ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ. Το βλέμμα του παγκόσμιου εβραϊσμού θα είναι από αύριο και για δύο ημέρες στραμμένο στη «δεύτερη Ιερουσαλήμ», την πόλη της Θεσσαλονίκης.
Ηταν ξημερώματα 15 Μαρτίου 1943, ημέρα Δευτέρα, όταν ξεκινούσε από τον παλιό σιδηροδρομικό σταθμό της το πρώτο τρένο με «επιβάτες» Εβραίους της πόλης, και προορισμό τα στρατόπεδα συγκέντρωσης στην Πολωνία.
Πενήντα χιλιάδες μεταφέρθηκαν με 19 αποστολές έως τον Αύγουστο του ιδίου χρόνου και από αυτούς θα επιζήσουν 1.200 περίπου. Οι άλλοι θα θανατωθούν στα κρεματόρια του Αουσβιτς-Μπιρκενάου και μερικοί στη φοβερή Τρεμπλίνκα και το Μπέργκεν Μπέλσεν. Εβδομήντα χρόνια από το πρώτο «σφύριγμα» των δρομολογίων του θανάτου, η πόλη αποτίει φόρο τιμής, στο χαμένο της άνθος.
Κώδων κινδύνου
Μαζί και η ελίτ του παγκόσμιου εβραϊκού στοιχείου που καταφθάνει για να τιμήσει τους εξοντωθέντες ομοθρήσκους της και να κρούσει μαζί με τους Θεσσαλονικείς τον κώδωνα του κινδύνου από την ανησυχητική άνοδο του αντισημιτισμού και του ρατσισμού στην Ευρώπη και ιδιαίτερα στην Ελλάδα. Μεταξύ των υψηλών προσωπικοτήτων που αναμένονται, ο πρόεδρος του πανίσχυρου Παγκόσμιου Εβραϊκού Συμβουλίου κ. Ρόναλντ Λάουντερ, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Εβραϊκού Συμβουλίου κ. Μοζέ Κάντορ και εκπρόσωποι 70 εβραϊκών οργανώσεων απ’ όλο τον πλανήτη, που θα πραγματοποιήσουν σε κεντρικό ξενοδοχείο το ετήσιο συνέδριό τους.
Ο πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς έχει κληθεί να παραστεί στην επιμνημόσυνη δέηση της Κυριακής στη Συναγωγή, χωρίς ωστόσο να είναι σίγουρο, καθώς μεσολαβεί η σύνοδος Κορυφής της Ε.Ε. Μια σιωπηλή «πορεία μνήμης», κάτι σαν την ετήσια «πορεία των ζωντανών» στο Αουσβιτς θα ξεκινήσει αύριο στις 11.30 π.μ. από την πλ. Ελευθερίας και θα καταλήξει στον παλιό σιδηροδρομικό σταθμό με επικεφαλής τον δήμαρχο κ. Γιάννη Μπουτάρη, παράγοντες της πόλης, την ηγεσία της Ισραηλιτικής Κοινότητας και του παγκόσμιου εβραϊκού στοιχείου.
Ισχυροί συμβολισμοί
Κρύβουν ισχυρούς συμβολισμούς η αφετηρία και η κατάληξη της πορείας. Στην πλ. Ελευθερίας συγκέντρωσαν οι Γερμανοί τους άντρες Εβραίους τον Ιούνιο του 1942 και αφού τους υπέβαλαν σε δημόσιο εξευτελισμό, διάλεξαν τους ικανότερους και τους οδήγησαν στα καταναγκαστικά έργα στην κατεχόμενη Ελλάδα όπου πολλοί πέθαναν. Ηταν η αρχή του τέλους, καθώς σχεδόν έναν χρόνο μετά ο τραγικός επίλογος για τους Εβραίους της πόλης θα γραφτεί στον παλιό σταθμό απ’ όπου φορτωμένοι σε βαγόνια για ζώα, θα μεταφερθούν στην Πολωνία. Αυτή την πλατεία, που σήμερα χρησιμοποιείται ως πάρκινγκ σχεδιάζει να αναβαθμίσει και να αναδείξει ο δήμος Θεσσαλονίκης μετατρέποντάς την σε χώρο μνήμης για τα θύματα του Ολοκαυτώματος. Επίσης συζητείται η πρόταση να φυτευτούν σε καμένες πλαγιές του Σέιχ Σου, 50.000 δένδρα, ένα για κάθε Εβραίο της Θεσσαλονίκης που εξοντώθηκε στα κρεματόρια.
Οι συγκινητικές εκδηλώσεις, που διοργανώνονται από τον Δήμο, την Ισραηλιτική Κοινότητα, το ΑΠΘ και την πρεσβεία του Ισραήλ υπό τον τίτλο «Ποτέ ξανά: Αουσβιτς 70 χρόνια από την αναχώρηση του πρώτου συρμού» και περιλαμβάνουν έκθεση φωτογραφίας, προερχόμενη από το ίδρυμα Yad Vashem, επιμνημόσυνη δέηση στη Συναγωγή και συναυλία σεφεραδίτικης μουσικής, δεν θα πρέπει να υποβαθμίσει την πολιτική σημασία της σύγκλησης στην πόλη του ετήσιου παγκόσμιου συνέδριου με τη συμμετοχή εκπροσώπων 16 εκατ. Εβραίων της διασποράς.
Πληροφορίες αναφέρουν ότι στην κλειστή συνάντηση αναμένεται να κυριαρχήσει το ζήτημα της ανόδου του ρατσισμού και του αντισημιτισμού με ιδιαίτερη αναφορά στην Ελλάδα και πιθανότατα θα εκδοθεί ψήφισμα.
Πέραν τούτου η παρουσία της αφρόκρεμας του εβραϊσμού συμπίπτει με μια έντονη κινητικότητα στον τομέα τον ελληνοϊσραηλινών σχέσεων και στην προσέλκυση τουρισμού από το Ισραήλ με επίκεντρο τη Θεσσαλονίκη.
