O βασικός λόγος για τον οποίο το ΔNT μόλις αναβάθμισε τις προβλέψεις για την παγκόσμια ανάπτυξη είναι το «μπουμ» της τεχνητής νοημοσύνης. Από αυτήν την άποψη αποκτά ξεχωριστή σημασία το γεγονός ότι στην Ελλάδα η προσφορά νέων δεξιοτήτων που σχετίζονται ευθέως με την ΑΙ υπερβαίνει σαφώς τη ζήτηση των συγκεκριμένων προσόντων από τη λειτουργία της οικονομίας. Με άλλα λόγια, η αργή ενσωμάτωση της τεχνητής νοημοσύνης στην Ελλάδα αντικατοπτρίζεται στο γεγονός ότι δεν απορροφείται το ανθρώπινο δυναμικό που διαθέτει τις αντίστοιχες δεξιότητες.
Ειδικότερα, η Ελλάδα βρίσκεται 5η από το τέλος της κατάταξης του ΔΝΤ, ως χώρα με άφθονο ταλέντο αλλά πολύ μέτρια ζήτηση για τις συγκεκριμένες δεξιότητες. Κατά συνέπεια, εξετάζοντας το εύρημα πάνω στη βάση του brain drain, δεν θα πρέπει να εκπλαγεί κανείς αν τα επόμενα χρόνια καταγραφεί κινητικότητα από την Ελλάδα, για παράδειγμα, προς τη Σουηδία· όπου οι επιχειρήσεις διψούν για δεξιότητες οι οποίες αφορούν τον πυρήνα της τεχνητής νοημοσύνης και δεν βρίσκουν ανθρώπους να τις προσφέρουν.
Στο μεταξύ, το ΔΝΤ υπογραμμίζει ότι οι πιο ουσιαστικές αυξήσεις μισθών καταγράφονται πλέον στις θέσεις εργασίας οι οποίες σχετίζονται άμεσα με την ΑΙ και την εφαρμογή της σε μια σειρά από τομείς της οικονομικής δραστηριότητας: «Οι εργοδότες πληρώνουν περισσότερα για τους εργαζομένους που αποκτούν τις ανερχόμενες αυτές δεξιότητες». Εξ ου και επισημαίνει ότι η πρόκληση για χώρες όπως η Ελλάδα είναι να τονώσουν την καινοτομία και να ωθήσουν τις εταιρείες να απορροφήσουν το διαθέσιμο ταλέντο: «Οι μεταρρυθμίσεις που προωθούν την καινοτομία και τη δημιουργία νέων επιχειρήσεων και βελτιώνουν την πρόσβαση των επιχειρήσεων στη χρηματοδότηση, θα βοηθούσαν ιδιαίτερα».
Για τους εργαζομένους, η εύρεση ή ακόμη και η διατήρηση μιας θέσης απασχόλησης θα εξαρτάται όλο και περισσότερο από την ικανότητα ενημέρωσης των δεξιοτήτων τους ή εκμάθησης νέων. Η τελευταία ανάλυση του ΔΝΤ με δείγμα εκατομμύρια διαδικτυακές κενές θέσεις εργασίας καταδεικνύει την κλίμακα της ζήτησης για νέες δεξιότητες: μία στις δέκα αγγελίες εργασίας στις προηγμένες οικονομίες απαιτεί ήδη τουλάχιστον μια νέα δεξιότητα.
Οι μεγαλύτερες αυξήσεις μισθών καταγράφονται στις θέσεις εργασίας που σχετίζονται άμεσα με την τεχνητή νοημοσύνη.
Οι τεχνικοί, αλλά και διευθυντικοί ρόλοι στον τομέα της ΑΙ παρουσιάζουν τη μεγαλύτερη ζήτηση για νέες δεξιότητες. Η πληροφορική αντιπροσωπεύει πλέον περισσότερο από το μισό αυτής της ζήτησης. Δημοφιλείς είναι σήμερα δεξιότητες που αφορούν συγκεκριμένους τομείς, όπως η υγειονομική περίθαλψη, η οποία εμφανίζει αύξηση στις δεξιότητες τηλεφροντίδας και ψηφιακής υγείας. Το μάρκετινγκ απαιτεί επίσης ολοένα και περισσότερη εξειδίκευση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Σχεδόν το 40% των παγκόσμιων θέσεων εργασίας εκτιμάται ότι εκτίθεται σε αλλαγές τις οποίες προκαλεί η τεχνητή νοημοσύνη. Ως εκ τούτου, εντείνονται οι ανησυχίες για τη μείωση των ευκαιριών σε ευρείες πληθυσμιακές ομάδες. Το γεγονός αυτό υπογραμμίζει την ανάγκη για προληπτικές πολιτικές, οι οποίες θα προετοιμάσουν το εργατικό δυναμικό προκειμένου να ανταποκριθεί στο νέο τοπίο της αγοράς εργασίας.
Στις ΗΠΑ καταγράφηκε ότι την τελευταία δεκαετία οι περιοχές με υψηλότερη υιοθέτηση νέων δεξιοτήτων είδαν την απασχόληση να αυξάνεται κατά 1,3% για κάθε αύξηση μιας ποσοστιαίας μονάδας στο μερίδιο των αγγελιών εργασίας με νέες δεξιότητες. Σημειωτέον, οι εργαζόμενοι υψηλής και χαμηλής ειδίκευσης τείνουν να έχουν τα μεγαλύτερα οφέλη κατά τη μετάβαση της οικονομίας στην εποχή της ΑΙ. Αντιθέτως, συμπιέζονται ιδιαίτερα οι ρόλοι με μεσαίες δεξιότητες, όπως οι εργασίες γραφείου.
Επανεκπαίδευση
Μέσα σ’ αυτό το σκηνικό, οι κυβερνήσεις καλούνται να επανασχεδιάσουν τα εκπαιδευτικά τους συστήματα. Ειδικότερα, θεωρείται ότι οι σημερινοί μαθητές χρειάζονται γνωστικές, δημιουργικές και τεχνικές δεξιότητες που θα συμπληρώνουν την τεχνητή νοημοσύνη και θα τους βοηθούν να τη χρησιμοποιούν στην οικονομία της επόμενης ημέρας. Εκ των ων ουκ άνευ η διαπίστωση ότι οι κυβερνήσεις θα πρέπει να διευκολύνουν τους εργαζομένους που κινδυνεύουν με εκτοπισμό από τα πόστα τους, ώστε να αποκτήσουν πρόσβαση σε επανεκπαίδευση που θα συμβαδίζει με τις μεταβολές στην αγορά εργασίας.
