Η Γαλλία ενίσχυσε τα μέτρα επιτήρησης ενόψει των εορταστικών παζαριών, επεκτείνοντας τη χρήση του νόμου MICAS (Μέτρο Ατομικού Ελέγχου και Παρακολούθησης) που θεσπίστηκε το 2017.
Η απόφαση αυτή προκάλεσε αντιδράσεις από δικηγόρους και ακτιβιστές, καθώς πολλά άτομα υπό παρακολούθηση δεν έχουν καν ποινικό μητρώο ή σχετική καταδίκη.
Eνα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι ο Καλίντ, πρόσφυγας από την Τσετσενία που ζει στο Στρασβούργο. Παρόλο που δεν έχει καμία καταδίκη, του απαγορεύτηκε η έξοδος από την πόλη, έπρεπε να παρουσιάζεται καθημερινά στην αστυνομία και αποκλείστηκε από την πρόσβαση στο φημισμένο χριστουγεννιάτικο παζάρι της πόλης.
Οι περιορισμοί αυτοί, όπως και για άλλα άτομα, βασίστηκαν σε αναφορές μυστικών υπηρεσιών, οι οποίες συχνά παραμένουν ασαφείς και δεν υποστηρίζονται από συγκεκριμένα στοιχεία.
Ο Καλίντ, που είχε εξασφαλίσει θέση σε κολέγιο για σπουδές στην κυβερνοασφάλεια, έχασε το ακαδημαϊκό έτος λόγω των περιορισμών. Η απόφαση του υπουργείου Εσωτερικών ακυρώθηκε από το διοικητικό δικαστήριο του Στρασβούργου στις 3 Οκτωβρίου, αλλά ήταν ήδη αργά για τον ίδιο.
Η χρήση του MICAS, αρχικά σχεδιασμένου για την παρακολούθηση πρώην καταδίκων, έχει επεκταθεί τα τελευταία χρόνια, προκαλώντας έντονες ανησυχίες για μία συνθήκη «προληπτικής δικαιοσύνης».
Μόνο για τους Ολυμπιακούς Αγώνες του Παρισιού και τα χριστουγεννιάτικα παζάρια, εκδόθηκαν 547 διατάγματα MICAS, με τα δικαστήρια να ακυρώνουν ή να αναστέλλουν 57 από αυτά λόγω έλλειψης επαρκών αποδεικτικών στοιχείων.
Ο δικηγόρος Νταβίντ Πουανσινιόν, που εκπροσωπεί τέσσερις πελάτες, τονίζει ότι το MICAS έχει μετατραπεί σε εργαλείο παρακολούθησης χωρίς τα κατάλληλα νομικά εχέγγυα. Παράλληλα, ο ειδικός εισηγητής του ΟΗΕ για τα ανθρώπινα δικαιώματα, Μπεν Σολ, προειδοποιεί για τον κίνδυνο αυθαίρετης εφαρμογής.
Ιστορικό και προκλήσεις
Το MICAS εισήχθη ως απάντηση στις τρομοκρατικές επιθέσεις της τελευταίας δεκαετίας.
Ωστόσο, η διεύρυνση της χρήσης του για άτομα χωρίς ποινικό μητρώο εγείρει ζητήματα διακρίσεων και παραβίασης βασικών δικαιωμάτων.
Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του Καλίντ, ο οποίος απορρίπτει κατηγορίες για σχέσεις με άτομα «φιλοτζιχαντιστές», επισημαίνοντας ότι ήταν απλώς γείτονες ή γνωστοί.
Παρόμοια περιστατικά έχουν προκαλέσει συζητήσεις στη Γαλλία για την ισορροπία μεταξύ ασφάλειας και ελευθερίας.
Οι χριστουγεννιάτικες αγορές, όπως αυτή του Στρασβούργου, αποτελούν δημοφιλή σημεία συγκέντρωσης εκατομμυρίων επισκεπτών, ενώ το 2018 είχαν γίνει στόχος τρομοκρατικής επίθεσης με πέντε νεκρούς.
Η διεύρυνση της χρήσης του MICAS για την προστασία αυτών των εκδηλώσεων συνεχίζει να δοκιμάζει τις αντοχές του γαλλικού δικαστικού συστήματος και τα όρια των ατομικών δικαιωμάτων.
Reuters
