ΠΤΥΧΕΣ

Σε μια θυρίδα του νου, ξετυλίγεται η παλιά πόλη με τις ιστορίες της. Στη βιβλιοθήκη, οι αθηναϊκοί τίτλοι έχουν ποικιλία και μέσα σε ένα από τα βιβλία βλέπω τα σκίτσα της Ελλης Σολομωνίδη-Μπαλάνου.

Αν πάρει κανείς την οδό Ρόμβης από την Κολοκοτρώνη και κινηθεί μετά προς την Περικλέους, αν βρεθεί, δηλαδή, στην καρδιά του παλιού εμπορικού κόσμου της Αθήνας, θα συναντήσει την οδό Κτενά.

Θα μπορούσε κανείς να δει με τη φαντασία του τις φωτογραφίες του γάμου, τα πρώτα γενέθλια, τη φωτογραφία από την προπαίδευση ή την έξοδο με τον πρώτο μισθό…

Περπατώντας στους δρόμους και στα δρομάκια, ανάμεσα στη Φωκίωνος Νέγρη και την πλατεία του Αγίου Γεωργίου, στην Κυψέλη, ξεχειλίζουν οι αισθήσεις από την αύρα του εικοστού αιώνα.

Οσο πιο τραχύ είναι το αστικό περιβάλλον γύρω από την Ιερά Οδό, όσο πιο θορυβώδες ή αγοραίο, τόσο πιο ανάγλυφα ζωγραφίζεται η ποίηση στα ξεχασμένα στενά εκεί στις παρόδους.

Κατεβαίνοντας από την Καραγεώργη της Σερβίας προς την Αγία Ειρήνη, θα ήθελα να έχω συνοδοιπόρο έναν επισκέπτη της Αθήνας. Θυμάμαι πάντα αυτό που μου είχε πει ένας ξένος ταξιδιώτης, ότι πιο πολύ αυτό που τον γοήτευσε στην Αθήνα ήταν τα δρομάκια κάτω από το Σύνταγμα προς την Αθηνάς και την Ομόνοια.

Υπάρχει ένα τρίστρατο στην Πλάκα, εκεί που η Υπερείδου δίνει σκυτάλη στην Κέκροπος απέναντι από την οδό Σωτήρος. Σχηματίζουν ένα Τ και εκεί θα σταθεί ο διαβάτης για να ξαποστάσει και να υψώσει το βλέμμα.

Το έτος 1889, ο Διονύσης Λαυράγκας, ο συνθέτης που επί της ουσίας εισάγει το μελόδραμα στην ελληνική ζωή, επισκέπτεται για πρώτη φορά την Αθήνα. Είναι 29 ετών και ορμητικός, δραστήριος, ταξιδεμένος.

Η γεύση της αθηναϊκότητας εντοπίζεται στις συνοικίες. Με τρόπο ακραιφνώς πηγαίο και ανεπιτήδευτο, τα σπίτια και οι πολυκατοικίες της Αθήνας αναβλύζουν αδιάκοπα τις ιστορίες των συνοικιών και είναι φορές που ένα τυχαίο μπαλκόνι σε έναν όροφο μιας μεταπολεμικής πολυκατοικίας μπορεί να προκαλέσει μια αδιόρατη συγκίνηση, να γίνει μια λίμνη συναισθήματος.

Είναι φορές που στη στροφή ενός δρόμου μπορεί να γεννηθεί μια εικόνα μπροστά σου. Να σε κάνει να σταθείς και να αναλογιστείς. Ανεβαίνοντας την οδό Τιμοθέου στο Παγκράτι, μετά τη συμβολή με τον όμορφο πεζόδρομο της Βασιλείου Λάσκου, γυρνώντας με βλέμμα αδηφάγο, είδα την καθολική εκκλησία σαν ένα πέτρινο ιστιοφόρο.

Από την πλατεία Αμερικής ώς την πλατεία Κολιάτσου, αφήνοντας πίσω τις στάσεις Καλλιφρονά και Λυσσιατρείο, συναντάς σε διάφορες εκδοχές την κληροδοτημένη εικόνα της Αθήνας: καπνισμένες από το καυσαέριο και τον χρόνο πολυκατοικίες 50, 60 και 70 χρόνων, κάποιες νεώτερες, και ανάμεσα τα παλιά σπίτια του Μεσοπολέμου, μονώροφα, διώροφα και λίγα τριώροφα σε όλη εκείνη τη βεντάλια της αισθητικής ευρυχωρίας και του μορφολογικού πειραματισμού.

Σε εκείνες τις γειτονιές της Αθήνας, με τα σκόρπια παλιά σπίτια, σε μεγάλη κλίση, καθώς γαντζώνονται στους πρόποδες του Λυκαβηττού, κυκλοφορούν στον αέρα ιστορίες από τα παλιά. Εκεί, στον Λυκαβηττό, πριν ακόμη στρωθούν οι δρόμοι με άσφαλτο, πριν γίνουν τα σκαλοπάτια και πριν η περιοχή αποκτήσει έναν οργανωμένο χαρακτήρα, ζούσαν οικογένειες, εργένηδες, χήρες και μοναχικές κοπέλες…