ΜΟΣΧΑ. Οι παλαιές «καλές» ημέρες των ανελέητων παρασκηνιακών συγκρούσεων μεταξύ αντιπάλων «οικογενειών» που μάχονται για οικονομικά και πολιτικά οφέλη, φαίνεται ότι έχουν επιστρέψει για τα καλά στη Ρωσία, εν όψει των βουλευτικών εκλογών της 7ης Δεκεμβρίου.
Πρωταγωνιστές στη νέα κλιμακούμενη κρίση είναι ο πετρελαϊκός κολοσσός Yukos, οι τελευταίοι εναπομείναντες της «οικογένειας» Γέλτσιν και η νέα κλίκα εξουσίας, αποτελούμενη από πρώην πράκτορες μυστικών υπηρεσιών, που διεκδικούν με τη σειρά τους μερίδιο από την πίτα των ιδιωτικοποιήσεων της δεκαετίας του ’90. H μετωπική σύγκρουση μεταξύ των δύο αυτών ομάδων φαίνεται ότι είναι η αιτία των τελευταίων ραγδαίων εξελίξεων στη Ρωσία, με κυριότερο γεγονός τη σύλληψη, το περασμένο Σάββατο, του δισεκατομμυριούχου προέδρου της Yukos και χρηματοδότη δύο φιλελεύθερων κομμάτων, Μιχαήλ Χοντορκόφσκι.
Και άλλο στέλεχος
Λίγες ημέρες μετά τη σύλληψη του κ. Χοντορκόφσκι -του οποίου το όραμα, όπως λένε, ήταν να καταλάβει τη θέση του Βλαντιμίρ Πούτιν στην προεδρία το 2008- ήρθαν χθες στο προσκήνιο οι πολιτικές και νομικές περιπέτειες ενός άλλου στελέχους της Yukos. Πρόκειται για τον Βασίλι Σακνόφσκι, προέδρο της βασικής θυγατρικής της Yukos, Yukos-Moscow, ο οποίος κατηγορήθηκε στις αρχές του μηνός για φοροδιαφυγή, διετάχθη να εγκαταλείψει τη χώρα, αλλά δέκα ημέρες μετά έθεσε υποψηφιότητα για την Ανω Βουλή με προφανή στόχο να εξασφαλίσει ασυλία. Ηδη από τον περασμένο Ιούλιο είχε συλληφθεί, σημειωτέον, άλλος κορυφαίος μέτοχος της εταιρείας, ο Πλάτων Λεμπέντεφ, ο οποίος κρατείται ακόμη με την κατηγορία της υπεξαίρεσης δημοσίου χρήματος κατά τις ιδιωτικοποιήσεις του 1994. O Βασίλι Σακνόφσκι κέρδισε βουλευτική ασυλία τη Δευτέρα, αφού εξελέγη εκπρόσωπος της αυτόνομης περιοχής Εβένκια στο Ομοσπονδιακό Συμβούλιο (Ανω Βουλή). H αντίδραση της εισαγγελίας ήταν άμεση. Δικαστήριο του Κρανογιάρσκ ανέλαβε, χθες, να εξετάσει τη νομιμότητα της εκλογής του επιχειρηματία, προκειμένου να αρθεί η ασυλία του. Εκτός από τη δρομολογούμενη δίωξη του Σακνόφσκι, μία ακόμη είδηση ήρθε να επιβεβαιώσει το πολεμικό κλίμα στους πολιτικούς και επιχειρηματικούς κύκλους της χώρας: O Αλεξάντρ Βολόσιν, ο υπ’ αριθμόν δύο στην ιεραρχία της εξουσίας, ο άνθρωπος που ανέλαβε επί Γέλτσιν (το 1998) και διατήρησε μέχρι σήμερα το αξίωμα του προσωπάρχη του Κρεμλίνου, φημολογείται ότι υπέβαλε την παραίτησή του το Σάββατο, μόλις έμαθε ότι συνελήφθη ο Χοντορκόφσκι παρά τις αντιρρήσεις του. Εάν ισχύει η πληροφορία για την παραίτησή του, τότε ο πρωθυπουργός Μιχαήλ Κασιάνοφ θα είναι ο τελευταίος επιζών της εποχής Γέλτσιν επί διακυβέρνησης Πούτιν…
Ο Βολόσιν, 47 ετών, λέγεται ότι ήταν επικεφαλής της κλίκας του Κρεμλίνου, γνωστής με το παρατσούκλι «οικογένεια», που μάχεται κατά του «στρατοπέδου» των πρώην πρακτόρων, η εμφάνιση των οποίων στην προεδρική αυλή κατέστη εφικτή με την εκλογή του Βλ. Πούτιν. O Βολόσιν επί της ουσίας εκτελούσε καθήκοντα υπαρχηγού, λαμβάνοντας αποφάσεις επί κρίσιμων πολιτικών ζητημάτων για λογαριασμό του προέδρου. Είναι προφανές ότι δεν συμφωνούσε με την τακτική των διώξεων κατά της Yukos και η αποχώρησή του, σύμφωνα με αναλυτές, θα σημάνει την κορύφωση της πολιτικής κρίσης που πυροδότησε η σύλληψη του Χοντορκόφσκι.
Ο Πούτιν «μίλησε»
Σε δηλώσεις για το θέμα προέβη παραδόξως ο ίδιος ο Πούτιν, ο οποίος από τον Ιούλιο, οπότε άρχισαν οι διώξεις κατά των μετόχων της εταιρείας, τηρεί ουδέτερη στάση, αφήνοντας τους αντιπάλους να παίξουν το δικό του παιχνίδι. Τη Δευτέρα, έλυσε τη σιωπή του και υπεραμύνθηκε της αποφάσεως για τη σύλληψη του προέδρου της Yukos, διαβεβαιώνοντας ωστόσο ότι η κυβέρνηση δεν προτίθεται να ανατρέψει τα αποτελέσματα των ιδιωτικοποιήσεων. Οικονομικοί αναλυτές, πάντως, θεωρούν ότι οι ισορροπίες στο Κρεμλίνο άλλαξαν προς όφελος των… ένστολων. «Για τις μεγάλες επιχειρήσεις η παραίτηση Βολόσιν σημαίνει ένα πράγμα: μαζέψτε τα και φύγετε».
