Αν υπάρχει κάτι αδιανόητο στο ΝΑΤΟ, είναι το να δημιουργηθεί ένα είδος «ευρωπαϊκής ομάδας» στο πλαίσιό του. Σε όλα τα επίπεδα των νατοϊκών συζητήσεων στις Βρυξέλλες οι εκπρόσωποι των χωρών που μετέχουν δεν ενεργούν ποτέ με τέτοιου είδους ομαδοποιήσεις.
Από την άλλη πλευρά, στο διαρκές ερώτημα για το μέλλον των ευρωατλαντικών σχέσεων, η πιο συχνή απάντηση των Αμερικανών αξιωματούχων στο ΝΑΤΟ αφορά τους οικονομικούς δεσμούς Ευρώπης και Αμερικής που ξεπερνούν κατά πολύ οποιαδήποτε άλλη «διμερή» οικονομική συνεργασία στον κόσμο και θεωρούνται ακατάλυτοι, σε βαθμό που πολλοί Αμερικανοί αναφέρονται σε «μία οικονομία». Ομως, δεν λείπουν και τα δυσάρεστα: κάποιοι θερμοί ευρωατλαντιστές Αμερικανοί αναφέρονται με αγωνία σε πρόσφατες μελέτες που δείχνουν ότι το 2050, περισσότεροι από τους μισούς Αμερικανούς δεν θα έχουν ευρωπαϊκή καταγωγή.
Επιπλέον, κάποιοι Αμερικανοί στρατιωτικοί υπενθυμίζουν ότι στις ΗΠΑ έχει από καιρό ανοίξει μια συζήτηση για το ενδεχόμενο να αποσυρθούν οι αμερικανικές δυνάμεις από το «παλιό» ευρωπαϊκό έδαφος…
Πάντως, γεγονός είναι ότι οι τελευταίες διευρύνσεις του ΝΑΤΟ και της Ε.Ε. ακολούθησαν μια σχεδόν παράλληλη πορεία, ενώ στα πλαίσια της ετήσιας ελληνικής αμυντικής προεδρείας της Ε.Ε. έχει ήδη, από τον περασμένο Δεκέμβριο, κατοχυρωθεί και επίσημα η ισότητα των αμυντικών σωμάτων των δύο οργανισμών, καθώς και η δυνατότητα των Ευρωπαίων να κάνουν χρήση των νατοϊκών υποδομών.
Μάλιστα, ένα από τα ελάχιστα σημεία στα οποία διαπιστώνει κανείς μια ελαφρά απόκλιση μεταξύ της στάσης των ΗΠΑ και της Βρετανίας στο πλαίσιο του νατοϊκού μετασχηματισμού, είναι αν θα πρέπει αυτή η νέα δύναμη ταχείας αντίδρασης της Συμμαχίας να μπορεί να χρησιμοποιείται και από την Ε.Ε. ή όχι.
Στο νεότευκτο Συμβούλιο ΝΑΤΟ – Ρωσίας, υπάρχει μια ουσιώδης ιδιαιτερότητα: οι χώρες της Συμμαχίας δεν μιλούν εκεί ως ένα μπλοκ των 19 απέναντι σε μία άλλη χώρα, αλλά, αντιθέτως, ισχύει το σχήμα «των 20», δηλαδή, κάθε χώρα έχει δικό της κι όχι «προκατασκευασμένο» λόγο έναντι της Μόσχας, στο πλαίσιο φυσικά του πολιτικά εφικτού. Σε αντάλλαγμα, οι Ρώσοι δέχθηκαν ότι αυτό το Συμβούλιο θα προεδρεύεται μόνον από τον Γενικό Γραμματέα του ΝΑΤΟ και δεν θα υπάρχει συμπροεδρία. Το κεφάλαιο των σχέσεων με τη Ρωσία βρίσκεται ακόμα σε πολύ πρώιμο στάδιο, πάντως, δεν υπάρχει αμφιβολία ότι αποτελεί ουσιώδη προτεραιότητα της Συμμαχίας να διαφυλαχθεί αυτή η σχέση «σχεδόν με κάθε θυσία», όπως λένε νατοϊκές πηγές των Βρυξελλών. Μάλιστα, την περασμένη εβδομάδα, για πρώτη φορά ο Γ.Γ. και το Συμβούλιο συνεδρίασαν στη Μόσχα!
Μεγάλο είναι το ενδιαφέρον και για την Ουκρανία, που μετά την ιστορία με τις πωλήσεις όπλων στο Ιράκ, έχει τώρα βρεθεί ξανά αρκετά κοντά στο ΝΑΤΟ, κάτι που επισφραγίστηκε και από την πρόσκληση Ράμσφελντ προς ΝΑΤΟ και Ουκρανούς πριν από λίγο καιρό στην Ουάσιγκτον. Οσον αφορά τα Βαλκάνια και τη Μεσόγειο, είναι δύο χώροι στους οποίους το ΝΑΤΟ έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον να διατηρήσει το «παρών» του, κυρίως πια στο κομμάτι της δραστηριότητας που αφορά την προετοιμασία για μελλοντικές συνεργασίες ή και εντάξεις. Στον «μεσογειακό διάλογο» το κύριο θέμα είναι να επιτευχθεί να μην βλέπουν το ΝΑΤΟ ως εχθρική δύναμη οι βορειοαφρικανικές χώρες. Το πρόγραμμα «Συνεργασία για την Ειρήνη», τόσο στα Βαλκάνια όσο και αλλού στον κόσμο, λειτουργεί ως ένα εργαλείο δημιουργίας «δυτικών συνθηκών» σε όσα κράτη το επιθυμούν, ουσιαστικά ανεξάρτητα από το πού βρίσκονται.
