Ο Ντμίτρι Μεντβέντεφ επέλεξε το Χαμπάροφσκ, μόλις 30 χιλιόμετρα από τα κινεζικά σύνορα, για την τακτική σύνοδο κορυφής με την Ευρωπαϊκή Ενωση, έτσι ώστε να δώσει, κατά δήλωσή του, στους προσκεκλημένους του «την ευκαιρία να εκτιμήσουν το μέγεθος της Ρωσίας». Ωστόσο, οι εκ Βρυξελλών ορμώμενοι εταίροι του, οι οποίοι χρειάστηκε να ταξιδέψουν αεροπορικά επί δέκα ώρες για να φτάσουν στη ρωσική Απω Ανατολή και να διορθώσουν κατά εννέα ώρες τα ρολόγια τους, διαπίστωσαν, όπως έγραψε η ρωσική εφημερίδα «Κομερσάντ», ότι όσο οι τακτικές σύνοδοι κορυφής των δύο μερών απομακρύνονται από τη Μόσχα, τόσο πιο παγερές, από πολιτική άποψη, γίνονται.
Στην κοινή συνέντευξη Τύπου, μετά το τέλος της συνόδου, ο Ρώσος πρόεδρος αποδοκίμασε την προσπάθεια της Ευρώπης να οικοδομήσει στενότερες σχέσεις με χώρες της πρώην Σοβιετικής Ενωσης, οι οποίες περιλαμβάνονται, σύμφωνα με την οπτική του Κρεμλίνου, στη ζώνη ζωτικών, ρωσικών συμφερόντων.
«Θα το θέσω λακωνικά: προσπαθήσαμε να πείσουμε τους εαυτούς μας, αλλά αυτό στάθηκε αδύνατο», δήλωσε ο Μεντβέντεφ, απαντώντας στις διαβεβαιώσεις του Τσέχου προέδρου Βάτσλαβ Κλάους. Ο προεδρεύων της Ενωσης κατά το τρέχον εξάμηνο είχε δηλώσει ότι η Ρωσία είναι «στρατηγικός εταίρος» των Βρυξελλών και ότι η πρόταση συνεργασίας με έξι πρώην σοβιετικές δημοκρατίες (Αζερμπαϊτζάν, Αρμενία, Γεωργία, Λευκορωσία, Μολδαβία και Ουκρανία) δεν έχει αντιρωσική αιχμή.
Ενεργειακές διαφωνίες
Αγεφύρωτες παρέμειναν οι διαφωνίες των δύο πλευρών στο ζήτημα της ενεργειακής ασφάλειας, που αποτέλεσε και το κύριο αντικείμενο της συνόδου. Με συνέντευξή της στην «Κομερσάντ», η Μπενίτα Φερέρο- Βάλντνερ, επίτροπος Εξωτερικών Σχέσεων της Ενωσης, δήλωσε ότι «οι οικογένειες στην Ευρώπη που πάγωσαν, γιατί δεν είχαν θέρμανση τον χειμώνα, μάλλον δεν ξέχασαν ό,τι συνέβη». Η Ευρωπαία επίτροπος αναφερόταν στη διένεξη Ρωσίας – Ουκρανίας, που είχε συνέπεια να διακοπεί η ροή ρωσικού φυσικού αερίου προς τα υπόλοιπα ευρωπαϊκά κράτη για δύο εβδομάδες, τον περασμένο Ιανουάριο.
Στο κέντρο των διαφωνιών βρέθηκε ο Χάρτης της Ενέργειας, που υιοθετήθηκε από σειρά κρατών -όχι όμως και από τη Ρωσία- το 1991. Η Μόσχα ζητεί την αναθεώρηση του Χάρτη, κάτι που απορρίπτει, επί του παρόντος, η Ενωση, όπως επανέλαβε χθες ο πρόεδρος της Κομισιόν, Ζοζέ – Μανουέλ Μπαρόζο. Τη δυσαρέσκεια της Μόσχας προκάλεσε και η διακήρυξη που υπεγράφη πρόσφατα στο Κίεβο, για οικονομική στήριξη, από μέρους της Ενωσης, στο ουκρανικό δίκτυο αγωγών, χωρίς να γίνεται καν μνεία στη Ρωσία, παρότι το 80% του ρωσικού φυσικού αερίου φτάνει στην Ευρώπη μέσω Ουκρανίας. Ο Μεντβέντεφ εξέφρασε τις αμφιβολίες του για τις δυνατότητες της Ουκρανίας να πληρώσει το χρέος της για το ρωσικό φυσικό αέριο που προμηθεύεται και ζήτησε από τους Ευρωπαίους να προσφέρουν στο Κίεβο δάνειο για να αντεπεξέλθει στις υποχρεώσεις του.
Επιπλέον, η ρωσική ηγεσία δεν κρύβει τη δυσαρέσκειά της για την υποστήριξη που συνεχίζει να παρέχει η Ευρωπαϊκή Ενωση στον ηγέτη της Γεωργίας Μιχαήλ Σαακασβίλι, παρότι αυτός βάλλεται εκ των ένδον, για τους χειρισμούς του που οδήγησαν στην πολεμική κρίση του περασμένου Αυγούστου, στον Καύκασο.
Στο μεταξύ, η Ρωσία εντατικοποιεί τις προσπάθειές της για τη συγκρότηση τελωνειακής ένωσης με τις γειτονικές της, πρώην σοβιετικές δημοκρατίες της Λευκορωσίας και του Καζαχστάν.
