενώ τα κορίτσια είναι πιο πιθανό να βιώνουν προβληματική χρήση σε σχέση με τα αγόρια.
Στοιχεία της αμερικανικής Υπηρεσίας Προστασίας Καταναλωτών για το 2024 δείχνουν ότι οι Αμερικανοί τσεκάρουν τα κινητά τους συνήθως 144 φορές την ημέρα και περνούν περίπου 4,5 ώρες μπροστά στις οθόνες τους. Η γενιά Ζ πρωτοστατεί στην προσπάθεια να αποσυνδεθεί, με το 63% να δηλώνει σε έρευνα του Δεκεμβρίου 2025 από την Talker Research ότι αποσυνδέεται σκόπιμα από τις συσκευές. Ακολουθούν οι Millennials σε ποσοστό 57% και η γενιά Χ (42%), ενώ οι baby boomers είναι λιγότερο πιθανό να αποσυνδεθούν σκόπιμα (29%).
Στις ΗΠΑ τουλάχιστον 11 πολιτείες διαθέτουν πλέον εστιατόρια ή μπαρ που εφαρμόζουν κάποιας μορφής περιορισμό στη χρήση κινητών τηλεφώνων ή προσφέρουν κίνητρα για «ψηφιακή αποτοξίνωση».
Η πρωτεύουσα Ουάσιγκτον έχει τον μεγαλύτερο αριθμό τέτοιων χώρων στις ΗΠΑ (πέντε). Αλλοι βρίσκονται στην Αριζόνα, στην Καλιφόρνια, στο Ιλινόι, στη Μασαχουσέτη, στο Τενεσί, στη Βόρεια Καρολίνα, στη Νέα Υόρκη και στο Τέξας.
Δεν πρόκειται μόνο για μεμονωμένα μπαρ και εστιατόρια. Το «Delilah’s», μια αλυσίδα πολυτελών χώρων εστίασης, εφαρμόζει πολιτική «όχι κινητά, όχι αναρτήσεις» στα εστιατόριά της στο Ντάλας, στο Λας Βέγκας, στο Λος Αντζελες και στο Μαϊάμι, προκειμένου να «προστατεύσει την ιδιωτικότητα των πελατών και να διατηρήσει την οικεία ατμόσφαιρα», σύμφωνα με ανάρτηση της εταιρείας.
Ενα κατάστημα fast-food «Chick-fil-A» στο Μέριλαντ είναι το δεύτερο κατάστημα της ομώνυμης αλυσίδας που προσφέρει δωρεάν παγωτό αν οι οικογένειες κρατήσουν τα κινητά τους μακριά από το τραπέζι, ενώ ένα κατάστημα στην Τζόρτζια προσέφερε για πρώτη φορά αυτό το κίνητρο το 2016.
Το ίδιο φαινόμενο παρατηρείται και σε άλλες περιοχές ανά τον κόσμο. Στην Ιταλία, εστιατόριο στη Βερόνα προσφέρει ένα δωρεάν μπουκάλι κρασί σε όσους αφήνουν στην άκρη τα κινητά τους, ενώ στην Ολλανδία η πρωτοβουλία «The Offline Club» διοργανώνει «συναντήσεις ψηφιακής αποτοξίνωσης» σε καφετέριες και εστιατόρια.
Οι άνθρωποι συνειδητοποιούν ότι όταν αφήνουν τα κινητά τους στην άκρη σε μπαρ, εστιατόρια και άλλους χώρους, βιώνουν μια περισσότερο πλήρη και ικανοποιητική εμπειρία· κι αυτό κυρίως επειδή αλληλεπιδρούν μεταξύ τους, αναφέρει η Κάρα Νίλσεν, ενώ υπάρχουν παράλληλα και σεφ που διαμαρτύρονται υποστηρίζοντας ότι τα κινητά αποσπούν την προσοχή των πελατών από το φαγητό και ότι οι συσκευές μπορούν να επηρεάσουν τους πελάτες ώστε αυτοί να «φύγουν χωρίς να νιώθουν ότι συνέβη κάτι» λόγω των περισπασμών από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ή τα μηνύματα.
