ΚΡΙΤΙΚΗ

Μ​​εγαλώσαμε, και στην ποίηση, στη σκιά μιας ηρωικής εποχής όπου μεσουράνησαν ονόματα ανήκοντα εδώ και δεκαετίες στη σφαίρα του μύθου. Οι σκιές, όμως, βρίσκονται σε κίνηση. Παραδείγματος χάριν, αποτραβιούνται. 

Πάντα έχουν ενδιαφέρον οι παραστάσεις της Αργυρώς Χιώτη και της ομάδας Vasistas. Aπό το «Spectacle» (2011) έως τη φετινή παράσταση των «Χοηφόρων» για τη Μικρή Επίδαυρο, υπάρχει συνέχεια στην έρευνα εκφραστικών και παραστατικών τρόπων –κι αυτό δεν είναι λίγο ούτε εύκολο όταν δημιουργός και ομάδα δεν έχουν σταθερό χώρο εργασίας, που να ευνοεί τις επίμονες, συστηματικές δοκιμές.

Τα τελευταία χρόνια το Φεστιβάλ Αθηνών παρουσιάζει ταινίες του βωβού, τις οποίες συχνά συνοδεύουν συμφωνικές ορχήστρες ερμηνεύοντας διάσημες παρτιτούρες. Από τον «Χρυσοθήρα» του Τσάπλιν και το «Θωρηκτό Ποτέμκιν» του Αϊζενστάιν ώς την «Ωραία και το τέρας» του Κοκτό σε μουσική του Φίλιπ Γκλας.

Υ​​πάρχουν πολλοί τρόποι να ζεις: είτε κυνηγώντας τον χρόνο, συμπιέζοντας ένα σωρό δραστηριότητες στο εκτατό του διάνυσμα είτε αδειάζοντάς τον από συμβάντα, εγκαταλείποντας τον εαυτό στη ροή του, δίνοντάς του ρυθμό μονάχα με το κουταλάκι του καφέ που ανακατεύει τη ζάχαρη στο φλιτζάνι.

Τετραήμερο αφιέρωμα στον Κλοντ Ντεμπισί παρουσιάστηκε στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Αθηνών και σε απευθείας μετάδοση από το Γ’ Πρόγραμμα της ΕΡΤ στην αίθουσα «Αρης Γαρουφαλής» του Ωδείου Αθηνών.

Aν δεν ήταν ο Νίκος Καραθάνος, ο οποίος ερμηνεύοντας τον Προμηθέα Δεσμώτη ξεκλείδωσε και πρόσφερε την υψηλή ποίηση του Αισχύλου στους θεατές σαν ζεστό ψωμί, η παράσταση της Μάρθας Φριντζήλα θα βούλιαζε στα ρηχά – και αυτό για ένα έργο τέτοιας μεγαλειώδους σύλληψης αποτελεί σκηνοθετική ύβρι. Το όραμα μιας ιστορίας πέρα από τον χώρο και τον χρόνο, πέρα από την Ιστορία και τον πολιτισμό, προϋποθέτει από τον σκηνοθέτη πρώτα απ’ όλα συναίσθηση του μεγέθους και της σημασίας του για την ίδια την ουσία της θεατρικής τέχνης. Ο Καύκασος δεν χωράει εύκολα στον περιορισμένο ορίζοντα της «αστικής» μας κουλτούρας.

​​Υπάρχουν δοκίμια που είναι επιτεύγματα. Τι θα μπορούσε να γράψει ο μελετητής για τον Μιγέλ ντε Θερβάντες όταν η βιβλιογραφία του ανέρχεται σε χιλιάδες τόμους; Κι ωστόσο. Πάντα υπάρχει η δυνατότητα για ακόμα εντελέστερη προσέγγιση, για ακόμα καλύτερο φωτισμό, για νέους δρόμους.

Η Αλις Οσβαλντ (γενν. 1966), για την οποία δίκαια, εάν κρίνουμε από το υπό συζήτηση βιβλίο, γράφτηκε ότι είναι ίσως η μεγαλύτερη εν ζωή ποιήτρια της Μεγάλης Βρετανίας, δανείζεται από την Ιλιάδα τις μινιμαλιστικές «βιογραφίες» των άσημων νεκρών και χτίζει με στίχους το μνημείο τους. 

​​Μυθιστόρημα σε είκοσι μονολόγους προσδιορίζει ο Μιχάλης Μοδινός το νέο του βιβλίο, προσφέροντας έτσι στον αναγνώστη ένα στίγμα πλεύσης στις σελίδες του.

Η εμφάνιση της περίφημης ορχήστρας Φιλαρμόνια υπό τη διεύθυνση του Εζα-Πέκα Σάλονεν στο Ηρώδειο, στις 2 Ιουλίου, υπήρξε μία από τις κορυφαίες μουσικές προτάσεις του Φεστιβάλ Αθηνών. Η μετάκληση ενός σημαντικού μουσικού συνόλου υπό τη διεύθυνση ενός ικανού αρχιμουσικού είναι πια σπάνιο γεγονός στην «Αθήνα της κρίσης».

​​​​Αφησα τη θέση μου με την απροθυμία που αφήνει κανείς την ποίηση για την πεζογραφία, σαν ναυαγός που εγκαταλείπει τη σανίδα του κι ακολουθεί το Λεοπόλδο Μπλουμ μήπως και μάθει στις λέξεις του να επιπλέουν».

Ως «χρυσή φωνή» διαφημίζει η δισκογραφική του εταιρεία τον Τζόζεφ Καλέγια και ακριβώς αυτό απέδειξε ότι είναι στο ρεσιτάλ του στο Ηρώδειο στις 29 Ιουνίου. Ο διάσημος Μαλτέζος τενόρος ερμήνευσε ιταλικές και γαλλικές άριες συνοδευόμενος από τους «Μουσικούς της Καμεράτας» υπό τη διεύθυνση του Ισπανού αρχιμουσικού Ραμόν Τέμπαρ.