Λίγο πριν δύσει ο ήλιος το απόγευμα της Παρασκευής, ο αρχαιολογικός χώρος της Ρωμαϊκής Αγοράς της Αθήνας γέμισε με τριακόσιους προσκεκλημένους, οι οποίοι ανέμεναν καρτερικά την έλευση του Γάλλου προέδρου Εμανουέλ Μακρόν και του Ελληνα πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη. Οι δύο ηγέτες συζήτησαν στη σκιά της Ακρόπολης για το παρόν και το μέλλον της Ευρώπης, με συντονιστή τον διευθυντή της «Κ», Αλέξη Παπαχελά.
Από το βήμα αυτό ο κ. Μακρόν έστειλε ένα απερίφραστο μήνυμα στήριξης στην Ελλάδα. «Θα είμαστε εδώ», απάντησε ενστικτωδώς, χωρίς να το σκεφτεί, στην ερώτηση του κ. Παπαχελά για το τι θα έκανε η Γαλλία αν «ο αναθεωρητικός γείτονας» στο Αιγαίο απειλούσε την κυριαρχία της Ελλάδας. «Δείτε τι κάναμε το 2021. Δείτε τι κάναμε μαζί πριν από μερικούς μήνες στην Κύπρο. Αυτό είναι ο ορισμός της φιλίας, η περίφημη συμμαχία Γαλλίας – Ελλάδας», τόνισε. «Αν η κυριαρχία σας απειληθεί», συμπλήρωσε ο Γάλλος πρόεδρος, «θα είμαστε εδώ».
«Η στιγμή μας»
Παρά τις αμφιβολίες για τη θέση της Ευρώπης σε μια εποχή σεισμικών γεωπολιτικών αλλαγών, ο κ. Μακρόν υπογράμμισε επανειλημμένως την πίστη του στην ισχύ και στον ρόλο της Ενωσης. «Αυτή η στιγμή μπορεί να είναι η στιγμή της Ευρώπης», δήλωσε, εξηγώντας ότι, σε έναν κόσμο αταξίας, η Ευρώπη αποτελεί χώρο αξιοπιστίας και προβλεψιμότητας. «Αυτό έχει μεγάλη αξία», σημείωσε, «όταν έχουμε εταίρους, είμαστε μαζί τους – η Ελλάδα και η Γαλλία, τους τελευταίους μήνες, έδρασαν από την πρώτη ημέρα όταν το Ιράν επιτέθηκε στις χώρες του Κόλπου».
Εξυπνες δαπάνες για την άμυνα
Πρέπει να αναλάβουμε μεγαλύτερη ευθύνη όσον αφορά την άμυνα, να ξοδεύουμε περισσότερα, αλλά και να είμαστε πιο
έξυπνοι όσον αφορά τον τρόπο που ξοδεύουμε.
Κυριάκος Μητσοτάκης
Η Ευρώπη, συμπλήρωσε, αντιπροσωπεύει περίπου το 16% του παγκόσμιου εμπορίου – «το ίδιο με την Κίνα. Οι ΗΠΑ είναι το 15%». Το θέμα, υπογράμμισε, «είναι να γίνουμε πραγματική δύναμη, να χρησιμοποιούμε το βάρος μας στην παγκόσμια τάξη».
Πρέπει να εστιάσουμε στην ανταγωνιστικότητά μας, αλλά και στη στρατηγική αυτονομία, συμπλήρωσε ο κ. Μητσοτάκης. «Η Γαλλία και η Ελλάδα είναι προπύργια αυτής της προσπάθειας», είπε, αναφερόμενος στην αμυντική συμφωνία που υπέγραψαν οι δύο χώρες το 2021 και ανανέωσαν χθες. «Πρέπει να αναλάβουμε μεγαλύτερη ευθύνη όσον αφορά την άμυνα, να ξοδεύουμε περισσότερα, αλλά και να είμαστε πιο έξυπνοι όσον αφορά τον τρόπο που ξοδεύουμε», τόνισε ο Ελληνας πρωθυπουργός.
Ταυτόχρονα, δήλωσε ότι πρέπει να γίνουμε πιο ανταγωνιστικοί στην ενέργεια, να κάνουμε τα λόγια πράξεις σε ό,τι αφορά την αποταμίευση, τις επενδύσεις, να ενεργοποιηθεί το ιδιωτικό κεφάλαιο.
«Να ξυπνήσουμε»
Σύμφωνα με τον κ. Μακρόν, η Ευρώπη πρέπει να ξυπνήσει. «Δεν πρέπει να υποτιμάμε ότι είναι μια μοναδική στιγμή για εμάς – ένας Αμερικανός πρόεδρος, ένας Ρώσος πρόεδρος κι ένας Κινέζος πρόεδρος είναι κατά της Ευρώπης», υπογράμμισε. «Ας αποκτήσουμε λίγη αυτοπεποίθηση, να προτείνουμε μια ατζέντα», είπε.
Αναφερόμενος στην Ουκρανία, τόνισε ότι η Ευρώπη αντέδρασε από την πρώτη μέρα. «Η Ουκρανία», συμπλήρωσε, «αντιστέκεται πολύ καλά, πολύ καλύτερα από ό,τι πίστευαν πολλοί. Με τον ίδιο τρόπο αμφιβάλλουμε για την ικανότητα των Ευρωπαίων». Αλλά, εξήγησε, η Συμμαχία των Προθύμων ξεκίνησε τον περασμένο Φεβρουάριο ως αντίδραση στην επεισοδιακή επίσκεψη του Ουκρανού προέδρου Βολοντίμιρ Ζελένσκι στο Οβάλ Γραφείο.
«Ηταν ένα σαφές μήνυμα ότι είμαστε έτοιμοι να αναλάβουμε το δίκαιο μέρος αυτού του βάρους και να αποφασίζουμε μόνοι μας», είπε. Εκτός από τους Ευρωπαίους συμμάχους, συμμετέχουν το Ηνωμένο Βασίλειο, ο Καναδάς, η Αυστραλία, η Νέα Ζηλανδία, η Αυστραλία, η Νορβηγία. «Οι ΗΠΑ είναι ευπρόσδεκτες», σημείωσε, «αλλά αυτό που αποφάσισα για τη Γαλλία δεν εξαρτάται από την αμερικανική συμβολή».
Πρέπει να γίνουμε πιο δυνατοί
Πιστεύω στον ευρωπαϊκό πυλώνα του ΝΑΤΟ – ο στόχος είναι η στρατηγική αυτονομία, δεν θα αποδυναμώσουμε το ΝΑΤΟ, αλλά οι Ευρωπαίοι πρέπει να γίνουν πιο δυνατοί.
Εμανουέλ Μακρόν
Υπερ-ρύθμιση
Ο Γάλλος πρόεδρος αναγνώρισε ότι η Ευρώπη, λόγω κανονισμών που συχνά δεν ευνοούν τους εθνικούς παίκτες με τον τρόπο που συμβαίνει στις ΗΠΑ και στην Κίνα, έχει αργοπορήσει – πρέπει να γίνουν περισσότερα για να υπερασπιστούν οι Ευρωπαίοι, στη βιομηχανία, στη γεωργία, στα χρηματοοικονομικά. Στο πόσο εξαρτιόμαστε από την Κίνα και τις ΗΠΑ για τις σπάνιες γαίες και την τεχνολογία.
Οι δύο ηγέτες αναφέρθηκαν επίσης στην υλοποίηση της τραπεζικής ένωσης, στην απλούστευση της νομοθεσίας, στις επενδύσεις στην πυρηνική ενέργεια, στην τεχνητή νοημοσύνη, στις εταιρικές σχέσεις με χώρες όπως η Ινδία και ο Καναδάς, στην ευρωπαϊκή αμυντική παραγωγή.
«Πιστεύω στον ευρωπαϊκό πυλώνα του ΝΑΤΟ – ο στόχος είναι η στρατηγική αυτονομία, δεν θα αποδυναμώσουμε το ΝΑΤΟ, αλλά οι Ευρωπαίοι πρέπει να γίνουν πιο δυνατοί», δήλωσε ο κ. Μακρόν. «Ο σημερινός Λευκός Οίκος δεν αποτελεί συνέχεια των προηγούμενων αμερικανικών κυβερνήσεων – βάζουν πολύ περισσότερο μπροστά τα εθνικά τους συμφέροντα, παρ’ όλα αυτά οι διατλαντικές σχέσεις επιβιώνουν, παραμένουν ισχυρές», τόνισε ο Κυριάκος Μητσοτάκης, «υπάρχουν δυνατότητες αμοιβαίας, επωφελούς συνεργασίας με τις ΗΠΑ».
Σύμφωνα με τον κ. Μακρόν, οι ΗΠΑ έχουν εδώ και 15 χρόνια αποφασίσει να προτάξουν τα συμφέροντα της Αμερικής και αυτό δεν θα αλλάξει ακόμη κι όταν απέλθει η τωρινή κυβέρνηση. Συμφώνησε όμως με τον Ελληνα πρωθυπουργό ότι η Ευρώπη μπορεί να συνομιλεί με τις ΗΠΑ για διάφορα θέματα, όπως τα κρίσιμα ορυκτά.
Κι αφότου συζητήθηκαν οι προκλήσεις, η συζήτηση έκλεισε με νότα αισιοδοξίας. Ο Γάλλος πρόεδρος υπογράμμισε ότι στην Ευρώπη, μια ήπειρος με μακρά ιστορία στους εμφυλίους πολέμους, έχει επιτευχθεί η ειρήνη μεταξύ των «27». «Κοιτάξτε μας!», είπε. «Μετά την ειρήνη, προχωρήσαμε στην ενιαία αγορά, πετύχαμε ευημερία, τώρα πρέπει να δώσουμε σάρκα και οστά στο γεωπολιτικό μας όραμα», δήλωσε ο κ. Μακρόν. «Οταν προκύπτουν κρίσεις», τόνισε ο Ελληνας πρωθυπουργός, «όταν έρχονται τα δύσκολα, παίρνουμε τις σωστές αποφάσεις».
