Με αναφορές σε έναν ΟΠΕΚΕΠΕ που, όπως είπε, βρισκόταν στο επίκεντρο σφοδρών συγκρούσεων, σε «πόλεμο» μεταξύ τεχνικών συμβούλων, αλλά και σε προσωπική «δολοφονία χαρακτήρα», ο πρώην πρόεδρος του Οργανισμού Δημήτρης Μελάς απολογήθηκε ενώπιον του δικαστηρίου, αρνούμενος τις κατηγορίες που αντιμετωπίζει και επιμένοντας ότι όλες οι ενέργειές του υπαγορεύονταν από τη νομιμότητα.
Ο Δημήτρης Μελάς, ο οποίος δικάζεται μαζί με την πρώην προϊσταμένη της Διεύθυνσης Αμεσων Ενισχύσεων και Αγοράς και της Διεύθυνσης Τεχνικών Εργων, Αθανασία Ρέππα, για υπεξαγωγή εγγράφου από κοινού, υπόθαλψη εγκληματία από κοινού κατ’ εξακολούθηση και παράβαση καθήκοντος από κοινού κατ’ εξακολούθηση σε βαθμό πλημμελήματος, ξεκίνησε την απολογία του περιγράφοντας την πορεία του στον Οργανισμό και το περιβάλλον που συνάντησε όταν ανέλαβε τη διοίκηση.
«Το 2019 κλήθηκα να αναλάβω αντιπρόεδρος του ΟΠΕΚΕΠΕ. Μια εξαιρετικά δύσκολη περίοδος, γιατί το 2021 που τοποθετήθηκα πρόεδρος, ενώ όλα τα προηγούμενα χρόνια υπήρχε μια μονομερής συνεργασία με έναν τεχνικό σύμβουλο του Οργανισμού, είχε αρχίσει να αποκτά δεσπόζουσα θέση. Το 2021 εμφανίστηκε ανταγωνιστική εταιρεία», ανέφερε, εξηγώντας ότι ακολούθησε ένας πραγματικός «πόλεμος» μεταξύ της Neuropublic και της δεύτερης εταιρείας, με αποτέλεσμα, όπως είπε, «ο ΟΠΕΚΕΠΕ να βρίσκεται στη μέση» και να «μπλοκάρουν συνεχώς οι διαδικασίες».
Σύμφωνα με τον ίδιο, η συγκεκριμένη αντιπαράθεση προκάλεσε «απίστευτες παρενέργειες» σε μια περίοδο κατά την οποία ο Οργανισμός επιχειρούσε να περιορίσει την εκτόξευση των παράνομων επιδοτήσεων. «Είχαμε μια εργώδη προσπάθεια να καταστείλουμε –να εξαλείψουμε ήταν αδύνατον– το όλο φαινόμενο της μεγάλης εκτόξευσης των ποσών των επιδοτήσεων. Ολοι οι υπάλληλοι υπερέβησαν εαυτόν στους ελέγχους», υποστήριξε.
Συνεχίζοντας την απολογία του, ο πρώην πρόεδρος του ΟΠΕΚΕΠΕ περιέγραψε τον τρόπο με τον οποίο λειτούργησε κατά τη θητεία του, υποστηρίζοντας ότι ανέλαβε ως μεταβατικός πρόεδρος και λίγο αργότερα υπέβαλε την παραίτησή του. «Οταν μπήκα πρόεδρος τελούσα ως μεταβατικός πρόεδρος και λίγο μετά υπέβαλα παραίτηση. Ο πρόεδρος του ΟΠΕΚΕΠΕ λειτουργούσε διαχειριστικά, μέρα μέρα. Αισθανόμουν σαν έφορος σε μια μεγάλη ΦΑΕ. Ενώ δεν ήταν αυτό το σκεπτικό μου. Δεν με ένοιαζε να γίνω υπουργός, με ένοιαζε να αξιοποιήσω την πορεία μου. Εκεί ήταν απλά ένα διαχειριστικό πράγμα που κάθε μέρα είχε και άλλα προβλήματα. Ετσι δεν ήμουν ευχαριστημένος με τη δουλειά που πρόσφερα», ανέφερε.
Ο πρώην πρόεδρος του ΟΠΕΚΕΠΕ τόνισε ακόμη ότι η διοίκηση απέφυγε να προχωρήσει σε οριζόντιες δεσμεύσεις ΑΦΜ, υποστηρίζοντας πως κάτι τέτοιο θα ήταν άδικο. «Το πιο εύκολο πράγμα θα ήταν να δεσμεύσουμε ΑΦΜ. Αυτό δεν είναι η ορθή διαδικασία. Δεν μπορεί ένας αγρότης, επειδή εξ αντανακλάσεως το όνομά του προέκυψε σε μια έρευνα, να μην πληρωθεί. Θα έπρεπε να γίνει σωστή έρευνα. Αυτός ήταν ο δύσκολος δρόμος», είπε, προσθέτοντας ότι ο τότε υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης Σπήλιος Λιβανός τού είχε ζητήσει να εισηγηθεί μέτρα, τα οποία, όπως ανέφερε, αποτυπώθηκαν σε Κοινή Υπουργική Απόφαση.
«Νιώθω την υποχρέωση, με όσα ειπώθηκαν εδώ, να καταδείξω μια σειρά μέτρων που λήφθηκαν για τη συμμόρφωση με τους σκοπούς του Οργανισμού. Ο ΟΠΕΚΕΠΕ δεν είναι κρις κραφτ, είναι υπερωκεάνιο. Πριν στρίψει κι αλλάξει κατεύθυνση πρέπει να γίνουν πολλά πράγματα. Αν κάποιος λίγο υστερήσει, τα αποτελέσματα καθυστερούν ακόμα παραπέρα», συνέχισε ο κατηγορούμενος.
Σημαντικό μέρος της απολογίας του αφιέρωσε στην προσωπική του εμπλοκή στην υπόθεση. «Ενεπλάκη το όνομά μου σε μια δίνη άδικης δημοσιότητας και θα αποδειχθεί. Υπήρξε δολοφονία χαρακτήρα», είπε χαρακτηριστικά, αναφερόμενος και στην υπόθεση των νόμιμων επισυνδέσεων. «Η νόμιμη επισύνδεση ξεκίνησε από καταγγελία. Κανείς από αυτούς δεν έλεγε ότι έχουν ζητηθεί χρήματα από εμένα. Ο εισαγγελέας αρνήθηκε να δώσει παράταση στην επισύνδεση επειδή δεν βρέθηκαν στοιχεία για εμένα. Ω του θαύματος, ξαφνικά έγινε νέα καταγγελία για εμένα. Ολα αυτά έχουν εξαιρετικό ενδιαφέρον για εμένα», ανέφερε.
Απευθυνόμενος στο δικαστήριο, ο Δημήτρης Μελάς υποστήριξε ότι σε όλη τη διάρκεια της θητείας του κινήθηκε εντός των ορίων των αρμοδιοτήτων του. «Πάντως εγώ λειτούργησα σεβόμενος το καθήκον μου. Δεν ζόρισα ποτέ υπάλληλο να κάνει κάτι εκτός διαδικασίας ή παράνομο», είπε και πρόσθεσε: «Αντιλαμβάνομαι πλήρως ότι η αδέκαστη δικαστική σας κρίση συνυπάρχει με την ανθρώπινη υπόσταση και με ό,τι συμβαίνει γύρω μας και παρουσιάζεται στην τηλεόραση. Θα ήθελα να κριθώ με βάση τα στοιχεία». Παράλληλα, υποστήριξε ότι «ποτέ δεν δίωξα, δεν υποβάθμισα υπάλληλο και δεν δημιούργησα συνθήκες αποκλεισμών ή παρεμβάσεων. Ο,τι έκανα ήταν ορατό στους πάντες».
«Η Τυχεροπούλου υστερούσε»
Ξεχωριστό κεφάλαιο της απολογίας του αποτέλεσε η μετακίνηση της Παρασκευής Τυχεροπούλου από τη θέση των ελέγχων. Ο κ. Μελάς αρνήθηκε ότι υπήρχε προσωπική αντιπαράθεση μαζί της, υποστηρίζοντας πως η απόφαση ελήφθη ύστερα από εισήγηση του προϊσταμένου της. «Με την Τυχεροπούλου δεν είχαμε συνεργασία. Τη μετακίνησα σε ομόβαθμη θέση. Δεν είχα αντιδικία. Μου ζητήθηκε από τον διευθυντή της η μετακίνησή της, διότι υστερούσε. Δημιουργούσε συνθήκες για τις οποίες παραπονούνταν οι συνάδελφοί της, τουλάχιστον αυτό μεταφέρθηκε σε εμένα, και έδρασα αναλόγως τοποθετώντας τη σε μια ανάλογη και αξιοπρεπή θέση», κατέθεσε.
Αναφερόμενος στο επίμαχο ζήτημα του φακέλου των ελέγχων που του παρέδωσε ο Παρασκευή Τυχεροπούλου, υποστήριξε ότι παρέδωσε τα έγγραφα στον κ. Παππά που έβγαλε συνολική εντολή για ελέγχους. «Κατηγορούμαι για υπεξαγωγή εγγράφου. Δεν αναφέρθηκε πουθενά ότι δεν βρέθηκε. Δεν ξέρω πού έψαξαν και τι μπορεί να βρήκαν. Θα ήταν κουτό οποιοσδήποτε να σκεφτεί να κρύψει έγγραφα, αφού ανά πάσα στιγμή μπορούσαν να ανακτηθούν στο σύστημα. Θέαση μέσα σε αυτόν τον φάκελο της κυρίας Τυχεροπούλου και τους ελέγχους της, είχαν θέαση όλα τα γραφεία περιφερειακών διευθύνσεων! Τι να κρύψεις εκεί;».
Ειδική μνεία έκανε κατηγορούμενος στο αδίκημα της παράβασης καθήκοντος που του έχει αποδοθεί γιατί δεν κοινοποίησε το πόρισμα Τυχεροπούλου για τις περιπτώσεις παράνομων επιχορηγήσεων στις Αρχές: «Δεν θα μπορούσα να κάνω τίποτε άλλο. Το ποιος μπορεί να διαβιβάσει και πότε στην Εισαγγελία, θα πω πως είναι δευτερεύον. Το πρώτο που πρέπει να γίνει είναι να έχει δεθεί το αδίκημα, η παρατυπία ή παρανομία. Εγώ έχω κάνει πέντε μηνυτήριες αναφορές που ήταν εξόφθαλμες περιπτώσεις απάτης, όπου το μισθωτήριο ήταν υπογεγραμμένο μετά τον θάνατο του υπογράφοντα, οπότε εκεί πρέπει να τη στείλεις».
Αιχμές για Βάρρα
Αιχμές άφησε για τη συμπεριφορά του προκατόχου στη θέση, Γρηγόρη Βάρρα, ο οποίος καταθέτοντας ως μάρτυρας στη δίκη είχε καταγγείλει ότι υπήρξαν αδιαφανείς διαδικασίες στην κατανομή των αγροτικών επιδοτήσεων και απόπειρα συγκάλυψης των ελέγχων. Ο κ. Μελάς ανέφερε στο δικαστήριο πως «εγώ αν είχα στο μυαλό μου κάτι τέτοιο για τόσο άμεσο συνεργάτη μου -όταν με είχε αντιπρόεδρο-, θα το είχα πει στον υπουργό. Οταν πήγε δε μετά στο Μαξίμου θα έλεγα στον πρωθυπουργό “εκεί μέσα έχεις κάποιον που λειτουργεί άσχημα”. Και την επόμενη μέρα θα ζητούσαν την παραίτησή μου. Αυτό που έκανε δεν το καταλαβαίνω».
Σε σημείο της απολογίας του αναφέρθηκε στον λόγο που αποφάσισε να υποβάλει την παραίτησή του εκείνη τη χρονική περίοδο:
«Ο ΟΠΕΚΕΠΕ ήταν βασικό εργαλείο άσκησης πολιτικής για το υπουργείο με έναν τρόπο που θεωρώ ότι ήταν λανθασμένος. Κάθε υπουργός ανταγωνιζόταν ποιος θα πληρώσει νωρίτερα τον αγρότη. Ο αγρότης ωστόσο ενδιαφερόταν να έπαιρνε στην ώρα του τα λεφτά που δικαιούνταν. Θεώρησε καλό να μείνω και να φύγω όταν μπορούσα. Ο ΟΠΕΚΕΠΕ ποτέ δεν σταματά να δουλεύει, υπάρχει διαρκής δραστηριότητα. Το μοναδικό διάστημα που θα μπορούσε κάποιος να αφήσει το τιμόνι χωρίς να πέσει σε ξέρα το καράβι ήταν στο τέλος της υποβολής των αιτήσεων, οπότε και αποχώρησα και εγώ. Οποτεδήποτε αλλού δεν θα επέλεγα εγώ να φύγω γιατί δεν θα μου το επέτρεπα. Επειδή δεν υπήρχε νύξη από τον υπουργό και ενώ η θητεία μου είχε λήξει από Απρίλιο του 2022, υπέβαλα τότε την παραίτησή μου».
Πρόεδρος: Oταν έφερε την έκθεση η κυρία Τυχεροπουλου τη ρωτήσατε περί τίνος πρόκειται;
Κατηγορούμενος: Είχα ενημερωθεί. Τη μελέτησα την επόμενη ημέρα και μετά την έδωσα στην υπηρεσία ελέγχου.
Πρόεδρος: Τί εντύπωση σας έδωσε;
Κατηγορούμενος: Ηταν μια έκθεση με πολύ σοβαρές ενδείξεις παρατυπίας, με σημεία που θα πρέπει να ελεγχθούν. Η πλειοψηφία είχε σοβαρές παραβατικές ενδείξεις.
Πρόεδρος: Οταν φτάσατε σε αυτό το συμπέρασμα τι σκεφτήκατε;
Κατηγορούμενος: Αυτό που φαινόταν ήταν ότι επισήμανε κάποιες ενδείξεις. Δεν ήταν ένα πόρισμα ελέγχου που είχε δοθεί μετά από εντολή.
Πρόεδρος: Θεωρήσατε ότι ήταν κάπως ανεπίσημη;
Κατηγορούμενος: Ετσι μου ήρθε από τη γραμματεία και δεν είχε καν αριθμό πρωτοκόλλου, αν θυμάμαι. Μετά προέκυψε η συνολική εντολή.
Πρόεδρος: Πότε γίνεται αναζήτηση και δεν βρίσκεται ο φάκελος;
Κατηγορούμενος: Είχα φύγει πια από τον Οργανισμό. Την ημέρα που ενημέρωσα τον Παππά ο φάκελος έμεινε στο γραφείο διοίκησης, τώρα πού μπορεί να τοποθετήθηκε από άλλους, εγώ δεν είχα λόγο να τον ξαναπάρω πίσω. Είχε βγει η εντολή ελέγχου οπότε δεν υπήρχε λόγος να ασχοληθώ με την πορεία του φακέλου.
Απολογία Ρέππα
Σε φορτισμένο κλίμα απολογήθηκε η πρώην προϊσταμένη της Διεύθυνσης Αμεσων Ενισχύσεων του ΟΠΕΚΕΠΕ, Αθανασία Ρέππα, η οποία αρνήθηκε το σύνολο των κατηγοριών που της αποδίδονται. Κατά τη διάρκεια της απολογίας της λύγισε αρκετές φορές, ενώ δεν έλειψαν τα χειροκροτήματα από υπαλλήλους του ΟΠΕΚΕΠΕ που παρακολουθούσαν τη διαδικασία από το ακροατήριο.
«Αρνούμαι όλες τις κατηγορίες. Πιστεύω ότι από όλη τη διαδικασία και τα έγγραφα έχετε σχηματίσει κι εσείς μια ξεκάθαρη άποψη», ανέφερε ξεκινώντας την απολογία της. Η κατηγορούμενη περιέγραψε την επαγγελματική της πορεία στον Οργανισμό, λέγοντας ότι ο διορισμός της στη θέση της προϊσταμένης αποτέλεσε έκπληξη ακόμη και για την ίδια. «Εγώ έκανα τυπικά τα χαρτιά μου. Δεν με τρόμαξε η δουλειά, μου αρέσουν οι προκλήσεις», είπε, σημειώνοντας ότι όταν ανέλαβε είχε υπό την εποπτεία της 70 υπαλλήλους, ενώ το 2020 είχαν απομείνει μόλις 38, παρά το γεγονός ότι οι απαιτήσεις της υπηρεσίας αυξάνονταν συνεχώς.
Αναφερόμενη στις αλλαγές στην Κοινή Αγροτική Πολιτική το 2015, υποστήριξε ότι σταδιακά διαπιστωνόταν μείωση του ζωικού κεφαλαίου, ενώ το 2018, όπως είπε, η υπηρεσία εντόπισε «ασυνήθη αύξηση μεγάλων εκτάσεων». «Εισηγήθηκα να γίνουν έλεγχοι για το εθνικό απόθεμα του 2017. Μέχρι τότε οι έλεγχοι γίνονταν μόνο κατόπιν καταγγελιών», κατέθεσε.
Η ίδια υποστήριξε ακόμη ότι η Διεύθυνση Τεχνικών Ελέγχων, η οποία -όπως είπε- θα έπρεπε να διαδραματίζει τον πιο κρίσιμο ρόλο στους ελέγχους, λειτουργούσε με μόλις τρεις υπαλλήλους. Ειδική μνεία έκανε στην επίμαχη έκθεση της Παρασκευής Τυχεροπούλου, λέγοντας πως αρχικά τη χρέωσε στην αρμόδια Διεύθυνση χωρίς να τη διαβάσει, κρατώντας αντίγραφό της, ενώ την επόμενη ημέρα τη μελέτησε προσεκτικά. «Κούνησα το κεφάλι και είπα ότι έχουμε ξανά τα ευρήματα του 2019 με άλλη μορφή. Σκέφτηκα ότι υπάρχει θέμα και κάτι πρέπει να γίνει», ανέφερε.
Ωστόσο, εξέφρασε επιφυλάξεις για την πληρότητα της έκθεσης, λέγοντας ότι έλειπαν συνημμένα έγγραφα και ότι δεν υπήρχε σαφής προσδιορισμός του πληθυσμού των ελεγχόμενων παραγωγών, ούτε της μεθοδολογίας επιλογής τους. «Για κάθε παραγωγό πρέπει να υπάρχει πλήρης ανάλυση για το πώς επιλέχθηκε και ποια ήταν η ανάλυση κινδύνου. Διαφορετικά, δημιουργείται περιθώριο διακριτικής μεταχείρισης, ανισότητας και αδιαφάνειας», είπε, προσθέτοντας ότι της προκάλεσε εντύπωση το γεγονός πως γινόταν αναφορά σε εντολές ελέγχου που δεν υπήρχαν στον φάκελο και ότι η έκθεση έφερε μόνο την υπογραφή της κ. Τυχεροπούλου.
Σύμφωνα με την κατηγορουμένη, όταν επέστρεψε τον φάκελο στον τότε πρόεδρο του ΟΠΕΚΕΠΕ Δημήτρη Μελά με τις παρατηρήσεις της, τον ρώτησε αν ο Οργανισμός θα είχε πλήρη φάκελο της υπόθεσης. «Μου απάντησε ότι θα μας τον έφερνε η κυρία Τυχεροπούλου. Στο μεταξύ, είχα ήδη διαβιβάσει την έκθεση για μελέτη στην αρμόδια Διεύθυνση και στην κυρία Αδαμοπούλου», κατέθεσε.
